Bazı Upland Pamuk (Gossypium hirsutum L.) Çeşitlerinin Çimlenme Döneminde Farklı Tuz (NaCI) Seviyelerine Karşı Toleranslarının Belirlenmesi

Sadettin Çelik

doi:10.46810/tdfd.766027

Bazı Upland Pamuk (Gossypium hirsutum L.) Çeşitlerinin Çimlenme Döneminde Farklı Tuz (NaCI) Seviyelerine Karşı Toleranslarının Belirlenmesi

Öz

Pamuk (Gossypium Spp.), geniş istihdam yelpazesiyle dünyanın birçok yerinde kültürü yapılan bir bitkidir. Pamuk yetiştiriciliği yapılan hemen her yerde sulamadan kaynaklı tuzluluk, major problem olarak ortaya çıkmaktadır. Bu çalışmada, çimlenme döneminde bazı pamuk çeşitlerinin farklı konsantrasyonlardaki tuzlu (NaCI) sulara karşı toleranslıkları araştırılmıştır. 2020 yılında İklim odasında 4 tekerrürlü tesadüf parselleri deneme desenine göre kurulan denemede 4 upland (PG 2018, Lima, Edessa, May 505) pamuk çeşidi kullanılmıştır. Her çeşide tuz konsantrasyonlarından (0 mM (kontrol), 25 mM, 50 mM, 75 mM, 100 mM, 125 mM, 150 mM) 10’ar mL eklenmiştir. Deneme sonunda fenotipik veriler alınarak varyans analizi yapılmıştır. Yapılan varyans analizi sonucunda çeşitler arasındaki fark önemli (P<0.05), kullanılan farklı tuz konsantrasyonları arasındaki fark çok önemli (p<0.0001) bulunmuştur. PG 2018 %49,64, Lima %51, 64, Edessa %49,71 ve May 505 çeşidi de %52,50 çimlenme ortalamaları göstermiştir. En yüksek tuz konsantrasyonunda en fazla çimlenme May 505 çeşidinde görülmüştür. May 505 çeşidi uygun sulama suyu ve normal tuzluluktaki arazilerde ekimi önerilebilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

[1] Abul-Naas AA, & Omran MS. Salt tolerance of seventeen cotton cultivars during germination and early seedling development. Z Acker Pflanzenbau. 1974;140: 229-236.
[2] Akkaya E. Demir,A, Varank G. Investıgatıon of treated leachate reusıng. Journal of Engineering and Natural Sciences (Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi). 2011. Sigma 3. 149-155, 2011.
[3] Anonim. http://www.durbeytekstil.com/makale/9-pamuk-hakkinda.html(Erişim tarihi: 20.05.2020, 11:00).
[4] Çaçan E, Kökten K. Bazı yonca (Medicago sativa L.) çeşitlerinin tuzluluğa toleransının belirlenmesi. Uluslararası katılılımlı Türkiye 5. Tohumculuk kongresi. Diyabakır, Türkiye. 2014.
[5] Ekmekçi E, Mehmet APAN,Tekin KARA.Tuzluluğun bitki gelişimine etkisi. Anadolu Tarım Bilimleri Dergisi. 2005; 20(3), 118-125.
[6] Erdoğan O. Pamukta Verticillium Solgunluğu. Türkiye'nin Bitkisel Üretim ve Hayvancılık Dergisi. 2011; 31.
[7] FAO. https://www.organiccotton.org/oc/Cotton-general/World-market/World-cotton-production.php (Erişim tarihi: 04.04.2020).
[8] Higbie SM, Wang F, Stewart JMcD, Sterling TM, Lindemann WC, Hughs E, Zhang J. Physiological response to salt (NaCl) stress in selected cultivated tetraploid cottons. Int. J. Agron. 2010; 1:1-12.

