Okullardaki İdari ve Öğretimsel Rutinlerin Farklı Paydaşların Bakış Açısından Karşılaştırmalı Olarak İncelenmesi

Öz

Bu çalışmanın amacı ilkokullarda görev yapan sınıf öğretmenleri ile farklı branşlardan öğretmenlerin, okul yöneticilerinin, sınıf eğitimi öğretmen adaylarının ve sınıf öğretmeni yetiştiren sınıf eğitimi ana bilim dalı öğretim elemanlarının “idari ve öğretimsel rutinler” hakkındaki görüşlerini incelemektir. Çalışma nitel araştırma yöntemlerinden olgubilime (fenomenoloji) dayalı olarak kurgulanmıştır. Veri, amaçlı örnekleme yöntemlerinden maksimum çeşitlilik yöntemi yoluyla seçilen ilkokullarda çalışan 20 sınıf öğretmeni ve 10 okul müdürü, eğitim fakültesinde çalışan beş öğretim elemanından yarı yapılandırılmış görüşmeler yolu ile toplanmıştır. Verilerin analizinde var olan durumun betimlenmesinde betimsel ve deneyimlerin anlamlandırılması sürecinde ise içerik analizi yapılmıştır. Bulgular, öğretmen, yönetici ve öğretim elemanlarının lisans döneminde gördükleri teorik derslerle çalışma hayatları arasındaki rutinler arasında belirgin farklar olduğunu, Millî Eğitim Bakanlığı ve üniversiteler arasında lisans öğrenimi süresince daha fazla iş birliği kurulması gerektiğini ortaya koymuştur. Ayrıca ilkokullarda en önemli rutinin veli iletişimi bağlamında olduğu, eğitimde rutinlerin doğru kullanımının olumlu yönde etkiler bıraktığı ve eğitimde dijitalleşme sürecinin idari ve öğretimsel rutinlerin tamamına yayılması gerektiği görüşü de bulgular arasındadır.

Anahtar Kelimeler

• Rutin
• Öğretimsel rutin
• İdari rutin
• İlkokullarda rutin
• Hizmet öncesi eğitimde rutin

Comparative Study of Administrative and Instructional Routines In Schools From the Perspectives of Different Stakeholders

Öz

The purpose of this study is to investigate the opinions of primary school teachers, teachers from different branches, school administrators, primary school education teacher candidates and the faculty members of the department of primary school education that trains these teachers on 'administrative and instructional routines'. The study was designed based on phenomenology, one of the qualitative research methods. The data presented herein were collected through semi-structured interviews from 20 primary school teachers and 10 school principals, who were selected through the maximum variation method from purposeful sampling methods, and five faculty members working in the faculty of education. The analysis of the data was approached through the utilisation of descriptive analysis, which was employed to articulate the prevailing circumstances. Furthermore, content analysis was implemented in order to interpret the experiences. The findings revealed that there were significant differences between the routines of teachers, administrators and teaching staff in the theoretical courses they took during their undergraduate studies and in their working lives. The research indicated that more cooperation should be established between the Ministry of National Education and universities during undergraduate education. Moreover, the findings indicated that the most significant routine in primary schools pertained to parent communication, underscoring the importance of effective routines in education. The study further emphasized the positive impact of proper routine implementation, and advocated for the comprehensive integration of digital technologies into all administrative and instructional routines.

Anahtar Kelimeler

• Routine
• Instructional routine
• Administrative routine
• Routine in primary schools
• Routine in preservice education

