Araştırma Makalesi

Organize Yapılar Üzerindeki Hâkimiyette Dolaylı Faillik Kurumunun Haksızlık Teorisi Yardımıyla Gerekçelendirilmesi

Cilt: 7 Sayı: 2 30 Aralık 2025
PDF İndir
TR DE EN

Organize Yapılar Üzerindeki Hâkimiyette Dolaylı Faillik Kurumunun Haksızlık Teorisi Yardımıyla Gerekçelendirilmesi

Öz

Organize güç ilişkisine dayalı bir yapı içerisinde arkaplandaki kişinin tam sorumlu olan doğrudan failin işlediği suçtan dolayı dolaylı fail olarak cezalandırılması gerektiği görüşünün literatürde en yaygın gerekçesini oluşturan organizasyona egemenlik yoluyla fiili hâkimiyet teorisi ele alınıp, bu yaklaşımın neden hukuk felsefesi dayanağından yoksun olduğu ortaya konulmuştur. Alternatif bir fikir olarak söz konusu olaylarda dolaylı failliği gerekçelendirmek için haksızlık teorilerinden yardım alınabileceği ileri sürülmüştür. Faillik ve dolaylı faillik müesseselerini gerekçelendirirken fiili hâkimiyet teorisinden ayrışıp, haksızlık teorilerinden biri olarak literatürde kabul edilen ve haksızlığı özgür bireyler arası davranış normlarının ihlali sebebiyle hukuki ilişkilerin zarar görmesi üzerinden okuyan anlayışı kabul edecek olursak, organize yapılar üzerinde hâkimiyet yoluyla dolaylı faillik kurumunu sağlıklı bir şekilde gerekçelendirebiliriz.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. AMBOS, Kai¬: Der Allgemeine Teil des Völkerstrafrechts, Ansätze einer Dogmatisierung, Berlin 2002.
  2. AMBOS, Kai: Tatherrschaft durch Willensherrschaft kraft organisatorischer Machtapparate, Eine kritische Bestandsaufnahme und weiterführende Ansätze, GA 1998, s. 226-245.
  3. AMBOS, Kai: Internationales Strafrecht, Strafanwendungsrecht, Völkerstrafrecht Europäisches Strafrecht- Rechtshilfe. 5. Aufl., C.H. Beck, 2018.
  4. AMBOS, Kai: Politische und rechtliche Hintergründe des Urteils gegen den ehem. peruanischen Präsidenten Alberto Fujimori, ZIS 11/2009, s. 552-564.
  5. AMBOS, Kai: Zur Rechtsgrundlage des Internationalen Strafgerichtshofs, ZStW 111 (1999), s. 175-211
  6. ARENDT, Hannah: Eichmann in Jerusalem, Ein Bericht von der Banalität des Bösen, 4. Aufl., München 2009.
  7. BAUMANN, Jürgen/WEBER, Ulrich/MITSCH, Wolfgang/EISELE, Jörg: Strafrecht, Allgemeiner Teil, Lehrbuch, 12. Aufl., Bielefeld 2016.
  8. BLOY, René: Die Beteiligungsform als Zurechnungstypus im Strafrecht, 1. Auflage, Duncker & Humblot, Berlin 1985.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Ceza Hukuku

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

18 Haziran 2025

Kabul Tarihi

11 Kasım 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 7 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Yıldız, A. (2025). Organize Yapılar Üzerindeki Hâkimiyette Dolaylı Faillik Kurumunun Haksızlık Teorisi Yardımıyla Gerekçelendirilmesi. Türk-Alman Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 7(2), 584-636. https://doi.org/10.59933/tauhfd.1851364
AMA
1.Yıldız A. Organize Yapılar Üzerindeki Hâkimiyette Dolaylı Faillik Kurumunun Haksızlık Teorisi Yardımıyla Gerekçelendirilmesi. TAÜHFD. 2025;7(2):584-636. doi:10.59933/tauhfd.1851364
Chicago
Yıldız, Abdullah. 2025. “Organize Yapılar Üzerindeki Hâkimiyette Dolaylı Faillik Kurumunun Haksızlık Teorisi Yardımıyla Gerekçelendirilmesi”. Türk-Alman Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 7 (2): 584-636. https://doi.org/10.59933/tauhfd.1851364.
EndNote
Yıldız A (01 Aralık 2025) Organize Yapılar Üzerindeki Hâkimiyette Dolaylı Faillik Kurumunun Haksızlık Teorisi Yardımıyla Gerekçelendirilmesi. Türk-Alman Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 7 2 584–636.
IEEE
[1]A. Yıldız, “Organize Yapılar Üzerindeki Hâkimiyette Dolaylı Faillik Kurumunun Haksızlık Teorisi Yardımıyla Gerekçelendirilmesi”, TAÜHFD, c. 7, sy 2, ss. 584–636, Ara. 2025, doi: 10.59933/tauhfd.1851364.
ISNAD
Yıldız, Abdullah. “Organize Yapılar Üzerindeki Hâkimiyette Dolaylı Faillik Kurumunun Haksızlık Teorisi Yardımıyla Gerekçelendirilmesi”. Türk-Alman Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 7/2 (01 Aralık 2025): 584-636. https://doi.org/10.59933/tauhfd.1851364.
JAMA
1.Yıldız A. Organize Yapılar Üzerindeki Hâkimiyette Dolaylı Faillik Kurumunun Haksızlık Teorisi Yardımıyla Gerekçelendirilmesi. TAÜHFD. 2025;7:584–636.
MLA
Yıldız, Abdullah. “Organize Yapılar Üzerindeki Hâkimiyette Dolaylı Faillik Kurumunun Haksızlık Teorisi Yardımıyla Gerekçelendirilmesi”. Türk-Alman Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, c. 7, sy 2, Aralık 2025, ss. 584-36, doi:10.59933/tauhfd.1851364.
Vancouver
1.Abdullah Yıldız. Organize Yapılar Üzerindeki Hâkimiyette Dolaylı Faillik Kurumunun Haksızlık Teorisi Yardımıyla Gerekçelendirilmesi. TAÜHFD. 01 Aralık 2025;7(2):584-636. doi:10.59933/tauhfd.1851364