KIRSAL TÜRKİYE’DE, GEÇMİŞTEN GELECEĞE KADIN, EVLİLİK VE AİLE

Öz

Sıklıkla dile getirildiği gibi, bir toplumun temel yapıtaşını aile oluşturur. Yapısalcı bir anlayışla ele alındığında aile, toplumun en temel 6 kurumundan bir tanesidir. Yapı ve işlev bakımından farklılıklar göstermiş olmasına rağmen, ilkel olsun gelişmiş olsun hemen her toplumda ve hemen her çağda aile kurumu toplumların çok önemli işlevler yerine getiren kurumlarından biri olarak varlığını sürdüre gelmiştir. Aile gibi köy ve köylülük olguları (Tütengil, 1983) da, her toplumunda var olagelmiş evrensel toplumsal olgulardandır. Ülkemizde son yıllarda yaşanan yoğun kentleşme furyasına rağmen, bu olgular günümüz Türk toplumunda halen önemini korumaktadır. Ülke nüfusunun üçte bire yakınının kırsal alanlarda yaşadığı hakikati göz önüne alındığında, kırsal Türkiye’nin yapısı ve sorunlarının, Türk toplumu açısından taşıdığı önem daha bir netlik kazanır. Bu realiteden hareketle çalışmada, öncelikle aile ve evlilik olguları yapısal işlevselci bir bakış açısı ile ele alındı. Müteakiben aile kurumunun, geçmişten bugüne yaşadığı değişime değinildi. Son olarak da kırsal Türkiye’de ailenin yapısı, işleyişi ve sorunları, Ankara Kavaközü yöresinde, 17 yıl ara ile gerçekleştirilen iki saha araştırmasının bulguları temelinde, karşılaştırmalı bir yaklaşımla tartışıldı.

Anahtar Kelimeler

• Aile
• Aile Kurumu
• Türk Ailesi
• Kurum
• Kır Ailesi
• Kavaközü Köyü
• Toplumsal Yapı
• Evlilik
• Türkiye’de Ailenin Sorunları

MARRIAGE, FAMILY AND THE WOMEN IN RURAL TURKEY: YESTERDAY TODAY AND TOMORROW

Öz

As mentioned so often, the family constitutes the basis of the society. Although it may differ in terms of structure and function it can be observed every society. It performs many important functions for the society. On the other hand, like family, the village and the peasantry are major universal social facts which have existed in every society. Although increasing urbanisation, these facts still have great importance in contemporary Turkish society. Approximately one-third of the population still live in rural areas. Starting from this reality, the facts of family and marriage have dealt with the structural functionalist perspective in this research. It was aimed to analyse the structure, formation, differentiation and functioning of the family in rural Turkey. Also, social facts of marriage and women in Rural Turkey are examined in this paper. Two field researches realised in Ankara Kavaközü region with seventeen years interval. The findings of the two field researches were used for the analyses.

Anahtar Kelimeler

• Family
• Turkish Family
• Rural Family
• Kavaközü Village
• Social Structure
• Marriage
• Major Problems of Turkish Family

Kaynakça

1. ARGUNŞAH, H. (1996). “Ziya Gökalp’ın Limni ve Malta Mektuplarında Aile, Kadın ve Çocuk Eğitimi Fikri”, Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi (Erciyes Üniversitesi), 7, 247-263.
2. ARSLAN, D. A. (2013). Sosyoloji: Günlük Yaşamın Mimarisini Keşfetmek, Ankara: Nobel Yayıncılık.
3. ARSLAN, D. A. (2012). Sosyoloji ve Yöntem Yazıları. Ankara: Kalkan Matbaacılık.
4. ARSLAN, D. A. (2011). Uygulamalı Köy Sosyolojisi: Kırsal Yapı ve Kalkınma Dinamikleri ile 17 Yıl Öncesi ve Sonrası Ankara Kavaközü, Mersin: Mersin Üniversitesi Yayınları.
5. ARSLAN, D. A. (2005). “Kırsal Kalkınmada Bir Türkiye Gerçeği: Kavaközü Köyü'nden Görünümler”, Türk Tarım – Tarım ve Köyişleri Bakanlığı Dergisi, 17- 165, 58-63.
6. ARSLAN, D. A. (2004). “Bir Ankara Köyü (Kavaközü’nün) Sosyolojik İncelemesi”, Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 17-2, 53-70.
7. ARSLAN, D. A. (2003). “Bir Köy Sosyolojisi Çalışması: Kavaközü Köyü’nün Sosyo- Ekonomik Yapısı ve Sorunları”, Sosyal Bilimler Dergisi (Osmangazi Üniversitesi), 4-1, 1-26.
8. ARSLAN, D. A. (1992). Kalkınma dönemecinde Kavaközü, Konya: Selçuk Üniversitesi, Fen-Edebiyat Fakültesi, Sosyoloji Bölümü (Lisans Tezi).