Kaynakça

1. Adesuwa, I. & Joy, A. O. (2022). Rules and routines as effective classroom management techniques on perceived students’ academic achievement in shorthand in Edo state, Nigeria. Indian Journal of Commerce and Management Studies, 13(1), 1-7.
2. Akalın, S. (2015). Kaynaştırma sınıfı öğretmenlerinin sınıf yönetimine ilişkin görüşleri ve gereksinimleri. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Özel Eğitim Dergisi, 16(3), 215-234.
3. Akyürek, G. & Bumin, G. (2018). Disleksili çocuklarda ev okuryazarlık ortamı ve aktivite rutinleri. Bozok Tıp Dergisi, 8(3), 16-23.
4. AlAjmi, M. K. (2022). The impact of digital leadership on teachers’ technology integration during the COVID-19 pandemic in Kuwait. International Journal of Educational Research, 112, 101928.
5. Almatrodi, I. & Skoumpopoulou, D. (2023). Organizational routines and digital transformation: An analysis of how organizational routines impact digital transformation transition in a Saudi university. Systems, 11(5), 239. https://doi.org/10.3390/systems11050239
6. An, P., Bakker, S., & Eggen, B. (2017). Understanding teachers’ routines to inform classroom technology design. Education and Information Technologies, 22(4), 1347-1376.
7. Aslan, M. & Sağlam, M. (2018). Öğretmenlik uygulaması dersinin öğretmen adaylarının görüşlerine göre değerlendirilmesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 33(1), 144-162.
8. Aydın, S., Selçuk, A., & Yeşilyurt, M. (2007). Öğretmen adaylarının “Okul Deneyimi II” dersine ilişkin görüşleri (Yüzüncü Yıl Üniversitesi örneği). Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Eğitim Fakültesi Dergisi, 4(2), 75-90.

