Kosova'da Kullanılan 6. Sınıf Türkçe Ders Kitabının Türkçe Öğretim Programı ve Yenilenmiş Bloom Taksonomisi Açısından Değerlendirilmesi

Öz

Çalışmanın amacı, Kosova’da kullanılan 6. sınıf Türkçe Ders Kitabı’nın öğretim programı kazanımları ve bilişsel alan basamakları açısından incelenmesidir. Araştırma, nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması olarak desenlenmiştir. Verilerin toplanması sürecinde, doküman incelemesi yöntemi kullanılmıştır. İncelenen dokümanlar, Kosova Alt Ortaöğretim Altıncı Sınıf Plan ve Programı ile 6. sınıf Türkçe Ders Kitabıdır Verilerin analizinde Yenilenmiş Bloom Taksonomisi esas alınmıştır. Bulgulara göre ders kitabında, programda öngörülen 26 kazanımdan; 18’i bulunmakta, 8’i bulunmamaktadır. Metin altı sorularında alt düzey bilişsel süreç basamaklara ağırlık verilmekte, bilgi türlerinden olgusal bilgi yoğunluk göstermektedir. Ulaşılan sonuçların alanyazın ışığında yorumlanması sonucunda Kosova’da kullanılan 6. sınıf Türkçe Ders Kitabı’nın öğretim programı kazanımlarını yansıtma ve bilişsel alan basamaklarının dengeli dağılması anlamında yetersiz olduğu değerlendirilmiştir. Kitap yazım sürecinde ve yeni baskılarda çalışma sonuçlarının göz önünde bulundurulması önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Kosova
• Türkçe
• Ders Kitabı
• Öğretim Programı
• Bloom Taksonomisi

Evaluation of 6th Grade Turkish Textbooks Used in Kosovo in Terms of Turkish Education Program and Revised Bloom Taxonomy

Öz

The aim of the study is to examine the 6th-grade Turkish Textbook used in Kosovo as an important element of the Turkish lesson and the most important lesson material, in terms of the learning program outcomes and cognitive domain steps. The research was designed as a case study from qualitative research methods. During the data collection process, the document analysis method was used. The documents reviewed are the Kosovo Lower Secondary Education Sixth Grade Plan and Program and the 6th-grade Turkish Textbook. The Revised Bloom Taxonomy was used in the analysis of the data. According to the findings, 18 of the 26 acquisitions predicted in the curriculum exist in the textbook, while the remaining eight do not. In the sub-text questions, the lower level cognitive process steps are emphasized, and the factual knowledge is concentrated among the types of knowledge. According to the data of the literature and the results reached, the textbook is insufficient in terms of fulfillment of the objectives and the balanced distribution of the cognitive domain steps. It is recommended to consider the result of the study in the book writing process and new editions.

Anahtar Kelimeler

• Kosovo
• Turkish
• Textbook
• Teaching Program
• Bloom Taxonomy

Kaynakça

1. Anderson, L. W., & Krathwohl, D. R. (Ed.). (2001). A taxonomy for learning, teaching and assessing: A revision of Bloom’s taxonomy of educational objectives. New York: Longman.
2. Anderson, L. W., & Krathwohl, D. R. (2010). Öğrenme öğretim ve değerlendirme ili ilgili bir sınıflama (Kısaltılmış Basım). (D. A. Özçelik, Çev.) Ankara: Pegem Akademi.
3. Aslan, M., & Atik, U. (2018). 2015 ve 2017 ilkokul Türkçe dersi öğretim programı kazanımlarının revize edilmiş Bloom taksonomisine göre incelenmesi Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi, 7(1), 528-547.
4. Bloom, B. S. (Ed.) (1956). Taxonomy of educational objectives. Vol. 1: Cognitive domain. New York: McKay.
5. Bümen, N. T. (2010). Program geliştirmede bir dönüm noktası: Yenilenmiş Bloom taksonomisi. Eğitim ve Bilim, 32(142), 3-14.
6. Demir, N. (2014). Dil, tarih, kültür ve edebiyat araştırmaları. Ankara: Edge Akademi.
7. Duman, A. (2003). Türk soylulara Türkiye Türkçesi öğretiminde metin seçimi. Türklük Bilimi Araştırmaları, 13(1), 151-156.
8. Eryılmaz, R. (2020). Kosova’da Türkçe öğretimi. (Doktora tezi). https://tez.yok.gov.tr sayfasından erişilmiştir.

