THE AUTHOR’S RIGHT OF WITHDRAWAL AND THE CONCEPT OF APPROPRIATE COMPENSATION

Yıl 2025, Cilt: 11 Sayı: 1, 25 - 42, 30.06.2025

Enes Kağan Bek

https://doi.org/10.55027/tfm.1627606

Öz

Right of withdrawal is an effective tool for the works of authors to reach the targeted group of people in a reasonable time period. The author may exercise the right of withdrawal if the person who acquires rights or exclusive authorization to use the rights does not utilize the economic rights in a time period agreed upon or in a reasonable time period in case such a period is not determined by the agreement. The rights and authorizations automatically return to the author upon exercise of the right of withdrawal. Right of withdrawal protects the author’s interest in making his/her work available to a wider audience regardless of the existence of the other party’s fault. In other words, it is sufficient that the economic rights have not been utilized within a certain/reasonable period of time in order for the author to exercise the right of withdrawal, and no fault of the acquirer is required. In return, it is regulated in order to balance the interests of the parties that if the acquirer has no fault in not using the economic right or if the fault of the author is more severe, the acquirer may claim an appropriate compensation. In our study, we will examine the right of withdrawal in general and how the appropriate compensation can be interpreted, by taking into account its differences from liability for damages in particular.

Anahtar Kelimeler

Right of Withdrawal , Law on Intellectual and Artistic Works , Equity , Appropriate Compensation , Author

ESER SAHİBİNİN CAYMA HAKKI VE MÜNASİP BİR TAZMİNAT İFADESİNİN YORUMU

Öz

Cayma hakkı eser sahiplerinin eserlerinin hedeflenen kitleye makul bir zaman diliminde ulaşabilmesi için öngörülmüş etkili bir araçtır. Eser sahibinden mali hak ya da hakkın münhasır kullanım yetkisini iktisap eden kimse, eser sahibiyle mutabık kaldığı süre içinde ya da böyle bir anlaşma yoksa makul bir süre içinde mali haklardan faydalanmazsa eser sahibi cayma hakkını kullanabilir. Cayma hakkının kullanılması ile birlikte devredilen hak ve yetkiler kendiliğinden eser sahibine döner. Cayma hakkı eser sahibinin eserini daha geniş kitlelere ulaştırabilmesindeki menfaatini karşı tarafın kusurundan bağımsız bir şekilde korur. Eş deyişle, eser sahibinin cayma hakkını kullanabilmesi için mali haklardan belirli/ makul bir süre içinde istifade edilmemiş olması yeterlidir, ayrıca iktisap edenin kusuru aranmaz. Bunun karşılığında iktisap edenin mali hakkı kullanmamakta bir kusuru yoksa ya da eser sahibinin kusuru daha ağırsa menfaatlerin dengelenebilmesi için iktisap edenin münasip bir tazminat talep edebileceği düzenlenmiştir. Çalışmamızda genel olarak cayma hakkı ve özellikle tazminat sorumluluğundan farklarıyla birlikte münasip tazminatın nasıl yorumlanabileceği incelenecektir.

Anahtar Kelimeler

Cayma Hakkı , Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu , Hakkaniyet , Münasip Tazminat , Eser Sahibi