9. Barrett, A. M. (2008). Capturing the differance: Primary school teacher identity in Tanzania. International Journal of Educational Development, 28, 490- 507.
10. Becker, M. C. (2004). Organizational routines: a review of the literature. Industrial and Corporate Change, 13(4), 643-678.
11. Belenkuyu, C., Dulay, S., & Aypay, A. (2020). Müdür tipolojileri: Okul müdürlüğü ve rutin işler. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 26(1), 117-162.
12. Bozkuş-Genç, G. (2019). Rutinler ve önemi. Araştırmadan Uygulamaya Özel Eğitim Dergisi, 4, 78-81.
13. Braun, V. & Clarke, V. (2013). Successful qualitative research: A practical guide for beginners. Sage.
14. Bromme, R. (1982). How to analyze routines in teachers thinking processes during lesson planning. Annual Meeting of the American Educational Research Association içinde (s. 1-21). New York, USA.
15. Brooks, D. M. (1985). The teacher's communicative competence: The first day of school. Theory Into Practice, 24(1), 63-70.
16. Cassidy, A. (1992). When, why, how to get your baby into a routine. Working Mother, 15(56), 58–60.
17. Castañeda, L. & Gourlay, L. (2023). Data ecosystems in education: opportunities and challenges: Editorial of the Special Issue. Edutec, Revista Electrónica de Tecnología Educativa(86), 1-5.
18. Clark, C. M. & Yinger, R. J. (1979). Three studies of teacher planning. Research Series No. 55. The Institute for research on Teaching, Michigan State University.
19. Cohen, M. & Bacdayan, P. (1996). Organizational routines are stored as procedural memory: Evidence from a laboratory study. M. Cohen & L. S. Sproull (Ed.), Organizational learning içinde (s. 403–429). Sage.
20. Cohen, M., Burkhart, R., Dosi, G., Egidi, M., Marengo, L., Warglien, M., & Winter, S. (1996). Routines and other recurring actions patterns of organizations: Contemporary research issues. Industrial and Corporate Change, 5(3), 653–698.
21. Conley, S. & Enomoto, E. K. (2005). Routines in school organizations: Creating stability and change. Journal of Educational Administration, 43(1), 9-21.
22. Creswell, J. W., Hanson, W. E., Clark-Plano, V. L., & Morales, A. (2007). Qualitative research designs: Selection and implementation. The Counseling Psychologist, 35(2), 236-264.
23. Curtner‐Smith, M. D., Todorovich, J. R., Lacon, S. A., & Kerr, L. G. (1999). Teachers’ rules, routines, and expectations prior to and following the implementation of the National Curriculum for Physical Education. European Journal of Physical Education, 4(1), 17-30.
24. Dakak, S. & Kahraman, Ö. G. (2024). Çocuk rutinleri ölçeği: Ölçek uyarlama çalışması. Milli Eğitim Dergisi, 53(242), 1059-1084.
25. Dehaene, S. (2021). How we learn: The new science of education and the brain. Penguin.
26. Doğan, C. & Birişçi, S. (2022). Covid-19 süreciyle birlikte öğretmenlerin dijital okuryazarlık düzeylerinin incelenmesi. Ege Eğitim Teknolojileri Dergisi, 6(1), 53-76.
27. Dosi, G., Teece, D., & Winter, S. (1992). Toward a theory of corporate coherence: Preliminary remarks. G. Dosi, R. Giannetti, & P. A. Toninelli (Ed.), Technology, and enterprise in a historical perspective içinde (s. 184–211). Clarendon.
28. Doyle, W. (1984). How order is achieved in classrooms: An interim report. Journal of Curriculum Studies, 16(3), 259-277.
29. Egidi, M. (1992). Organizational learning, problem solving and the division of labour. E. M. Simon, A. Herbert, R. Marris, & R. Viale (Ed.), Economics, bounded rationality and the cognitive revolution içinde (s. 148–73). Edward Elgar.
30. Emmer, E. T., Evertson, C. M., & Anderson, L. M. (1980). Effective classroom management at the beginning of the school year. The Elementary School Journal, 80(5), 219-231.
31. Evertson, C. M. (1989). Improving elementary classroom management: A school-based training program for beginning the year. The Journal of Educational Research, 83(2), 82-90.
32. Evertson, C. M. & Emmer, E. T. (1982). Preventive classroom. D. L. Duke (Ed.), Helping teachers manage classrooms içinde (s. 2-31). Association for Supervision and Curriculum Development.
33. Feldman, M. S. (2000). Organizational routines as a source of continuous change. Organization Science, 11(6), 611–629.
34. Feldman, M. S. & Pentland, B. T. (2003). Reconceptualizing organizational routines as a source of flexibility and change. Administrative Science Quarterly, 48(1), 94–118.
