Araştırma Makalesi

Ayrılık Çeşmesi Metro İstasyonu’ndaki İntihar Vakaları Hakkında Yayınlanan Haberler Üzerine Bir İnceleme

Cilt: 10 Sayı: 2 29 Haziran 2025
PDF İndir
EN TR

Ayrılık Çeşmesi Metro İstasyonu’ndaki İntihar Vakaları Hakkında Yayınlanan Haberler Üzerine Bir İnceleme

Öz

İntihar, bireyin kendi yaşamına son verme eylemi olarak tanımlanmakta ve hem psikolojik hem de toplumsal birçok faktörü içerisinde barındıran bir olguyu ifade etmektedir. İntihar olgusu birçok farklı alanı içerisinde barındırmakta ve ayrı ayrı tanımlanmaktadır. Psikoloji alanında intihar, kişinin yaşadığı kayıplar, duygusal çatışmalar ve çevresel etkilerle ilişkilendirilirken; sosyolojik yaklaşımlar ise intiharı toplumla kurulan bağların zayıflamasıyla tanımlamaktadır. Bireyler, çevresindeki davranışları gözlemleyerek ve taklit ederek öğrenebildikleri için, intihar gibi olumsuz davranışları gözlemlemekte ve bu tür davranışları taklit etme riskini barındırmaktadırlar. Olumsuz bu tür davranışları bireyin gözlemlemesinde medya oldukça etkili bir aktör konumundadır. İntihar haberlerinin izleyiciye nasıl sunulduğu, bireyler üzerinde taklit etme eğilimini oldukça fazla etkilemektedir. Medya gibi geniş kitlelerde hızlı bir iletişim ağına sahip bir aktörün intihar vakalarını özellikle detaylı, dramatik ve dikkat çekici bir biçimde sunmaları, bireyler üzerinde ciddi etkiler yaratabilmektedir. Bu tür haber sunumları, bazı bireylerin kendilerini haberdeki intihar ederek hayatlarına son veren kişilerle özdeşleştirmelerine ve benzer davranışları taklit etme eğilimi göstermelerine neden olabilmektedir. Yapılan çeşitli araştırmalar ve çalışmalar, intihar içeriklerinin medya aracılığıyla yoğun şekilde ve çarpıcı ifadelerle yayımlanmasının ardından intihar oranlarında belirgin artışlar yaşandığını ve benzer davranışların sergilendiğini ortaya koymaktadır. Bu olgu, literatürde “Werther etkisi” olarak adlandırılmakta ve özellikle intiharın dramatize edilerek sunulmasının, toplumsal düzeyde olumsuz bir model oluşturduğuna dikkat çekilmektedir. Bu açıdan, medyada intihar haberlerinin sunum biçimi sadece bilgilendirme niteliği taşımaktan ziyade, aynı zamanda toplumsal sağlığı etkileyebilecek bir unsur olarak değerlendirilmektedir. Günümüzde sosyal medya platformları geleneksel medyaya kıyasla intihar vaka içeriklerinin hızlı ve kontrolsüz yayılmasına olanak sağladığı için Werther etkisini artırdığı düşünülmektedir. Çalışma intihar konusunu bireysel, toplumsal ve psikolojik yönleriyle kuramsal yaklaşımlar çerçevesinde ele alarak, medyanın intihar üzerindeki etkisini incelemektedir. İntiharın tanımı; TDK, Dünya Sağlık Örgütü, Durkheim, Freud ve Bandura gibi farklı kuramsal bakış açılarıyla tanımlanmıştır. Çalışmada, özellikle medyanın intihar davranışlarını nasıl etkilediği ve şekillendirdiği üzerinde durulmuştur. Werther etkisi bağlamında, intihar haberlerinin yayılmasının taklit davranışlarını ve intihar oranlarını artırabileceği vurgulanmıştır. Sosyal medyanın yaygınlaşması ile birlikte bu etkinin daha fazla görünür hale geldiği belirtilmiştir. Çalışmada ayrıca Ayrılık Çeşmesi Marmaray İstasyonu’nda gerçekleşen intihar vakalarının medya temsilleri analiz edilmiştir. 2023-2025 yılları arasında yayımlanan haber içerikleri incelenmiştir. Çalışmada elde edilen bulgular eleştirel söylem analizi yöntemi kullanılarak yorumlanmıştır. Çalışma bulguları, medyanın intihar haberlerinde kullandığı dil ve sunum biçiminin, bireylerin intihara ilişkin tutumlarını etkileyebileceğini göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. American Psychiatric Association. (2022). Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders (DSM-5-TR). Washington, DC: APA.
  2. Arık, E., İnce, M., Koçak, M. C., Bilişli, Y., Karataş, E. O., Akgün, H., Aşlakçı, F. (2024). Communication dynamics and media interactions of young adults who have attempted suicide: a qualitative thematic analysis. Frontiers in Psychology, 15, 1-2.
  3. Bandura, A. (1977). Social Learning Theory. Englewood Cliffs, NJ: Prentice-Hall.
  4. Birgün.net. “Bir Yurttaş Daha Marmaray İstasyonunda İntihar Etti”. Erişim Tarihi: 20.04.2025. (https://www.birgun.net/haber/bir-yurttas-daha-marmaray-istasyonunda-intihar-etti-611518).
  5. Cengiz, S. (2009). Basında yer alan intihar ya da intihar girişimi konulu haberlerde etik sorunlar. Kriz Dergisi, 17(2), 21-38.
  6. Cumhuriyet.com. “Marmaray'da İntihar Girişimi!”. Erişim Tarihi: 02.04.2025. (https://www.cumhuriyet.com.tr/turkiye/marmarayda-intihar-girisimi-2283842).
  7. Cumhuriyet.com. “Marmaray'da İntihar: Seferler Durduruldu”. Erişim Tarihi: 02.04.2025. (https://www.cumhuriyet.com.tr/turkiye/marmarayda-intihar-seferler-durduruldu-2207872).
  8. Çelik, H., Ekşi, H. (2013). Söylem Analizi. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 27(27), 99-117.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