Kaynakça

• Arslanlı, H. (1954). Fikri Hukuk Dersleri II, Fikir ve Sanat Eserleri. Sulhi Garan Matbaası.
• Ateş, M. (10.05.2021). 5846 Sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’nun 58. Maddesi Kapsamında Eser Sahibinin Cayma Hakkı Üzerine Bir İnceleme.
• Belgesay, M. R. (2001). Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu Şerhi. İstanbul: Temel Yayınları.
• Bellican, C. (Haziran 2008). Fikri Hukukta Manevi Haklar ve Manevi Hakların Korunması. İstanbul: İstanbul Kültür Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Özel Hukuk Anabilim Dalı, Doktora Tezi.
• Bozbel, S. (2012). Fikir ve Sanat Eserleri Hukuku. On İki Levha Yayıncılık.
• Buz, V. (1998). Borçlunun Temerrüdünde Sözleşmeden Dönme, Ankara, Yetkin Yayınları.
• Buz, V. (2005). Medeni Hukukta Yenilik Doğuran Haklar, Ankara, Yetkin Yayınları.
• Çataklar, E. (2022). Çalışanların Eserleri İş Sözleşmesinin Fikir ve Sanat Eserleri Hukukunda Doğurduğu Sonuçlar. On İki Levha Yayıncılık.
• Çolak, U. (2017). Cayma Hakkı ve Caymaya İtiraz Davası. Ankara Barosu Dergisi, C.19, S. 1.
• Dreier/Schulze. (2015). Urheberrechtsgesetz. München: 7. Auf.
• Erdil, E. (2021). Fikri Mülkiyet Hukuku. İstanbul: Vedat Kitapçılık, 2. Bs.
• Erel, Ş. (1998). Türk Fikir ve Sanat Hukuku. Ankara: İmaj Yayıncılık.
• Eren, F. (2020). Borçlar Hukuku Genel Hükümler. Ankara: Yetkin Yayınları.
• Ergüne, M. S. (2007). Olumsuz Zarar. İstanbul: İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Özel Hukuk Anabilim Dalı, Doktora Tezi.
• Gamm, O.-F. F. (1968). Urheberrechtsgesetz Kommentar. München: C.H. Beck’sche Verlagsbuchhandlung.
• Gökyayla, K. E. (2000). Telif Hakkı ve Telif Hakkının Devri Sözleşmesi. Ankara: Yetkin Yayınları.
• Götting/Lauber-Rönsberg/Rauer. (2022). BeckOK Urheberrecht. 41. Edition.
• Güneş, İ. (2022). Uygulamada Fikir ve Sanat Eserleri Hukuku. Ankara: Seçkin Yayıncılık, 4. Baskı.
• Kurt, L. M. (2011/2). TKHK Açısından Kapıdan Sözleşmelerde Tüketiciyi Koruyan Geri Alma Hakkı. Ankara Barosu Dergisi, s. 53. Loewenheim. (2021). Handbuch des Urheberrechts. 3. Auflage.
• Merdivan, Y. A. (2013). Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu Yorumu. Ankara: Seçkin Yayıncılık, C.1.
• Nal/Suluk/Karasu. (2021). Fikri Mülkiyet Hukuku. Ankara: Seçkin Yayıncılık, 5. Bs.
• Nicolini, M. (1970). Urheberrechtsgesetz. Berlin: Verlag Franz Vahlen GmbH.
• Nordemann, F. (1973). Kommentar zum Urheberrechtsgesetz und zum Wahrnehmungsgesetz. Verlag W. Kohlhammer GmbH, 3 vollstandig überarbeitete Auflage.
• Nuşin Ayiter. (1972). Hukukta Fikir ve San’at Ürünleri. Ankara: Sevinç Matbaası, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Yayınları No.309.
• Öz, K. O. (2022). Borçlar Hukuku Genel Hükümler. İstanbul: Vedat Kitapçılık, C.1, 20. Bs.
• Öztan, F. (2008). Fikir ve Sanat Eserleri Hukuku. Ankara: Turhan Kitabevi.
• Öztürk, E. B. (2022). Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’nun Tazmin Edilebilir Zarara Yaklaşımı. Banka ve Ticaret Hukuku Dergisi, 38. cilt, s. 271-274.
• Poroy/ Tekinalp/ Çamoğlu. (2019). Ortaklıklar Hukuku II. İstanbul: Vedat Kitapçılık, 14. Bs.
• Spindler/Schuster. (2019). Recht der Elektronischen Medien. 4. Auf.
• Tekinalp, Ü. (2005). Fikri Mülkiyet Hukuku. İstanbul: Arıkan Yayınevi.
• Tezgel, B. B. (2016). Fikri Haklarda Sözleşmeden Cayma. Ankara: Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Özel Hukuk (Medeni Hukuk) Anabilim Dalı, Doktora Tezi.
• Wandtke/Bullinger. (2022). Praxiskommentar zum Urheberrecht. München: 6. Aufl.
• Yarsuvat, D. (1984). Eser Sahibi ve Hakları, İstanbul: Güryay Matbaacılık.
• Yılmaz, K. K. (2021/1). Sözleşmeden Cayma Hakkı. Ankara Barosu Fikri Mülkiyet ve Rekabet Hukuku Dergisi, s. 41-45.