9. Eryılmaz, R., & Demir, N. (2020). Kosova’da yaşayan Türklerin ana dilde eğitiminde kullanılan 7. sınıf Türkçe ders kitabının biçim, içerik ve öğretim programına uygunluk açısından değerlendirilmesi. Uluslararası Ders Kitapları ve Eğitim Materyalleri Dergisi, 3(2), 353-370. https://dergipark.org.tr/en/pub/ijotem/issue/57627/755958 sayfasından erişilmiştir.
10. Forehand, M. (2005). Bloom's taxonomy: Original and revised. http://projects.coe.uga.edu/epltt/ sayfasından erişilmiştir.
11. Kayadibi, N. (2017). Makedonya'da ilköğretim okullarında Türkçe eğitimi 7. sınıf örneği. (Doktora tezi). https://tez.yok.gov.tr sayfasından erişilmiştir.
12. Kelağa, A. İ. (2005). Yunanistan'da (Batı Trakya'da) iki dilli eğitim veren azınlık okullarında Türkçe ve Yunanca eğitim gören öğrencilerin okuduğunu anlama ve yazılı anlatım becerilerinin değerlendirilmesi. (Doktora tezi). https://tez.yok.gov.tr sayfasından erişilmiştir.
13. Koro, B. (2013). 21. yüzyılın başlangıcında Kosova eğitim sistemi ve Türkçe eğitimi. Balkan Türkoloji Araştırmaları Merkezi (BAL-TAM), 12(3), 355-369.
14. Kosova Eğitim Bilim ve Teknoloji Bakanlığı (2003). Alt Seviye Ortaöğretim Altıncı Sınıf Öğretim Plan ve Programı. Priştine.
15. Kosovo Agency of Statistics (2018). Education statistics in Kosovo. Priştine.
16. Köğce, D., Aydın, M., & Yıldız, C. (2009). Bloom taksonomisinin revizyonu: Genel bir bakış. İlköğretim Online, 8(3), 1-7.
17. Krathwohl, D. R. (2002). A revision of Bloom's taxonomy: An overview. Theory into Practice, 41(4), 212-218.
18. Kurt, B. (2017). Gagauzya bölgesinde Türkiye Türkçesi öğretimi. Ankara: Son Çağ.
19. Kuzu, T. S. (2013). Türkçe ders kitaplarındaki metin altı sorularının yenilenmiş Bloom taksonomisindeki hatırlama ve anlama bilişsel düzeyleri açısından incelenmesi. Sosyal Bilimler Dergisi / Journal of Social Sciences, 37(1), 122-135.
20. Miles, M. B., & Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis: An expanded sourcebook: CA: Sage.
21. Oran, M., & Karalı, M. A. (2019). Ortaokul 7. sınıf sosyal bilgiler ders kitabı değerlendirme sorunlarının Bloom taksonomisinde bilişsel alan basamaklarına göre incelenmesi. Uşak Üniversitesi Eğitim Araştırmaları Dergisi, 5(3), 88-104.
22. Sallabaş, M. E., & Yılmaz, G. (2020). Türkçe ders kitabında bulunan metin altı sorularının yenilenmiş Bloom taksonomisine göre incelenmesi. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 8(2), 586-596.
23. Sönmez, V. (2015). Program geliştirme öğretmen el kitabı. Ankara: Anı Yayıncılık
24. Sülçevsi, İ., & Sülçevsi, N. (2007). Türkçe 6. Priştine: Albas.
25. Şen, Ü. (2010). Yurt dışında yaşayan Türk çocuklarının ana dili eğitimine yönelik Millî Eğitim Bakanlığı bünyesinde yapılan çalışma ve uygulamalar. Zeitschrift für die Welt der Türken/Journal of World of Turks, 2(3), 239-253.
26. Tutkun, Ö. F., & Okay, S. (2012). Bloom’un yenilenmiş taksonomisi üzerine genel bir bakış. Sakarya University Journal of Education, 1(3), 14-22.
27. Ulum, H., & Taşkaya, S. M. (2019). İlkokul 2, 3 ve 4. sınıf Türkçe ders ve çalışma kitaplarında yer alan etkinliklerin yenilenmiş Bloom taksonomisine göre incelenmesi. Kastamonu Eğitim Dergisi, 27(1), 107-118.
28. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2016). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.
29. Yüksel, S. (2007). Bilişsel alan sınıflanmasında (Taksonomi) yeni gelişmeler ve sınıflamalar. Journal of Turkish Educational Sciences, 5(3), 479-509.