İletişim ve Medya Çalışmaları (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

29 Haziran 2025

Gönderilme Tarihi

25 Nisan 2025

Kabul Tarihi

20 Haziran 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 10 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Dilek, E., İnce, M., Koçak, M. C., Deniz Laçinkaya, T., & Öztürk, B. (2025). Ayrılık Çeşmesi Metro İstasyonu’ndaki İntihar Vakaları Hakkında Yayınlanan Haberler Üzerine Bir İnceleme. Turkish Academic Research Review, 10(2), 550-563. https://doi.org/10.30622/tarr.1683564
AMA
1.Dilek E, İnce M, Koçak M C, Deniz Laçinkaya T, Öztürk B. Ayrılık Çeşmesi Metro İstasyonu’ndaki İntihar Vakaları Hakkında Yayınlanan Haberler Üzerine Bir İnceleme. tarr. 2025;10(2):550-563. doi:10.30622/tarr.1683564
Chicago
Dilek, Ebru, Mustafa İnce, Mevlüt Can Koçak, Tuğba Deniz Laçinkaya, ve Buse Öztürk. 2025. “Ayrılık Çeşmesi Metro İstasyonu’ndaki İntihar Vakaları Hakkında Yayınlanan Haberler Üzerine Bir İnceleme”. Turkish Academic Research Review 10 (2): 550-63. https://doi.org/10.30622/tarr.1683564.
EndNote
Dilek E, İnce M, Koçak M C, Deniz Laçinkaya T, Öztürk B (01 Haziran 2025) Ayrılık Çeşmesi Metro İstasyonu’ndaki İntihar Vakaları Hakkında Yayınlanan Haberler Üzerine Bir İnceleme. Turkish Academic Research Review 10 2 550–563.
IEEE
[1]E. Dilek, M. İnce, M. C. Koçak, T. Deniz Laçinkaya, ve B. Öztürk, “Ayrılık Çeşmesi Metro İstasyonu’ndaki İntihar Vakaları Hakkında Yayınlanan Haberler Üzerine Bir İnceleme”, tarr, c. 10, sy 2, ss. 550–563, Haz. 2025, doi: 10.30622/tarr.1683564.
ISNAD
Dilek, Ebru - İnce, Mustafa - Koçak, Mevlüt Can - Deniz Laçinkaya, Tuğba - Öztürk, Buse. “Ayrılık Çeşmesi Metro İstasyonu’ndaki İntihar Vakaları Hakkında Yayınlanan Haberler Üzerine Bir İnceleme”. Turkish Academic Research Review 10/2 (01 Haziran 2025): 550-563. https://doi.org/10.30622/tarr.1683564.
JAMA
1.Dilek E, İnce M, Koçak M C, Deniz Laçinkaya T, Öztürk B. Ayrılık Çeşmesi Metro İstasyonu’ndaki İntihar Vakaları Hakkında Yayınlanan Haberler Üzerine Bir İnceleme. tarr. 2025;10:550–563.
MLA
Dilek, Ebru, vd. “Ayrılık Çeşmesi Metro İstasyonu’ndaki İntihar Vakaları Hakkında Yayınlanan Haberler Üzerine Bir İnceleme”. Turkish Academic Research Review, c. 10, sy 2, Haziran 2025, ss. 550-63, doi:10.30622/tarr.1683564.
Vancouver
1.Ebru Dilek, Mustafa İnce, Mevlüt Can Koçak, Tuğba Deniz Laçinkaya, Buse Öztürk. Ayrılık Çeşmesi Metro İstasyonu’ndaki İntihar Vakaları Hakkında Yayınlanan Haberler Üzerine Bir İnceleme. tarr. 01 Haziran 2025;10(2):550-63. doi:10.30622/tarr.1683564

Turkish Academic Research Review 
Creative Commons Lisansı Creative Commons Atıf-GayriTicari 4.0 Uluslararası Lisansı (CC BY-NC 4.0) ile lisanslanmıştır.