Sosyal Mübadele Teorisi Kapsamında Sosyal Taşıma Kapasitesi

Öz

Bu çalışmada, Çeşme ilçesinin sosyal taşıma kapasitesinin yerel halkın bakış açısıyla ve sosyal mübadele teorisi prensipleriyle incelenmesi amaçlanmıştır. Çeşme’deki turizm faaliyetlerinin sosyal taşıma kapasitesi ile ilgili değerlendirilmesine dair zengin ve derinlemesine betimlemelerin elde edilmesi amaçlandığından nitel bir araştırma olarak tasarlanmıştır. Bu doğrultuda, Çeşme’de yaşayan yerel halktan 12 katılımcı ile görüşme tekniği kullanılarak yarı yapılandırılmış görüşme formu aracılığıyla mülakat yapılmıştır. Veriler betimsel analize tabi tutulmuştur. Araştırma sonucunda; ilçeye yönelik turistik hareketin, kaynakların adil kullanımı ve toplumun kültürel yapısına etkileri açısından, sosyal taşıma kapasitesini zorlayan çıktılara sebep olduğu tespit edilmiştir. Olumsuz çıktıların aksine ulaşılan sonuçlar, yerel halkın genel değerlendirmesinin, bölgelerinde turizm hareketinin devamını destekler nitelikte olduğu yönündedir.

Anahtar Kelimeler

• Sosyal mübadele teorisi,Sosyal taşıma kapasitesi,Kültürel Etki,Çeşme

Social Carrying Capacity within the Scope of Social Exchange Theory

Öz

Purpose of this study is examining the social carrying capacity of Çeşme district from the perspective of the local residents and within the scope of social exchange theory principle. It has been designed as a qualitative research as it is aimed to acquire a rich and in-depth description regarding the assessment of social carrying capacity of tourism activities in Çeşme. Accordingly, 12 participants among the local residents of Çeşme have been interviewed through a semi-structured interview form. The data have been subjected to descriptive analysis. As a result of the study; it has been determined that touristic activities in the district give rise to outputs that pressure the social carrying capacity in terms of fair use of resources and impacts on the cultural structure of the society. Despite the negative outputs, results indicate that general behavior of the local residents supports the continuance of tourism activities in the area.

Anahtar Kelimeler

• Social Exchange Theory,Social Carrying Capacitt

Kaynakça

1. Alkan, C. (2015). Sürdürülebilir Turizm: Alaçatı Destinasyonuna Yönelik Bir Uygulama. Journal of Yasar University, 10(40): 6692-6710.
2. Andereck, K.L. ve Vogt, C.A. (2000), “The relationship between residents’ attitudes toward tourism and tourism development options”, Journal of Travel Research, Vol. 39 No. 1, pp. 27-36.
3. Andereck, K. L.,Valentine, K. M., Knopf, R. C. ve Christine, V. (2005). Residents’ Perceptions of Community Tourism Impacts. Annals of Tourism Research, 32(4): 1056-1076.
4. Avcıkurt, C. (2003). Turizm Sosyolojisi, Turist-Yerel Halk Etkileşimi. Detay Yayıncılık: Ankara.
5. Avcı, N. (2007). Turizmde Taşıma Kapasitesinin Önemi. Ege Akademik Bakış, 7(2): 485-501.
6. Aydın, E. (2017). Kültür Bağlamında Sosyal Mübadele: Kuramsal Bir Çalışma. International Journal of Economic and Administrative Studies, 16. UIK Özel Sayısı: 547-562.
7. Demir, C. ve Çevirgen, A. (2006). Turizm ve Çevre Yönetimi: Sürdürülebilir Gelişme Yaklaşımı. Nobel yayın dağıtım: Ankara.
8. Doğan, H., Z. (2004). Turizmin Sosyo-Kültürel Temelleri. Detay Yayıncılık: Ankara.

9. Emerson, R.M. (1976), “Social Exchange theory”, Annual Review of Sociology, Vol. 2 No. 1, pp. 335-362.
10. Erdoğan, N. (2003), Çevre ve (eko)turizm. Erk Yayıncılık: Ankara
11. Gee, C., Y. (1997). International Tourism: A Global Perspective. World Tourism Organization, Spain.
12. Glasson, J. (1994), “Oxford: a heritagecityunderpressure”, Tourism Management, Vol. 15 No. 2, pp. 137-144.
13. Gonzalez, V. M.,Coromina, L. ve Gali, N. (2018). Overtourism: Residents’ Perceptions of Tourism Impact As An Indicator of Resident Social Carrying Capacity - Case Study of A Spanish Heritage Town. Tourism Review, 73(3): 277-296.
14. Graefe, A. R.,Vaske, J. J., ve Kuss, F. R. (1984). Social carrying capacity: An integration and synthesis of twenty years of research. Leisure Sciences, 6(4), 395-431.
15. Haralambopoulos, N. And Pizam, A. (1996), “Perceived impacts of tourism”, Annals of Tourism Research, Vol. 23 No. 3, pp. 503-526.
16. Kozak, M. (2014). Sürdürülebilir Turizm: Kavramlar- Uygulamalar. Detay yayıncılık: Ankara.
17. Lankford, S.V. ve Howard, D. R. (1994), “Developing a tourism impact attitude scale”, Annals of Tourism Research, Vol. 21 No. 1, pp. 121-139.
18. Liu, J., Sheldon, P. ve Var, T. (1987), “Resident perception of the environmental impacts of tourism”, Annals of Tourism Research, Vol. 14 No. 1, pp. 17-37.
19. Mexa, A. ve Coccossis, H. (2004). Tourism Carrying Capasity: A Theoritical Overview. The Challenge of Tourism Carrying Capasity Assesment: Theory and Practice. Aldershot: Asgate.
20. Oral, S. ve Şenbük, U. (1996). Turistik Yörelerin Sürdürülebilir Turizm Açısından Yapısal Değerlendirilmesi, Dünya Şehircilik Günü Kolokyumu Kasım 1995, Alanya. Mimar Sinan Üniversitesi Matbaası: İstanbul, ss:197-205.
21. Özkalp, E. (2005). Sosyolojiye Giriş. Ekin Kitabevi Yayınları: Bursa. 14. Baskı.
22. Uehara, E. (1990), “Dual Exchange theory, social networks, and informal social support”, American Journal of Sociology, Vol. 96, No. 3, pp. 521-557.
23. Uysal, M. ve Baloğlu, Ş. (1994). Destinasyonun Yaşam Süresi İle Taşıma Kapasitesi Arasındaki İlişki. Anatolia Ocak-Haziran, Ankara.
24. Ünlüönen, K. ve Tokmak, C. (2009). Topkapı Sarayında Çalışanlar ve Ziyaretçilerin Sosyal Taşıma Kapasitesine Yönelik Değerlendirmeleri. İşletme Araştırmaları Dergisi, 1(1): 17-30.
25. Wahab, S. ve Pigram, J., J. (1997). Tourism and Sustainability. Tourism, Development and Growth the Challenge of Sustainability, Routledge: London and New York.
26. Wallace, R. A. ve Wolf, A. (2004). Çağdaş Sosyoloji Kuramları. Elburuz L. ve Ayas M. R. (Çev.), Punto Yayıncılık: İzmir.
27. Williams, P., W. ve Gill, A. (1994). Tourism Carrying Capacity Management Issues. Global Tourism: Next Decade. Butterworth-Heinemann: London.
28. WTO (1999). Global code of ethics for tourism. Proceedings of Thirteenth session of General Assembly: Santiago, Chile.