Balıkesir İlindeki Broyler İşletmelerinin Yapısal Özelliklerinin Analizi
Öz
Broyler yetiştiriciliği, hayvanların hızlı büyümesi, düşük maliyetli olması, daha az yetiştirme alanına ihtiyaç duyulması ve sürekli pazar talebinin olması gibi avantajlardan dolayı hayvancılık sektörüne önemli katkılar sağlamaktadır. Bu çalışmada Balıkesir ilinde broyler üretimi yapan işletmelerin sosyo-demografik özelliklerinin belirlenmesi ve işletmelerin yapısal özelliklerinin ortaya konulması amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda 2023 yılının Ağustos ayında Balıkesir ilinde 71 broyler üreticisi ile anket çalışması yapılmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler ve tek yönlü ANOVA testinden yararlanılmıştır. Analiz sonucunda üreticilerin yıllık ortalama 5.76 devre üretim yaptıkları, son bir yıl içerisinde kesime gönderilen hayvan başı ortalama canlı ağırlığın 2.73 kg olduğu, yem dönüşüm oranının (YDO) 1.62, ölüm oranının ise %3.94 olduğu belirlenmiştir. Üreticiler, yetiştirdiği tavukları kesime ortalama 43.89 günlükken gönderdiklerini, iki üretim dönemi arasında ortalama 17.35 gün devre arası verdiklerini bildirmişlerdir. Yapılan ANOVA testi sonucuna göre, işletme ölçeği arttıkça kümes sayısı, yıllık dönem sayısı, dönem başında kümesteki civciv sayısı, ilk hafta ölen civciv sayısı, toplam ölen hayvan sayısı, kümes boyu, kümes eni, ped alanı, minimum fan sayısı, tünel fan sayısı, klape sayısı, yemlik ve suluk sıra sayısının artış gösterdiği belirlenmiştir (P<0.05). Bu çalışmanın, broyler üretim potansiyelinin etkin bir şekilde yönlendirilmesi, sektördeki mevcut uygulamaların daha verimli hale getirilmesi, hayvan sağlığı ve üretim süreçlerini iyileştirilmesi gibi stratejik kararlar için kaynak teşkil edeceği düşünülmektedir.
Anahtar Kelimeler
Balıkesir, Etlik piliç, Broyler üretimi, Kümes hayvancılığı, Yem dönüşüm oranı
Destekleyen Kurum
TÜBİTAK-1001 Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Projelerini Destekleme Programı
Proje Numarası
122K719
Etik Beyan
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Fen ve Mühendislik Bilimleri Etik Kurulu’ndan onay alındı (Tarih 17.02.2022, Toplantı Sayısı: 2022/5, Karar No: 4).
Teşekkür
Bu çalışma için maddi destek sağlayan TÜBİTAK’a (1001 - Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Projelerini Destekleme Programı, Proje No: 122K719) teşekkürlerimizi sunarız.
Kaynakça
- Adeyonu, A. G., & Odozi, J. C. (2022). What are the Drivers of Profitability of Broiler Farms in the North-central and South-west Geo-political Zones of Nigeria?. Sage Open, 12(1), 21582440211071076. https://doi.org/10.1177/21582440211071076
- Aytimur, K., Altuntaş, E., & Karaman, S. (2020). Structural characteristics, mechanization applications, problems and solution suggestions of poultry houses of broiler chickens in Bolu central district. Turkish Journal of Agriculture-Food Science and Technology, 8(5), 1098-1107. https://doi.org/10.24925/turjaf.v8i5.1098-1107.3286
- BESD-BİR. (2025). Türkiye Kanatlı Eti Sektörü. Beyaz Et Sanayicileri ve Damızlıkçıları Birliği Derneği, (Erişim Tarihi: 06.05.2025). https://besd-bir.org/tr/retim
- Çimrin, T. (2021). Hatay ilinde etlik piliç yetiştiriciliğinin yapısı sorunları ve çözüm önerileri. ISPEC Journal of Agricultural Sciences, 5(1), 183-192. https://doi.org/10.46291/ISPECJASvol5iss1pp183-192
- Coşar, M., Karslı, M. (2020). Ankara, Bolu, Eskişehir, Kayseri ve Kırıkkale illerinde bulunan broiler işletmelerinin büyüklüğü ve hayvan besleme alışkanlıkları. Etlik Veteriner Mikrobiyoloji Dergisi, 31(2), 184-195. https://doi.org/10.35864/evmd.796178
- Dokuzlu, S., Barış, O., Hecer, C., Güldaş, M. (2013). Türkiye'de tavuk eti tüketim alışkanlıkları ve marka tercihleri. Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 27(2), 83-92. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/154196
- FAO. (2023). Crops and Livestock Products. Global Food and Agriculture Statistics of FAO, (Erişim tarihi: 01.05.2025). https://www.fao.org/faostat/en/#data
- İkikat Tümer, E., Ağır, H. B., Gürler, D. (2018). Broiler üretiminde üretici memnuniyetini etkileyen faktörler. Türk Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi, 5(4), 545-550. https://doi.org/10.30910/turkjans.471339
- İnci, H., Karakaya, E. (2019). Bingöl ilindeki etlik piliç işletmelerinin teknik özellikleri. Akademik Ziraat Dergisi, 8(2), 265-274. http://dx.doi.org/10.29278/azd.534484
- Karakaya, N., & Çelen, M. (2021). Elazığ ve Malatya illerindeki etlik piliç işletmelerinin sosyoekonomik yapısı ve işletme özelliklerinin belirlenmesi. Batman Üniversitesi Yaşam Bilimleri Dergisi, 11(2), 96-115. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1833253