TÜRKLERDE HİTABET: ORHUN YAZITLARI, DİVANU LUGAT-İT TÜRK VE NUTUK
Öz
Hitabet, tarihin eski dönemlerinden bu zamana toplumları etkisi altına alan ve onları istenilen yöne sevk eden bir edebî tür olmuştur. Türk tarihine de bakıldığında kültüre ait ilk yazılı metinlerden bu yana hitabet; toplumsal yapılanma, dayanışma, dikkat çekme, uyarma, bilgilendirme gibi amaçlarla tercih edilmiştir. Buradan yola çıkarak çalışmanın amacı Orhun Yazıtları, Divanu Lugat-it Türk ve Nutuk adlı eserleri hitabet özellikleri açısından karşılaştırıp değerlendirmektir. Araştırmada betimsel yöntem izlenmiş olup tarama tekniğine başvurulmuştur. Hitabet tekniğinin özellikleri çeşitli kaynaklardan yararlanılarak, üç alan uzmanının da görüşü alınıp oluşturulmuştur. Veri toplamada Orhun Yazıtları, Divanu Lugat-it Türk ve Nutuk adlı eserler kaynaklık etmiştir. Hitabetin sahip olması gereken altı özellik adı geçen üç eserde taranmış, elde edilen bulgular karşılaştırmalı olarak yorumlanmıştır. Orhun Yazıtları ve Nutuk’un birer hitabet türü eser olduğu, Divanu Lugat-it Türk’ün de hitabet özellikleri taşıdığı sonucuna ulaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Adıgüzel, Y. (2010). Kaşgarlı Mahmut’un Türkçe öğretim yöntemi. Türklük Bilimi Araştırmaları, 27, 27-35.
- Akay, N. (2006). Orhun Abideleri üzerine bir sentaks çalışması. Doktora tezi. Aydın: Adnan Menderes Üniversitesi.
- Akgün, Ö. K., Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E. K., Demirel, F.ve Karadeniz, Ş. (2008). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: Pegem Akademi.
- Aksu, R. (2016). Yabancılara Türkçe öğretimi için hazırlanan Türkçe sözlüklerde metod: Divânü Lügâti’t-Türk ve Bulgâtü’l-Müştak örneği. Aydın Tömer Dil Dergisi, 1(2), 41-54.
- Aktan, B. (2010). Dîvânu Lügâti’t-Türk’ün söz varlığında yer alan ikilemeler. Selçuk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi, 28, 1-12.
- Alaranta, T. (2008). Mustafa Kemal Atatürk’s six‐day speech of 1927: defining the official historical view of the foundation of the Turkish republic. Turkish Studies, 9(1), 115-129.
- Altan, A. (2015). Orhun Abideleri’ndeki liderlik ve yönetim anlayışının değerlendirilmesi. Akademik Bakış Uluslararası Hakemli Sosyal Bilimler Dergisi, 49, 305-317.
- Altın, K. Y. (2019). İşlevleri açısından Türk kültüründe sağaltma: Divanü Lügat-it Türk’ten günümüze. Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi, 7(16), 114-133.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
15 Haziran 2021
Gönderilme Tarihi
25 Şubat 2021
Kabul Tarihi
-
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2021 Cilt: 10 Sayı: 2
APA
Özen, Ş., & Batur, Z. (2021). TÜRKLERDE HİTABET: ORHUN YAZITLARI, DİVANU LUGAT-İT TÜRK VE NUTUK. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi, 10(2), 413-431. https://izlik.org/JA46HD76LY
AMA
1.Özen Ş, Batur Z. TÜRKLERDE HİTABET: ORHUN YAZITLARI, DİVANU LUGAT-İT TÜRK VE NUTUK. TEKE. 2021;10(2):413-431. https://izlik.org/JA46HD76LY
Chicago
Özen, Şükrü, ve Zekerya Batur. 2021. “TÜRKLERDE HİTABET: ORHUN YAZITLARI, DİVANU LUGAT-İT TÜRK VE NUTUK”. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi 10 (2): 413-31. https://izlik.org/JA46HD76LY.
EndNote
Özen Ş, Batur Z (01 Haziran 2021) TÜRKLERDE HİTABET: ORHUN YAZITLARI, DİVANU LUGAT-İT TÜRK VE NUTUK. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi 10 2 413–431.
IEEE
[1]Ş. Özen ve Z. Batur, “TÜRKLERDE HİTABET: ORHUN YAZITLARI, DİVANU LUGAT-İT TÜRK VE NUTUK”, TEKE, c. 10, sy 2, ss. 413–431, Haz. 2021, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA46HD76LY
ISNAD
Özen, Şükrü - Batur, Zekerya. “TÜRKLERDE HİTABET: ORHUN YAZITLARI, DİVANU LUGAT-İT TÜRK VE NUTUK”. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi 10/2 (01 Haziran 2021): 413-431. https://izlik.org/JA46HD76LY.
JAMA
1.Özen Ş, Batur Z. TÜRKLERDE HİTABET: ORHUN YAZITLARI, DİVANU LUGAT-İT TÜRK VE NUTUK. TEKE. 2021;10:413–431.
MLA
Özen, Şükrü, ve Zekerya Batur. “TÜRKLERDE HİTABET: ORHUN YAZITLARI, DİVANU LUGAT-İT TÜRK VE NUTUK”. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi, c. 10, sy 2, Haziran 2021, ss. 413-31, https://izlik.org/JA46HD76LY.
Vancouver
1.Şükrü Özen, Zekerya Batur. TÜRKLERDE HİTABET: ORHUN YAZITLARI, DİVANU LUGAT-İT TÜRK VE NUTUK. TEKE [Internet]. 01 Haziran 2021;10(2):413-31. Erişim adresi: https://izlik.org/JA46HD76LY