Araştırma Makalesi
PDF Mendeley EndNote BibTex Kaynak Göster

Toplum Ruh Sağlığı Merkezlerindeki Terapi Bahçelerinde Kullanılan Bitkiler Üzerine Etnobotanik Bir Çalışma

Yıl 2021, Cilt 10, Sayı 1, 182 - 189, 25.06.2021
https://doi.org/10.46810/tdfd.865097

Öz

Toplum Ruh Sağlığı Merkezleri (TRSM), ağır ruhsal rahatsızlığı olan hastaların yaşadıkları ortamda takip ve tedavilerinin yapıldığı hastanelere entegre birimlerdir. Bu birimlerde görevli ergoterapistlerce tedavi sürecinde hastaların ihtiyaç, istek ve becerilerine uygun olarak uygulanan aktivitelerden biri de bitki terapi bahçeleridir. Bu araştırma, Türkiye’deki farklı bölgelerden seçilen 54 TRSM’de gerçekleştirilmiştir. Bu amaçla TRSM’lerin bitki terapi bahçelerinde terapi amaçlı kullanılan bitki türleri tespit edilmiştir. Ayrıca, özel gereksinimli bireylerin fiziksel ve bilişsel yetileri doğrultusunda terapi bahçelerindeki bu bitkilerden ne amaçla yararlanıldıkları belirlenmiştir. Çalışmada, bilgilendirici fikir birliği faktörü (FIC) ve bitki kullanım değeri (UV) hesaplanmış, ayrıca kullanılan türler arasındaki farkı bulmak için Değişim Aralığı (DA) formülü kullanılmıştır. Sonuçta, çalışma yapılan TRSM merkezlerinde toplam 42 bitki taksonunun terapi amaçlı kullanıldığı tespit edilmiştir. Kullanılan bitkilerin yerel ve bilimsel isimleri, kullanım amaçları, kullanılan kısımları ve kullanım sıklıkları belirlenmiştir. Çalışılan terapi bahçelerinde; çiçek grubu bitkilerden 20 (%48), sebze grubu bitkilerden 14 (%33), ağaç ve çalı grubu bitkilerden de 8 çeşit (%19) bitkinin kullanımının olduğu belirlenmiştir. Bitkilerin en fazla çiçek kısımlarından (%40) yararlanılmaktadır. Ayrıca, kullanılan bu bitkilerin %47’si görsellik, %32’si gıda ve %21’i koku amaçlı değerlendirilmektedir. Çalışmanın FIC değeri 0,22 olarak hesaplanmıştır. UV değeri; en fazla gül (0,96), en düşük ıhlamur ve köknar (0,01) bitkisindedir. DA ise 0,95’tir.