35. Feldman, M. S., Pentland, B. T., D’Adderio, L., & Lazaric, N. (2016). Beyond routines as things: Introduction to the special issue on routine dynamics. Organization Science, 27(3), 505-513.
36. Fiese, B. H. & Parke, R. D. (2002). Introduction to the special section on family routines and rituals. Journal of Family Psychology, 16(4), 379-380.
37. Ford, M. J. & Wargo, B. M. (2007). Routines, roles, and responsibilities for aligning scientific and classroom practices. Science Education, 91(1), 133–157. https://doi.org/10.1002/sce.20171
38. Good, T. L. & Brophy, J. E. (1991). Looking into classrooms (5. b.). HarperCollins.
39. Görgen, İ., Çokçalışkan, H., & Korkut, Ü. (2012). Öğretmenlik uygulaması dersinin öğretmen adayları, uygulama öğretmenleri ve uygulama öğretim üyeleri açısından işlevselliği. Muğla Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 28, 56-72.
40. Güzel, H., Cerit-Berber, N., & Oral, İ. (2010). Eğitim fakültesi uygulama okulları iş birliği programında görevli öğretmenlerin ve öğretim elemanlarının öğretmenlik uygulamasına yönelik görüşleri. Kastamonu Eğitim Dergisi, 18(1), 19-36.
41. Hannan, M. T. & Freeman, J. (1984). Structural ınertia and organizational change. American Sociological Review, 49(2), 149–164.
42. Hassan, T. & Berkovich, I. (2023). Digital instructional leadership in schools facing different levels of challenging contexts: A survey study during the COVID-19 pandemic. Management in Education, 08920206231207586.
43. Hatchuel, F. (2005). Rituels D’enseignement et D’apprentissage. Hermes, 43, 93-100.
44. Hatipoğlu, A. & Kavas, E. (2016). Veli yaklaşımlarının öğretmen performansına etkisi. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 5(4), 1012-1034.
45. Howard, S. K., Tondeur, J., Ma, J., & Yang, J. (2021). What to teach? Strategies for developing digital competency in preservice teacher training. Computers & Education, 165, 104149.
46. Howe, G. W. (2002). Integrating family routines and rituals with other family research paradigms: Comment on the special section. Journal of Family Psychology, 16(4), 437-440.
47. Kanter, R. M., Stein, B. A., & Jick, T. D. (1992). The challenge of organizational change: How companies experience it and leaders guide it. The Free.
48. Kaplan, A. Ö. & Yurt, E. M. (2021). Görünür düşünme yaklaşımı ve fen öğretimine entegrasyonu. Journal of Sustainable Education Studies, 2(4), 35-52.
49. Kashinath, S., Woods, J., & Goldstein, H. (2006). Enhancing generalized teaching strategy use in daily routines by parents of children with autism. Journal of Speech, Language, and Hearing Research, 49, 466-485.
50. Keleş, S. & Yurt, Ö. (2019). Erken çocukluk eğitiminde düşünmeyi görünür kılmak: Görünür düşünme yaklaşımı. Erken Çocukluk Çalışmaları Dergisi, 3(1), 117-138.
51. Kline, F. M., Schumaker, J. B., & Deshler, D. D. (1991). Development and validation of feedback routines for instructing students with learning disabilities. Learning Disability Quarterly, 14(3), 191-207.
52. Koç, G. (2006). Teacher-learner roles and interaction systems in constructivist classrooms. Eğitim ve Bilim, 31(142), 56-64.
53. Koestler, A. G. (1967). Replication and extension of rapid decompression of chimpanzees to a near vacuum (No. AD-647034). https://ntrs.nasa.gov/api/citations/19670015829/downloads/19670015829.pdf sayfasından erişilmiştir.
54. Kosier, K. (1998). The discipline checklist: Advice from 60 successful elementary teachers (c. 187). National Education Association.
55. Krashen, S. D. & Terrell, T. D. (1998). The natural approach language acquisition in the classroom (3. b.). Prentice Hall Europe.
56. Leinhardt, G. (1983). Routines in expert math teachers' thoughts and actions. Learning Research and Development Center.
57. Leinhardt, G., Weidman, C., & Hammond, K. M. (1984). Introduction and integration of classroom routines by expert teachers. Learning Research & Development Center.
58. Lemke, J. L. (1987). Social semiotics and science education. The American Journal of Semiotics, 5(2), 217-232.
59. Lester, R. R., Allanson, P. B., & Notar, C. E. (2017). Routines are the foundation of classroom management. Education, 137(4), 398-412.