[9] İzci B. Pamukta (G. hirsutum L.) farklı tuz konsantrasyonlarının in vitro koşullarda fotosentetik pigmentler üzerine etkisi. Alınteri Zirai Bilimler Dergisi. 2009; 17(2): 7-13.
[10] Kent LM, Lauchli A. Germination and seedling growth of cotton; salinity-calcium interactions. Plant, Cell and Environment. 1985; 8, 155-159.
[11] Khorsandi F, Anagholi A. Reproductive compensation of cotton after salt stress relief at different growth stages. J. Agron. Crop Sci. 2009; 195:278–283
[12] Korkmaz A, Karagöl A, Horuz A. Substrat kültüründe domates bitkisi yaprağında besin kapsamı, K/Na ve Ca/Na oranları üzerine besin çözeltisine artan dozlarda ilave edilen NaCl’ün etkileri. Anadolu Tarım Bilimleri Dergisi. 2016; 31(3), 441-447.
[13] Korkor S, Tayel MY, Anter F. The effect of salinity on cotton yield and quality. Egyptian J. Soil Sci. 1974; 14: 137-148.
[14] Longenecker DE. The influence of high Na+ in salts upon fruiting and shedding boll characteristics, fibre properties and yield of two cotton species. Soil Sci. 1974; 118: 387-396.
[15] McMichael BL, Oosterhuis DM, Zak JC. Stress Response in Cotton Root Systems, Seventh Edition, Tennessee, USA. 2011; 175 p.
[16] More SD, Malewar GU. Salt tolerance studies in sorghum and cotton. J. Maharashtra Agric. Univ. 1988; 13: 20-22.
[17] Öz M, Karasu A. Pamuğun çimlenmesi ve erken fide gelişimi üzerine tuz stresinin etkisi. Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi. 2007; 21(1): 9-21.
[18] Qadir M, Shams M. Some agronomic and physiological aspects of salt tolerance in cotton (Gossypium hirsutum L.). J. Agron. Crop Sci.1997; 179: 101-106.
[19] SAS. SAS® University Edition. Available https://sas.com. (Erişim tarihi: 25.06.2020).
[20] Şahin CB, Akçalı, CT. Farklı NaCl konsantrasyonlarının bazı pamuk genotiplerinin çimlenmesi üzerine etkisi. Uluslararası Tarım ve Yaban Hayatı Bilimler Dergisi. 2016; 2.
[21] Wang HM, Lin ZX, Zhang XL, et al. Mapping and quantitative trait loci analysis of verticillium wilt resistance genes in cotton. J Integr Plant Biol. 2008; 50(2):174‐182. doi:10.1111/j.1744-7909.2007. 00612. x.
[22] Yılmaz E, Tuna AL, Bürün B. Bitkilerin tuz stresi etkilerine karşı geliştirdikleri tolerans stratejileri. Celal Bayar Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi. 2011; 7(1): 47-66.
[23] Zhang J, Fang H, Zhou H, Sanogo S, Ma Z. Genetics, Breeding, and Marker-Assisted Selection for Verticillium Wilt Resistance in Cotton. Crop Science. 2014; 54 (4), 1289-1303. Doi: 10.2135/Cropsci2013.08.0550.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Ziraat, Veterinerlik ve Gıda Bilimleri

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Sadettin Çelik ^*
0000-0002-0588-1391
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

30 Aralık 2020

Gönderilme Tarihi

7 Temmuz 2020

Kabul Tarihi

14 Aralık 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Cilt: 9 Sayı: 2

DOI

https://doi.org/10.46810/tdfd.766027

IZ

https://izlik.org/JA94GE64LZ

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Çelik, S. (2020). Bazı Upland Pamuk (Gossypium hirsutum L.) Çeşitlerinin Çimlenme Döneminde Farklı Tuz (NaCI) Seviyelerine Karşı Toleranslarının Belirlenmesi. Turkish Journal of Nature and Science, 9(2), 112-117. https://doi.org/10.46810/tdfd.766027

AMA

1.Çelik S. Bazı Upland Pamuk (Gossypium hirsutum L.) Çeşitlerinin Çimlenme Döneminde Farklı Tuz (NaCI) Seviyelerine Karşı Toleranslarının Belirlenmesi. TDFD. 2020;9(2):112-117. doi:10.46810/tdfd.766027

Chicago

Çelik, Sadettin. 2020. “Bazı Upland Pamuk (Gossypium hirsutum L.) Çeşitlerinin Çimlenme Döneminde Farklı Tuz (NaCI) Seviyelerine Karşı Toleranslarının Belirlenmesi”. Turkish Journal of Nature and Science 9 (2): 112-17. https://doi.org/10.46810/tdfd.766027.

EndNote

Çelik S (01 Aralık 2020) Bazı Upland Pamuk (Gossypium hirsutum L.) Çeşitlerinin Çimlenme Döneminde Farklı Tuz (NaCI) Seviyelerine Karşı Toleranslarının Belirlenmesi. Turkish Journal of Nature and Science 9 2 112–117.

IEEE

[1]S. Çelik, “Bazı Upland Pamuk (Gossypium hirsutum L.) Çeşitlerinin Çimlenme Döneminde Farklı Tuz (NaCI) Seviyelerine Karşı Toleranslarının Belirlenmesi”, TDFD, c. 9, sy 2, ss. 112–117, Ara. 2020, doi: 10.46810/tdfd.766027.

ISNAD

Çelik, Sadettin. “Bazı Upland Pamuk (Gossypium hirsutum L.) Çeşitlerinin Çimlenme Döneminde Farklı Tuz (NaCI) Seviyelerine Karşı Toleranslarının Belirlenmesi”. Turkish Journal of Nature and Science 9/2 (01 Aralık 2020): 112-117. https://doi.org/10.46810/tdfd.766027.

JAMA

1.Çelik S. Bazı Upland Pamuk (Gossypium hirsutum L.) Çeşitlerinin Çimlenme Döneminde Farklı Tuz (NaCI) Seviyelerine Karşı Toleranslarının Belirlenmesi. TDFD. 2020;9:112–117.

MLA

Çelik, Sadettin. “Bazı Upland Pamuk (Gossypium hirsutum L.) Çeşitlerinin Çimlenme Döneminde Farklı Tuz (NaCI) Seviyelerine Karşı Toleranslarının Belirlenmesi”. Turkish Journal of Nature and Science, c. 9, sy 2, Aralık 2020, ss. 112-7, doi:10.46810/tdfd.766027.

Vancouver

1.Sadettin Çelik. Bazı Upland Pamuk (Gossypium hirsutum L.) Çeşitlerinin Çimlenme Döneminde Farklı Tuz (NaCI) Seviyelerine Karşı Toleranslarının Belirlenmesi. TDFD. 01 Aralık 2020;9(2):112-7. doi:10.46810/tdfd.766027