Kaynakça

  • [1] Bozkurt SG Selçuklu ve Osmanlı Döneminde Darüşşifaların Avlu Özellikleri ve Avlularda Kullanılan Peyzaj Elemanları. Türk Bilimsel Derlemeler Dergisi. 2020; 13(1):32-41.
  • [2] Söderback I, Söderström M, Schälande E. Horticultural Therapy: THA Healing garden and Gardening in Rehabilitation Measures at Danderyd Hospital rehabilitation Clinic, Sweden. Pediatr Rehabil. 2004; 7(4):245-260.
  • [3] Yılmaz E. Hastanelerde Terapi Bahçelerinin İyi Olma Haline Etkilerinin Araştırılması. Yüksek lisans tezi. Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi Mühendislik ve Fen Bilimleri Enstitüsü; 2017.
  • [4] Ulrich RS, Simons RF, Losito DB, Fiorito E, Miles MA, Zelson M. Stress Recovery During Exposure to Natural and Urban Environments. J Environ Psychol. 1991; 11(3):201-230.
  • [5] Nicholson D. Green Cities-And Why We Need Them, New Economics Foundation Pocketbooks, United Kingdom; 2003.
  • [6] Chang CY. The Effects of Flowers on Respondents Physical and Psychological Responses. Interaction by Design: Bringing People and Plants Together for Health and WellBeing: An International Syposium (edited by Elizabeth R. Messer Diehl) Blackwell Publishing; 2002.
  • [7] Tetik F, Civelek S, Cakilcioglu U. 2013. Traditional uses of some medicinal plants in Malatya (Turkey). J Ethnopharmacol. 2012; 146, 331-346.
  • [8] Saravia M, Ulisses A, Riberio D. Plant species as therapeutic resource in Savanna regionspernambuco state, northeastern Brazil. J Ethnopharmacol. 2015; 171:141-153.
  • [9] Hu R, Lin C, Xu W, Liu Y, Long C. Ethnobotanical study on medicinal plants used by Mulam people in Guangxi, China. J Ethnobiol Ethnomed. 2020;.2:16(1):40.
  • [10] Davis PH. Flora of Turkey and the East Aegean Islands. Edinburgh; Edinburgh Univ. Press; 1965-1985; Vol. 1-9, p.724.
  • [11] Davis PH, Mill RR, Tan K. Flora of Turkey and the East Aegean Islands (Supplement). Edinburgh; Edinburgh Univ. Press; 1988; Vol.10, p.590.
  • [12] Akkemik Ü. Türkiye’nin doğal-egzotik ağaç ve çalıları I, Gymnospermler-Angiospermler (A-G). Orman Genel Müdürlüğü Yayınları. Ankara, 2014a.
  • [13] Akkemik Ü. Türkiye’nin doğal-egzotik ağaç ve çalıları II, Angiospermler (H-Z). Orman Genel Müdürlüğü Yayınları. Ankara, 2014b.
  • [14] Yaltırık F, Efe A, Uzun A. İstanbul Adalarının Doğal ve Ekzotik Bitkileri. İst. Adaları İmar ve Kültür Vakfı; 1993. s.229.
  • [15] Trotter R, Logan M. İnformant consensus: a new approach for identifying potentially effective medicinal plants.ın plants in indigenous Medicine and Diet:Biobehavioral Approaches, ed. Nina L. Etkin, Redgrave puplishers, Bedford Hills, NY; 1986. pp.91-112.
  • [16] Wang YH, Wang C. Common Ethnobotany Research Methods. Hangzhou: Zhejiang Education Publishing House; 2017.
  • [17] Kayani S, Ahmad M, Zafar M, Sultana S, Khan MPZ, Ashraf MA, Hussain J, Yaseen G. Ethnobotanical use of medicinal plants for respiratory disorders among those living in Gallies-Abbottabad, northern Pakistan. J Ethnopharmacol. 2014; 156: 47–60.
  • [18] Karasar N. Bilimsel Araştırma Yöntemi. Ankara: Nobel Yayınevi; 2005.
  • [19] Altay V, Karahan F. Tayfur Sökmen Kampüsü (Antakya-Hatay) ve Çevresinde Bulunan Bitkiler Üzerine Etnobotanik Bir Araştırma, KFBD. 2012; 2(7):13‐28.
  • [20] Jacquet A, Suresh R, Ghimire K, Rochet J. Nepalese traditional medicine and symptoms related to Parkinson's disease and other disorders: Patterns of the usage of plant resources along the Himalayan altitudinal range. J Ethnopharmacol. 2014; 153(1):178-89.
  • [21] Faruque MO, Uddin SB, Barlow JW, Hu S, Dong S, Cai Q, Li X and Hu XQ. Quantitative Ethnobotany of Medicinal Plants Used by Indigenous Communities in the Bandarban District of Bangladesh, Uantitative Ethnobotany of Medicinal Plants Used by Indigenous Communities in the Bandarban District of Bangladesh. Front. J Pharmacol. 2018; 9:40.
  • [22] Polat R, Cakilcioglu U, Kaltalioğlu K., Ulusan MD, An Z. Ethnobotanical Study on Medicinal Plants in Espiye and its Surrounding (Giresun-Turkey) Türkmen. J Ethnopharmacol. 2015; 163, 1-11.