60. Maag-Merki, K., Wullschleger, A., & Rechsteiner, B. (2023). Adapting routines in schools when facing challenging situations: Extending previous theories on routines by considering theories on self-regulated and collectively regulated learning. Journal of Educational Change, 24(3), 583-604.
61. Macy, M. G. & Bricker, D. D. (2007). Embedding individualized social goals into routine activities in inclusive early childhood classrooms. Early Child Development and Care, 177(2), 107-120.
62. Malone, B. G. & Tietjens, C. L. (2000). Re-examination of classroom rules. Special Services in the Schools, 16(1), 159–170.
63. Murry, B. P. (2002). The new teacher's complete sourcebook: Grades K-4. Scholastic.
64. Nelson, R. & Colvin, G. (1995). School-wide discipline: Procedures for managing common areas. A. Deffenbaugh, G. Sugai, & G. Tindal (Ed.), The Oregon Conference Monograph içinde (s. 107-117). Behavioral Research and Teaching Division of Learning and Instructional Leadership.
65. Nelson, R. & S. G. Winter. (1982). An evolutionary theory of economic change. Harvard University.
66. Nurcahyo, P. J., Festiawan, R., Budi, D. R., Listiandi, A. D., Ngadiman, N., Kusnandar, K., & Syafei, M. (2020). Rules and routines in Covid-19: How are the applications in physical education learning in school? Jurnal Menssana, 5(2), 130-138.
67. Oslin, J. L. (1996). Routines as organizing features in middle school physical education. Journal of Teaching in Physical Education, 15(3), 319-337.
68. Özdemir, S., Sezgin, F., Kılınç, A. Ç., & Polatcan, M. (2025). A cultural lens to school leadership effects on teacher instructional practices: The mediation of teacher collective efficacy and the moderation of uncertainty avoidance. Educational Management Administration & Leadership, 53(3), 515-535.
69. Özen, A., Ergenekon, Y., Kürkçüoğlu, B. Ü., & Genç, D. (2013). Kaynaştırma öğrencisi olan okulöncesi öğretmenlerinin sınıflarında yaptıkları öğretim uygulamalarının belirlenmesi. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 13(2), 153-166.
70. Parker, W. C. & Gehrke, N. J. (1986). Learning activities and teachers’ decisionmaking: Some grounded hypotheses. American Educational Research Journal, 23(2), 227-242.
71. Parmigiani, A. & Howard-Grenville, J. (2011). Routines revisited: Exploring the capabilities and practice perspectives. Academy of Management Annals, 5(1), 413-453.
72. Patton, M. Q. (2014). Nitel araştırma ve değerlendirme yöntemleri (M. Bütün & S. B. Demir, Çev.). Pegem Akademi. Pöntinen, S. & Räty-Záborszky, S. (2020). Pedagogical aspects to support students’ evolving digital competence at school. European Early Childhood Education Research Journal, 28(2), 182-196.
73. Pruitt, D. B. (1998). Your child: What every parent needs to know. Harper Collins.
74. Rakap, S. (2017). Okul öncesi dönemde kaynaştırma eğitimi uygulamalarının desteklenmesinde doğal öğretim yaklaşımları. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Özel Eğitim Dergisi, 18(03), 471-492.
75. Ramirez, I. A. L. (2020). Teaching preparedness of pre-service teachers: Perception to practice. International Journal of Studies in Education and Science (IJSES), 1(1), 15-35.
76. Reynaud, B. (2005). The void at the heart of rules: Routines in the context of rule-following. The case of the Paris Metro Workshop. Industrial and Corporate Change, 14(5), 847-871.
77. Rizk, J. (2018). The 21st century classroom: Technology as a transformative tool in educational routines, rules, and rituals. (Doktora Tezi). https://macsphere.mcmaster.ca/items/d8f95842-d6dd-4800-acd3-198877f957ca sayfasından erişilmiştir.
78. Rüzgâr, M. E. (2020). Dönmek veya dönmemek, işte bütün mesele bu. Eğitimde Nitel Araştırmalar Dergisi, 8(4), 1080-1115.
79. Saklan, H. & Ünal, C. (2018). Teknoloji dostu fen bilimleri öğretmenlerinin Eğitim Bilişim Ağı (EBA) hakkındaki görüşleri. Necatibey Eğitim Fakültesi Elektronik Fen ve Matematik Eğitimi Dergisi (EFMED), 12(1), 493-526.
80. Salmon, A. K. (2010). Engaging young children in thinking routines. Childhood Education, 86(3), 132-137.
81. Sanford, J., Emmer, T., & Clements, B. (1983). Improving classroom management. Educational Leadership, 40, 56-60.
82. Savina, E. (2021). Self‑regulation in preschool and early elementary classrooms: Why it is important and how to promote it. Early Childhood Education Journal, 49, 493-501.
