Türkiye'de etlik piliç yetiştiriciliğinde farklı çiftlik büyüklüğü gruplarına göre yatırım analizi

Öz

Amaç: Bu çalışmada, Türkiye'deki broyler üretiminin yatırım analizinin yapılması amaçlanmıştır.

Yöntem: Araştırma alanı, Türkiye'nin broiler üretiminin %57.12'sini oluşturan Manisa, Balıkesir, Bolu, Sakarya ve Mersin illerinde gerçekleştirilmiştir. Sözleşmeli üretim modeliyle broiler yetiştiriciliği yapan 139 çiftlik, üretim kapasitelerine göre üç gruba ayrılmıştır. 2022 üretim dönemi verileri anket yöntemiyle elde edilmiştir.

Bulgular: Yatırımın net bugünkü değeri, 1., 2. ve 3. grup işletmelerde sırasıyla 226.198,42 dolar, 714.230,83 dolar ve 2.253.026,74 dolar olarak hesaplanmıştır. Çiftlik büyüklüğü gruplarına göre fayda-maliyet oranları, 1., 2. ve 3. grup işletmelerde sırasıyla 1.14, 1.24 ve 1.35 olarak hesaplanmıştır. Çiftliklerin iç karlılık oranları, 1., 2. ve 3. grup çiftliklerde sırasıyla %27.85, %39.71 ve %70.69 olarak hesaplanmıştır. Buna göre, tüm işletme gruplarındaki yatırımların net bugünkü değerlerinin pozitif olduğu, fayda-maliyet oranlarının birden büyük olduğu ve iç karlılık oranlarının bu sektöre yatırım yapmak için uygun olduğu belirlenmiştir. İşletme büyüklük gruplarına göre değerlendirildiğinde, büyük çiftliklere yatırım yapmanın ekonomik açıdan daha avantajlı olduğu sonucuna varılmıştır.

Özgünlük/Değer: Bu çalışma, Türkiye'deki broiler üretimine yapılan yatırımların finansal ve ekonomik değerlendirmesini sunarak literatürdeki bir boşluğu doldurmaktadır. Bu, broiler sektörüne yatırım yapmak isteyen girişimciler ve politika yapıcılar için önemli kabul edilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Etlik piliç
• yatırım analizi
• fayda-masraf oranı
• iç karlılık oranı

Etik Beyan

Araştırmanın bir parçası olarak yapılan anket, Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi Bilimsel Araştırma ve Yayın Etik Komitesi'nin 23 Eylül 2022 tarihli E52152 numaralı toplantısında etik olarak uygun bulundu.

Analysis of investment according to different farm size groups in broiler farming in Türkiye

Öz

Purpose: In this study, it was aimed to make an investment analysis of broiler production in Türkiye.

Methodology: The research area was carried out in Manisa, Balıkesir, Bolu, Sakarya and Mersin provinces, which constitute 57.12% of Türkiye's broiler stock. The 139 farms engaged in broiler breeding with contract production model were divided into three groups according to their production capacities. Data for the 2022 production period were obtained by survey method.

Findings: The net present value of the investment was calculated as $226 198.42, $714 230.83 and $2 253 026.74 in the 1st, 2nd and 3rd group farms, respectively. The benefit-cost ratios according to farm size groups are 1.14, 1.24 and 1.35 in the 1st, 2nd and 3rd group farms, respectively. The internal profitability ratios of the farms  were 27.85%, 39.71% and 70.69% in the 1st, 2nd and 3rd group farms, respectively. Accordingly, it was determined that the net present values of the investments in all farm groups are positive, the benefit-cost ratios are greater than one and the internal profitability ratios are suitable for investing in this sector. When evaluated according to farm groups, it is concluded that investment in large farms is more economically advantageous.

Originality/Value: This study fills a literature gap by presenting a financial and economic assessment of investments in broiler production in Türkiye. This is considered important for entrepreneurs and policymakers interested in investing in the broiler sector.

Anahtar Kelimeler

• Broiler
• cost -benefit ratio
• investment analysis
• internal rate of return

Etik Beyan

The survey conducted as part of the research was deemed ethically appropriate by the Scientific Research and Publication Ethics Committee of Isparta University of Applied Sciences at its meeting dated September 23, 2022, numbered E52152.

