Araştırma Makalesi

Azerbaycan Halk Cumhuriyeti Döneminde Yüksek Öğretim

Cilt: 7 Sayı: 1 28 Mayıs 2026
PDF İndir
TR EN

Azerbaycan Halk Cumhuriyeti Döneminde Yüksek Öğretim

Öz

28 Mayıs 1918’de Azerbaycan Halk Cumhuriyeti’nin ilanı sonrasında, diğer alanlarda olduğu gibi eğitim alanında da önemli ve başarılı adımlar atılmıştır. Bu dönem, eğitimin her kademesinde olduğu gibi yükseköğretim alanında da temel reformların hayata geçirilmesi ve nitelikli insan kaynağının yetiştirilmesi bakımından tarihî bir önem taşımaktadır. Azerbaycan Halk Cumhuriyeti yalnızca yirmi üç ay faaliyet göstermesine rağmen, eğitimin inşası yolunda köklü adımlar atmış; milletimizin eğitim tarihinde önemli başarılara imza atmış ve Azerbaycan’ın millî devlet geleneğinin yeniden tesis edilmesinde büyük rol oynamıştır. Bu çalışmanın temel amacı, Azerbaycan Halk Cumhuriyeti döneminde yükseköğretimin gelişimini, yükseköğretime ilişkin alınan kararları ve çıkarılan yasaları analiz etmektir. Çalışma kapsamında çok sayıda bilimsel makale incelenmiş; Azerbaycan Halk Cumhuriyeti’ne ait arşiv belgelerinden, eğitim alanında alınan kararlardan ve yürürlüğe konulan yasal düzenlemelerden yararlanılmıştır. Bu çalışmada, Azerbaycan Halk Cumhuriyeti döneminde yükseköğretim alanında alınan kararlara, Azerbaycan’ın ilk üniversitesi olan Bakü Devlet Üniversitesi’nin bağımsız bir şekilde kurulmasına ve yükseköğretimin geliştirilmesi amacıyla yabancı ülkelere öğrenci gönderilmesi süreci incelenmişdir. Ayrıca, yükseköğretimin gelişimi açısından önemli adımlardan biri olan Türkçenin devlet dili olarak ilan edilmesi süreci de ele alınarak incelenmişdir. Azerbaycan Halk Cumhuriyeti döneminde yükseköğretim alanında atılan adımlar, Azerbaycan eğitim sisteminin modern çağda gelişmesine ve ulusal temeller üzerinde şekillenmesine önemli katkılar sağlamıştır.

Anahtar Kelimeler

Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti, Azerbaycan yükseköğretim sistemi, Azerbaycan eğitim tarihi, Milli kadro

Etik Beyan

Bu araştırma yazılı belge ve eserler üzerinde gerçekleştirildiğinden etik kurul onayı gerektirmemektedir.

Kaynakça

  1. Arşiv Kaynakları ve Gazeteler
  2. Azerbaycan Respublikası Devlet Arşivi, fond 51, siyahı 3, iş 44, 1-2
  3. Türk Diplomatik arşivi, (TDA). 507/44833/216201/18, s. 1
  4. Azərbaycan Qazeti (1919, 31 Ağustos). Azərbaycan Qazeti. XI cild.(Ağustos, 1919) №264
  5. Azərbaycan Qazeti (1919, 12 Eylül). Azərbaycan Qazeti. XII cild.( Eylül, 1919) №272
  6. Azərbaycan Qazeti (1919, 20 Kasım). Azərbaycan Qazeti. XIV cild.( Kasım, 1919)№326
  7. Araştırma eserleri
  8. Bədəlov, S. (2018). Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti ali təhsil siyasəti. Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Təşəkkülü, fəaliyyəti, tarixi əhəmiyyəti Respublika elmi konfransının materialları, S 50-55.
  9. Əmrahov, Z., & İsmayılov, S. (2019). Bakı Dövlət Universitetinin tarixi” . Bakı: Elm və Təhsil Nəşriyyatı.
  10. Hüseynova, İ. (2019). Bakı Dövlət Universitetinin keçdiyi şərəfli yol. Tarix, İnsan və Cəmiyyət.4(27), 3-10.

Kaynak Göster

APA
Hacıyev, Ö. (2026). Azerbaycan Halk Cumhuriyeti Döneminde Yüksek Öğretim. Sinerji Uluslararası Alan Eğitimi Araştırmaları Dergisi, 7(1), 40-51. https://doi.org/10.54971/synergy.1919096
AMA
1.Hacıyev Ö. Azerbaycan Halk Cumhuriyeti Döneminde Yüksek Öğretim. SİNERJİ. 2026;7(1):40-51. doi:10.54971/synergy.1919096
Chicago
Hacıyev, Ömer. 2026. “Azerbaycan Halk Cumhuriyeti Döneminde Yüksek Öğretim”. Sinerji Uluslararası Alan Eğitimi Araştırmaları Dergisi 7 (1): 40-51. https://doi.org/10.54971/synergy.1919096.
EndNote
Hacıyev Ö (01 Mayıs 2026) Azerbaycan Halk Cumhuriyeti Döneminde Yüksek Öğretim. Sinerji Uluslararası Alan Eğitimi Araştırmaları Dergisi 7 1 40–51.
IEEE
[1]Ö. Hacıyev, “Azerbaycan Halk Cumhuriyeti Döneminde Yüksek Öğretim”, SİNERJİ, c. 7, sy 1, ss. 40–51, May. 2026, doi: 10.54971/synergy.1919096.
ISNAD
Hacıyev, Ömer. “Azerbaycan Halk Cumhuriyeti Döneminde Yüksek Öğretim”. Sinerji Uluslararası Alan Eğitimi Araştırmaları Dergisi 7/1 (01 Mayıs 2026): 40-51. https://doi.org/10.54971/synergy.1919096.
JAMA
1.Hacıyev Ö. Azerbaycan Halk Cumhuriyeti Döneminde Yüksek Öğretim. SİNERJİ. 2026;7:40–51.
MLA
Hacıyev, Ömer. “Azerbaycan Halk Cumhuriyeti Döneminde Yüksek Öğretim”. Sinerji Uluslararası Alan Eğitimi Araştırmaları Dergisi, c. 7, sy 1, Mayıs 2026, ss. 40-51, doi:10.54971/synergy.1919096.
Vancouver
1.Ömer Hacıyev. Azerbaycan Halk Cumhuriyeti Döneminde Yüksek Öğretim. SİNERJİ. 01 Mayıs 2026;7(1):40-51. doi:10.54971/synergy.1919096