ORGANİK KURU İNCİR ÜRETİCİLERİNİN ORGANİK TARIM SİSTEMİ TERCİHİNİ * ETKİLEYEN KRİTERLERİN ANALİTİK HİYERARŞİ SÜRECİ İLE ANALİZİ

Öz

Türkiye'de kuru incir organik tarım yöntemleri kullanılarak üretilen en önemli tarımsal ürünlerdendir. Bu çalışmanın amacı kuru incir üreticilerinin organik tarım sistemine yönelmesinde etkili olan kriterler ve etki düzeylerinin Analitik Hiyerarşi Süreci ile analiz etmektir. Üreticilerin üretim sistemi tercihindeki karar kriterleri olarak fiyat, maliyet, verim, pazarlama, sürdürülebilirlik-çevre kriteri saptanmıştır. Bu çalışmada İzmir ve Aydın'da toplam 67 kuru incir üreticisi ile görüşülmüştür. Üreticilerin % 29.9'u organik tarım yöntemlerini kullanmaktadır ve organik tarım ve iyi tarım uygulamaları konusunda bilgilidir. Organik tarım yöntemlerini kullanan üreticiler konvansiyonel yöntemleri kullananlara göre daha genç ve eğitimleri daha fazladır. Bu üreticiler AHS analizine dahil edilmiştir. AHS sonuçlarına göre, üreticilerin tarım sistemi tercihinde en önemli kriter pazarlama kriteridir. Fiyat avantajı ikinci sıradadır, diğer önemli kriterler sırasıyla sürdürülebilir tarımçevre, verim ve maliyettir. Üreticilerin, kriterlere göre üretim sistemi tercihleri sıralandığında, pazarlama, fiyat, maliyet ve sürdürülebilirlik-çevre kriterlerine göre organik tarım ilk sıradadır, iyi tarım uygulamaları ikinci, konvansiyonel tarım üçüncü sıradadır. Verim kriterine göre konvansiyonel tarım ilk sıradadır, iyi tarım uygulamaları ikinci, organik tarım üçüncü sıradadır. Üreticilerin üretim sistemi tercihi beş kriter ile birlikte değerlendirilip sıralandığında, organik tarım 0.574 ile öncelikli ve ilk sıradadır. İyi tarım uygulamaları ikinci (0.226), konvansiyonel tarım üçüncüdür (0.200). Üreticilerin organik tarım tercihini sürdürülebilirlik ve çevre kriterinden daha çok ekonomik kriterler (pazarlama ve fiyat) etkilemektedir

Anahtar Kelimeler

• Analitik hiyerarşi süreci (AHS), organik tarım, iyi tarım uygulamaları

Analysis of Criteria Affecting on Organic Dry Fig Farmers' Preferences For Organic Farming System Using Analytic Hierarchy Process : The Case of Dried Fig Farmers

Öz

Dried fig is one of the most important agricultural product which is produced by using organic farming methods in Turkey. The aim of this study is to analyse the criterions affecting tendency to organic farming of dried fig farmers and effect level of these by Analytic Hierarchy Process (AHP). The price, cost, yield, marketing and sustainable agriculture-environment were determined as farmers' decision criteria in the preference of farming system. In the study, 67 dried fig farmers were interviewed in Aydın and Izmir. 29.9 % of farmers used organic farming methods and they have knowledge about organic farming and good agricultural practices. Producers using organic farming methods are younger and more educated than farmers using conventional methods. These farmers were included AHP analysis. According to AHS results, the most important criterion is marketing criteria on the agricultural system preferences of farmers. Advantage of price is the second, other important criterions are respectively sustainable agriculture-environment, yield and cost. Ranking for farming system preferences as decision criteria, according to marketing, price cost and sustainable agriculture-environment criteria, organic farming is first. Good agricultural practices is second. Conventional farming is third. Based on yield criteria, conventional farming is first, good agricultural practices is second, organic farming is third. Ranking of farming system preferences as together five decision criteria, organic farming is the first rank and has priority with 0.574, good agricultural practice is second (0.226), conventional farming is third (0.200). Economic criteria (marketing and price) have more effect on farming system preferences than sustainable agriculture-environment

Anahtar Kelimeler

• Analytic Hierarchy Process (AHP), organic farming, good agricultural practices

Kaynakça

1. Bayraktar D, Gözlü S., Büyükdemir B., 1999. An
2. Kullanımının Yarattığı Çevre Sorunları ve Ekolojik
3. Tarım Manisa Örneği, Ankara Üniversitesi Fen
4. Bilimleri Enstitüsü Doktora Tezi, Ankara.
5. ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, cilt:14, Sayı:1, 37.
6. Rigby D, Young T And Burton M., 2001. The development of and prospects for organic farming in the UK, Food Policy 26 (2001), 599-613.
7. Saaty L. T., 1986. Axiomatic foundations of the analytic hierarch process. Management Science, Vol.32, No.7, 841-855.
8. Saaty L. T., 1990. How to make a decision: the analytic hierarchy process. European journal of Operational Researrch, 48 (1), 9-26.

9. Saaty L. T and Luis G. V., 2000. Models, Methods, Concepts & Applications of The Analytic Hierarchy Process, Kluwer's International Series, ISBN 0-7923-7267-0.
10. Stonehouse, D.P., Weise, S.F., Sheardown, T. and Gill, R.S., 1996. A case study approach to comparing weed management strategies under alternative farming systems in Ontario, Canadian Journal of Agricultural Economics, Vol.44, 81-89p. Sorumlu Yazar: Ferruh IŞIN
11. [e-mail]
12. Geliş Tarihi: 15.06.2009
13. Kabul Tarihi: 17.08.2009