83. Schumaker, J. B., Deshler, D. D., & McKnight, P. (2002). Ensuring success in the secondary general education curriculum through the use of teaching routines. M. R. Shinn, H. M. Walker, & G. Stoner (Ed.), Interventions for academic and behavior problems II: Preventive and remedial approaches içinde (s. 791–823). National Association of School Psychologists.
84. Simon, H. & March, J. (2015). Administrative behavior and organizations. J. B. Miner (Ed.), Organizational behavior 2 içinde (s. 41-59). Routledge.
85. Spillane, J. P., Parise, L. M., & Sherer, J. Z. (2011). Organizational routines as coupling mechanisms: Policy, school administration, and the technical core. American Educational Research Journal, 48(3), 586-619.
86. Spillane, J. P. & Zuberi, A. (2021). Designing and piloting a leadership daily practice log: Using logs to study the practice of leadership. A. Oude Groote Beverborg et al. (Ed.), Concept and design developments in school improvement research: Longitudinal, multilevel and mixed methods and their relevance for educational accountability içinde (s. 155-195). Springer International.
87. Stene, E. O. (1940). An approach to a science of administration. American Political Science Review, 34(6), 1124-1137.
88. Şahin, E. (2003). Okul öncesi eğitimi öğretmenliği programında öğrenim gören öğretmen adayları ile uygulama okullarındaki öğretmenlerin mesleki uygulamalara ilişkin bakış açıları. Eğitim Araştırmaları Dergisi, 4(13), 98-110.
89. Şevik, Y. (2014). İlkokul müdür ve müdür yardımcılarının öğrencilerin akademik başarısını etkileyen faktörlere ilişkin görüşleri ile akademik başarısına katkıları. (Yüksek Lisans Tezi). https://tez.yok.gov.tr/ sayfasından erişilmiştir.
90. Tanrıöğen, A. (1998). Temel eğitim öğretmenlerinin okul müdürlerinden bekledikleri öğretimsel liderlik davranışları. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 7(7), 61-66.
91. Taşbakan, G. & Koç, K. (2022). Düşünme rutinleri ve ders kitabı etkinliklerinin öğrencilerin kendilerini yazılı ifade edebilmelerine etkisi: Bir eylem araştırması. Milli Eğitim Dergisi, 51(234), 1567-1590.
92. Tingley, S. C. (2022). Classroom routines that are small but mighty. https://www.wgu.edu/heyteach/article/classroom-routines-small-but-mighty2201.html sayfasından alınmıştır.
93. Uysal, Z. U. & Balçık, D. (2025). Beden eğitimi ve sporda sınıf kuralları. Uluslararası Beden Eğitimi Spor ve Teknolojileri Dergisi, 6(1), 1-17.
94. Watson, K. J. & Dicarlo, C. F. (2016). Increasing completion of classroom routines through the use of picture activity schedules. Early Childhood Education Journal, 44, 89–96.
95. Wildenger, L. K., Mcintyre., L. L., Fiese., B. H., & Eckert, T. L. (2008). Children’s daily routines during kindergarten transition. Early Childhood Education Journal, 36, 69–74.
96. Williams, C. A. & Forehand, R. (1984). An examination of predictor variables for child compliance and noncompliance. Journal of Abnormal Child Psychology, 12, 491–504.
97. Winter, S. (1964). Economic 'Natural Selection' and the theory of the firm. Yale Economic Essays, 4, 225-272.
98. Wolthuis, F., Hubers, M. D., van Veen, K., & de Vries, S. (2022). The concept of organizational routines and its potential for investigating educational initiatives in practice: A systematic review of the literature. Review of Educational Research, 92(2), 249-287.
99. Yeten, H. M. (2024). Okul öncesi dönemdeki çocuklarda çocuk rutinleri, öz-düzenleme ve dışsallaştırma davranış problemleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. (Yüksek Lisans Tezi). https://tez.yok.gov.tr/ sayfasından erişilmiştir.
100. Yıldırım, A. & Şimşek, H. (2011). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (8. b.). Seçkin.
101. Yinger, R. J. (1979). Routines in teacher planning. Theory into Practice, 18(3), 163-169.
102. Yolanda, R., Hapisoh, H., & Khairani, D. (2025). Building effective rules and routines: A guide for pre-service teachers in classroom management. Indonesian Journal of Integrated English Language Teaching, 11(1), 26-31.
103. Zaim-Kutay, M. & Duran, A. (2018). Vakif üniversitesinde akademisyen olmak: Rutinler ve bu rutinleri etkileyen faktörler. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 18(4), 2518-2540.