Kaynakça

1. Akhiroh, P., Dinata, J.M. and Nugroho, E. (2023), “The feasibility of broiler farming in a partnership model” BIO Web of Conferences, 81, 00020. EDP Sciences.
2. Albayrak, B. (2009). Proje yönetimi ve analizi. Nobel Yayın Dağıtım, 237, 2009.
3. Al-Sharafat, A., & Al-Fawwaz, T. M. (2013). Economic analysis of different broiler farm capacities: A case study of Jordan. International Journal of Business and Management, 8(5), 41.
4. Amalia, F.R., Daryanto, A. and Rujito, H. (2015), “Comparative feasibility analysis of modern and traditional system of broiler chicken farms”, Indonesian Journal of Business and Entrepreneurship (IJBE), 1(2), 90–90.
5. Anonymous (2025). Ministry of Treasury and Finance. https://www.gib.gov.tr/sites/default/files/fileadmin/user_upload/Yararli_Bilgiler/amortisman_oranlari.pdf
6. Balamurugan, V. and Manoharan, M. (2013). “Cost and benefit of investment in integrated broiler farming: A case study”, International Journal of Current Research and Academic Review, 2(4), 114–123.
7. Beierlein, J.G., Schneeberger, K.C. and Osburn, D.D. (1986). Principles of agrifarm management. Prentice-Hall.
8. BESD-BİR (2025). White Meat Industrialists and Breeders Association. https://besd-bir.org/tr/ (accessed 01.09.2025).

9. Castle, E.N., Becker, H.M., Nelson A.G.,1987. Farm Business Management. Third Edition,Macmillan Publishing Company, New-York, USA.
10. Çınar, A. (2007). Broiler breeding. Ege University Faculty of Agriculture Publications.
11. Demircan, V., Sarica, D., Diken, G. and Naziroglu, A. (2022), “Investment analysis of rainbow trout cage farming in the inland Waters”, Custos E Agronegocio On Line, 19(2), 50–68.
12. Demircan, V., Karaca, I., Dalgic, A., & Guerrıerı, E. (2025). Economıc Analysıs Of Greenhouse Tomato Productıon Under Agroecologıcal And Conventıonal Condıtıons: The Case Of Antalya Provınce, Türkıye. Scientific Papers Series Management, Economic Engineering İn Agriculture & Rural Development, 25(3).
13. Erkuş A, Bülbül M, Kıral T, Açıl A & Demirci R (1995). Tarım ekonomisi, Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Eğitim, Araştırma ve Geliştirme Vakfı Yayınları, 5, 298. (in Turkish)
14. Hekimoğlu, B. and Altındeğer, M. (2009), “Poultry meat sector report: Problems and solution suggestions”, Poultry Sector Report.
15. Gittinger, J.P. (1982), “Economic analysis of agricultural projects”. Johns Hopkins University Press.
16. Kara, O., & Bayramoğlu, Z. (2025). Tipleri ve Teknolojik Düzeyleri Farklı Seraların Karşılaştırmalı Yatırım Analizi. Turkish Journal of Agriculture-Food Science and Technology, 13(5), 1099-1108.
17. Kumar, A.M. and Torane, S.R. (2019), “Financial feasibility of broiler production in case of non-contract and contract farms”, Economic Affairs, 64(2), 395–400.
18. Ningsih, D. W., Rostini, T., Gunawan, A., & Sugiarti, S. (2024). Productivity Performance and Feasibility Analysis of Broiler Chicken Business Partnership Patterns. Proceeding: Islamic University of Kalimantan.
19. Oluç, M. (1978), “Farm organization and management”, Istanbul University Faculty of Economics Publications.
20. Rehber, E. and Erkuş, A. (2020), Tarımda proje hazırlama tekniği. Ekim Basım Yayın. (in Turkish).
21. Susanti, H. I. . (2025). Analysis of financial feasibility of open house system for broiler chicken farming in Bulukumba Regency. Journal of Advanced Veterinary Research, 15(5), 674-677.
22. Uygur, M., 2015, Investment project evaluation methods (in Turkish). Railway Engineering, 2: 56-59.
23. Wantasen, E., Umboh, S.J.K. and Leke, J.R. (2021), Investment advantages of broiler production using the partnership system: A study in Indonesia, Journal of Agricultural Sciences – Sri Lanka, 16(2), 215–225. https://doi.org/10.4038/jas.v16i2.9325
24. Yamane, T. (2001). Basic Sampling Methods. Publishing of Literatur.
25. Yurdakul, O. (2017), Proje Hazırlama ve Değerlendirme. Çukurova Üniversitesi Ziraat Fakültesi Genel Yayın No: 147, Ders Kitapları Yayın No: A–48, Adana. (in Turkish).