9. ARSLAN, D. A. (1991). Uruşlu Âşık: Âşık Şefkati, Konya: Selçuk Üniversitesi Halk Kültürü Araştırma ve Uygulama Merkezi (Folklor Derleme Çalışması).
10. AVCIOĞLU, D. (1993). Türklerin Tarihi, Birinci Kitap, İstanbul: Tekin Yayınevi.
11. BERKES, N. (1942). Bazı Ankara Köyleri Üzerine Bir Araştırma, Ankara: Uzluk Basımevi.
12. ÇAĞLAR, Y. (1990). Köy, Köylülük ve Türkiye’de Köy Kalkınması Sorunu, Ankara: TZD
13. ÇAĞLAR, S. (1969). Toplum Kalkınmasında Başarı Yolları, Ankara: Güven Matbaası.
14. GILBERT, N. (1993). Analysing Tabular Data London: UCL.
15. GÖKALP, Z. (1999). Türkçülüğün Esasları, İstanbul: Milli Eğitim Bakanlığı Yayınları.
16. GÖKALP, Z. (1989). Türk Ahlakı, İstanbul: Toker Yayınları.
17. GÖKALP, Z. (1976). Türk Medeniyeti Tarihi, Ankara: Kültür Bakanlığı Yayınları.
18. HEALEY, J. F. (1993). Statistics: A tool for Social Research, California: Wadsworth.
19. İBNİ HALDIN, (1989). Mukaddime II, İstanbul: Milli Eğitim Bakanlığı Yayınları.
20. JARY, D. & Jary, J. (1991). Dictionary of Sociology, Glasgow: Harper Collins.
21. KAĞITÇIBAŞI, Ç. (1989). İnsan ve İnsanlar, İstanbul: Evrim Yayıncılık.
22. KIRAY, M. B. (2000). Ereğli-Ağır Sanayiden Önce Bir Sahil Kasabası, İstanbul: Baylam Yayıncılık.
23. KIRBY, F. (2000). Türkiye’de Köy Enstitüleri, Ankara: Güldikeni Yayınları.
24. KIZILÇELİK, S. ve ERJEM, Y. (1992). Sosyoloji Terimler Sözlüğü, Konya: Göksu M.
25. KONGAR, E. (1986). Türkiye Üzerine Araştırmalar, İstanbul: Remzi Kitabevi.
26. KONGAR, E. (1985). İmparatorluktan Günümüze Türkiye’nin Toplumsal Yapısı 2. İstanbul: Remzi Kitabevi.
27. NEWMAN, D. M. (2012). Sociology: Exploring the Architecture of Everday Life, London: Sage.
28. NİRUN, N. (1999). Sistematik Sosyoloji Açısından Ziya Gökalp. Ankara: Kültür Bakanlığı Yayınları.
29. OZANKAYA, Ö. (1995). Toplumbilim Terimleri Sözlüğü, İstanbul: Cem Yayınevi.
30. OZANKAYA, Ö. (1987). Toplumbilim, İstanbul: Filiz Kitabevi.
31. OZANKAYA, Ö. (1986). Toplumbilim Terimleri Sözlüğü, Ankara: Savaş Yay..
32. OZANKAYA, Ö. (1984). Toplumbilimi’ne Giriş, Ankara: Savaş Yay..
33. SENCER, M. (1989). Toplumbilimlerinde Yöntem, İstanbul: Beta Yayınları.
34. TARIM ve Köyişleri Bakanlığı (2008). Tarım, Sanayi ve Kırsal Kalkınma Sözlüğü, http://www.tarim.gov.tr/arayuz/9/icerik.asp?efl=sanal_kutuphane2/sozluk /anasayfa.htm&curdir=\sanal_kutuphane2\sozluk&fl=tarım_sanayi.htm, 13.09.2008.
35. TURNER, J. H. (1972). Patterns of Social Organization, NewYork: McGraw-Hill.
36. TÜİK (2014). 2013 Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS) Veri Tabanı. Ankara: http://tuikapp.tuik.gov.tr/adnksdagitapp/adnks.zul TÜİK. 02.05.2014,
37. TÜİK (2009-a). 2008 Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS) Veri Tabanı, Ankara: TÜİK.
38. TÜTENGİL, C. O. (1983). 100 Soruda Kırsal Türkiye’nin Yapısı ve Sorunları, İstanbul: Gerçek Yayınevi.
39. TÜRK DİL KURUMU, (1988). Türkçe Sözlük, Ankara: TDK Yay.
40. TÜRK DİL KURUMU, (1992). Türkçe Sözlük, İstanbul: Milliyet Yayınları.
41. TÜRKDOĞAN, O. (1984). Bilimsel Değerlendirme ve Araştırma Metodolojisi, İstanbul: MEB Yayınları.
42. TÜRKDOĞAN, O. (1979). Köy Sosyolojisinin Temel Sorunları, İstanbul: Dede Korkut
43. TÜRKDOĞAN, O. (1977). Toplum Kalkınması, İstanbul: Dede Korkut Yayınları.
44. YASA, İ. (1969). 25 Yıl Sonra Hasanoğlan Köyü: Karşılaştırmalı Bir Toplumbilimsel Araştırma. Ankara: Ankara Üniversitesi SBF Yayınları.
45. YASA, İ. (1955). Hasanoğlan Köyü’nün İçtimai-İktisadi Yapısı, Ankara: Türkiye ve Ortadoğu Amme İdaresi Enstitüsü Yayınları.