Ayrıntılar

Birincil Dil Türkçe
Konular Fen, Sağlık Bilimleri ve Hizmetleri, Ziraat
Bölüm Makaleler
Yazarlar

Fatih SATIL (Sorumlu Yazar)
BALIKESİR ÜNİVERSİTESİ
0000-0002-4938-1161
Türkiye


Emine AKTAŞ
Salihli (Manisa) Devlet Hastanesi
0000-0003-1624-2285
Türkiye

Yayımlanma Tarihi 25 Haziran 2021
Yayınlandığı Sayı Yıl 2021, Cilt 10, Sayı 1

Kaynak Göster

Bibtex @araştırma makalesi { tdfd865097, journal = {Türk Doğa ve Fen Dergisi}, eissn = {2149-6366}, address = {}, publisher = {Bingöl Üniversitesi}, year = {2021}, volume = {10}, number = {1}, pages = {182 - 189}, doi = {10.46810/tdfd.865097}, title = {Toplum Ruh Sağlığı Merkezlerindeki Terapi Bahçelerinde Kullanılan Bitkiler Üzerine Etnobotanik Bir Çalışma}, key = {cite}, author = {Satıl, Fatih and Aktaş, Emine} }
APA Satıl, F. & Aktaş, E. (2021). Toplum Ruh Sağlığı Merkezlerindeki Terapi Bahçelerinde Kullanılan Bitkiler Üzerine Etnobotanik Bir Çalışma . Türk Doğa ve Fen Dergisi , 10 (1) , 182-189 . DOI: 10.46810/tdfd.865097
MLA Satıl, F. , Aktaş, E. "Toplum Ruh Sağlığı Merkezlerindeki Terapi Bahçelerinde Kullanılan Bitkiler Üzerine Etnobotanik Bir Çalışma" . Türk Doğa ve Fen Dergisi 10 (2021 ): 182-189 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/tdfd/issue/62968/865097>
Chicago Satıl, F. , Aktaş, E. "Toplum Ruh Sağlığı Merkezlerindeki Terapi Bahçelerinde Kullanılan Bitkiler Üzerine Etnobotanik Bir Çalışma". Türk Doğa ve Fen Dergisi 10 (2021 ): 182-189
RIS TY - JOUR T1 - Toplum Ruh Sağlığı Merkezlerindeki Terapi Bahçelerinde Kullanılan Bitkiler Üzerine Etnobotanik Bir Çalışma AU - Fatih Satıl , Emine Aktaş Y1 - 2021 PY - 2021 N1 - doi: 10.46810/tdfd.865097 DO - 10.46810/tdfd.865097 T2 - Türk Doğa ve Fen Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 182 EP - 189 VL - 10 IS - 1 SN - -2149-6366 M3 - doi: 10.46810/tdfd.865097 UR - https://doi.org/10.46810/tdfd.865097 Y2 - 2021 ER -
EndNote %0 Türk Doğa ve Fen Dergisi Toplum Ruh Sağlığı Merkezlerindeki Terapi Bahçelerinde Kullanılan Bitkiler Üzerine Etnobotanik Bir Çalışma %A Fatih Satıl , Emine Aktaş %T Toplum Ruh Sağlığı Merkezlerindeki Terapi Bahçelerinde Kullanılan Bitkiler Üzerine Etnobotanik Bir Çalışma %D 2021 %J Türk Doğa ve Fen Dergisi %P -2149-6366 %V 10 %N 1 %R doi: 10.46810/tdfd.865097 %U 10.46810/tdfd.865097
ISNAD Satıl, Fatih , Aktaş, Emine . "Toplum Ruh Sağlığı Merkezlerindeki Terapi Bahçelerinde Kullanılan Bitkiler Üzerine Etnobotanik Bir Çalışma". Türk Doğa ve Fen Dergisi 10 / 1 (Haziran 2021): 182-189 . https://doi.org/10.46810/tdfd.865097
AMA Satıl F. , Aktaş E. Toplum Ruh Sağlığı Merkezlerindeki Terapi Bahçelerinde Kullanılan Bitkiler Üzerine Etnobotanik Bir Çalışma. TDFD. 2021; 10(1): 182-189.
Vancouver Satıl F. , Aktaş E. Toplum Ruh Sağlığı Merkezlerindeki Terapi Bahçelerinde Kullanılan Bitkiler Üzerine Etnobotanik Bir Çalışma. Türk Doğa ve Fen Dergisi. 2021; 10(1): 182-189.
IEEE F. Satıl ve E. Aktaş , "Toplum Ruh Sağlığı Merkezlerindeki Terapi Bahçelerinde Kullanılan Bitkiler Üzerine Etnobotanik Bir Çalışma", Türk Doğa ve Fen Dergisi, c. 10, sayı. 1, ss. 182-189, Haz. 2021, doi:10.46810/tdfd.865097