Araştırma Makalesi

Ahlaki Statü Kavramı ve Teorileri

Sayı: 14 23 Aralık 2020
PDF İndir
TR EN

Ahlaki Statü Kavramı ve Teorileri

Öz

Ahlaki statüye (ahlaki konuma veya ahlaki öneme) sahip olmak, ahlaki faillerin ahlaki yükümlülüklere sahip olduğu veya sahip olabileceği bir varlık olmaktır. Ahlaki statüye sahip varlıklar belirli ahlaki haklara sahiptirler; onlara ahlaken yanlışlık yapılabilir. Kavram, 1970lerdeki tıbbi etik, hayvan etiği ve çevre etiğiyle ilgili uygulamalı etik tartışmalarından doğmuştur. Sonrasında o, uygulamalı etiğin başta biyoetik olmak üzere tartışmalarında önem taşımaya devam etmiştir. Hangi varlıkların, hangi gerekçelerle ahlaki statüye sahip olduğu konusunda birçok ahlaki statü teorisi ileri sürülmüştür. Bu çalışmada, ahlaki statü kavramını ve teorilerini inceleyeceğiz. Bunun için çalışmayı üç bölüme ayıracağız. İlk bölümde ahlaki statü kavramının tanımını, ortaya çıkışını ve önemini inceleyeceğiz. Daha sonraki bölümde ahlaki statü teorilerini, düzeyli ile düzeyli olmayan, dereceli ile dereceli olmayan ve tek-kriterli ile çok-kriterli olarak sınıflandırarak inceleyeceğiz. Son bölümdeyse, bu türleri karşılaştırarak değerlendirmeye çalışacağız. Bu değerlendirme sonucunda, dereceli ahlaki statü teorilerinin, dereceli olmayan ahlaki statü teorilerine göre daha makul gibi göründüğünü iddia edeceğiz.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Almond, Brenda. “applied ethics.” The Shorter Routledge Encyclopedia of Philosophy içinde, ed. Edward Craig, 24-30. Oxon: Routledge, 2005.
  2. Attfield, Robin. “Biocentrism.” Encyclopedia of Environmental Ethics and Philosophy içinde, ed. J. B. Callicott ve R. Frodeman, 97-100. MI: Macmillan Reference, 2009.
  3. Beauchamp, Tom L. “Introduction.” The Oxford Handbook of Animal Ethics içinde, ed. Tom L. Beauchamp ve R. G. Frey, 1-30. Oxford: Oxford University Press, 2011.
  4. Beauchamp, Tom L. “The Nature of Applied Ethics.” A Companion to Applied Ethics içinde, ed. R. G. Frey ve Christopher H. Wellman, 1-16. Oxford: Blackwell Publishing, 2003.
  5. Bostrom Nick ve Yudkowsky, Eliezer. “The ethics of artificial intelligence.” The Cambridge Handbook of Artificial Intelligence içinde, ed. Keith Frankish ve William M. Ramsey, 316-334. Cambridge: Cambridge University Press, 2014.
  6. Brennan, Andrew ve Lo, Yeuk-Sze. “Environmental Ethics.” The Stanford Encyclopedia of Philosophy (Winter 2016 Edition) içinde, ed. Edward N. Zalta, URL = .
  7. Carter, W. R. “Once and Future Persons.” American Philosophical Quarterly 17 (1980): 61–66.
  8. Crisp, Roger. “ethics.” The Shorter Routledge Encyclopedia of Philosophy içinde, ed. Edward Craig, 242-245. Oxon: Routledge, 2005.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Felsefe

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

23 Aralık 2020

Gönderilme Tarihi

26 Ekim 2020

Kabul Tarihi

4 Aralık 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Sayı: 14

Kaynak Göster

Chicago
Omay, Necati Murad. 2020. “Ahlaki Statü Kavramı ve Teorileri”. Temaşa Erciyes Üniversitesi Felsefe Bölümü Dergisi, sy 14: 201-17. https://izlik.org/JA83LU84ZE.