Araştırma Makalesi

Issızlığın Ortası Romanında Katlanamama Durumunun Tezahürü: Oluşa İzin Vermeme ve Dirençsizlik

Sayı: 24 1 Aralık 2025
PDF İndir
TR EN

Issızlığın Ortası Romanında Katlanamama Durumunun Tezahürü: Oluşa İzin Vermeme ve Dirençsizlik

Öz

Mehmet Eroğlu’nun Issızlığın Ortası romanı, asıl kişi Ayhan’ın şahsında varlığı tehdit eden unsuru katlanamama durumu olarak görünüşe çıkaran bir romandır. Martin Heidegger’e göre katlanma, oluşuma izin verme durumu ile yıkıcı unsurlara karşı dirençli olmayı ifade eder. Katlanamama ise oluşuma izin vermeme ile yıkıcı unsurlara karşı dirençli olmamayı bildirir. Dayanamama anlamına da gelen bu durumun en önemli tezahürü ise tahammül edememek, kırılmak, kopmak, yitip gitmek ve ölmeyi istemektir. Katlanamayan bir birey olarak Ayhan, geçmişe takılıp kalmış bir durumda iken ilişkili olduğu insanların da yardımıyla kendisiyle karşılaşır ve Ankara’da bulunduğu iki aylık zaman dilimi içinde açılan olanaklar arasından seçimler yapmak zorunda kalır. Onun yaşamının bu kısa döneminde iki esas olanak vardır karşısında: O, ya zorluklara katlanıp her şeye yeniden başlayacak ya da durumunu olduğu gibi koruyacaktır. Ya oluşuma izin verecek ya da vermeyecektir. Olanakların sınırında duran Ayhan, yaşamın yenilenme çağrısını duymak yerine intikamcı bir tavırla en az dört defa ölmeyi seçer. Onun ölmeyi istemesinin veya oluşa izin vermemesinin nedeni ise içinde olduğu ancak farkında olmadığı katlanamama (güçsüz ve dirençsiz olma) durumudur. Bu yazıda, yaşamayı değil ölmeyi isteyen Ayhan’ın seçiminin en yakın ve en derin nedeni olarak katlanamama durumu işaret edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Ahmet Oktay. Popüler Kültürden TV Sömürgesine. İstanbul: İthaki Yayınları, 2009.
  2. Aytaç, Gürsel. Çağdaş Türk Romanları Üzerine İncelemeler. Ankara: Gündoğan Yayınları, 1999.
  3. Enginün, İnci. Cumhuriyet Dönemi Türk Edebiyatı. İstanbul: Dergâh Yayınları, 2001.
  4. Eroğlu, Mehmet. Issızlığın Ortası. İstanbul: Agora Kitaplığı, 2007.
  5. Fethi Naci. Yüz Yılın 100 Türk Romanı. İstanbul: Türkiye İş Bankası Yayınları, 2009.
  6. Heidegger, Martin. Aristotales Metafizik 1-3 Gücün Neliği ve Gerçekliği. Çeviren: Saffet Babür, Ankara: BilgeSu Yayıncılık, 2010.
  7. Heidegger, Martin. Olmaya Bırakılmışlık. Çeviren: Mesut Keskin, İstanbul: Avesta Yayınları, 2013.
  8. Kahraman, Hasan Bülent. “Romanda Bilinçlenme ve Eroğlu’nun Romanı,” Sanat Olayı 26, (1984): 66-67.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Uygulamalı Felsefe(Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

1 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

17 Nisan 2025

Kabul Tarihi

8 Haziran 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Sayı: 24

Kaynak Göster

Chicago
Öcal, Oğuz. 2025. “Issızlığın Ortası Romanında Katlanamama Durumunun Tezahürü: Oluşa İzin Vermeme ve Dirençsizlik”. Temaşa Erciyes Üniversitesi Felsefe Bölümü Dergisi, sy 24: 31-40. https://doi.org/10.55256/temasa.1678666.