AYDINLATMA KALİTESİNİ BELİRLEYEN PSİKOLOJİK PARAMETRELERİN ÇALIŞMA ALANI ÖRNEĞİNDE İNCELENMESİ

Öz

Aydınlatma tasarımı sadece fizyolojik ihtiyaçlarla sınırlı olmamalıdır. Kaliteli bir aydınlatma kullanıcılarının fizyolojik konfor koşullarını dikkate aldığı kadar psikolojik konfor koşullarını da dikkate almalıdır. Çalışmada aydınlatmanın psikolojik konfor parametrelerinden biri olan “dikkat” parametresinin görev performansına olan etkileri araştırılmıştır. Aynı zamanda psikolojik konforu değerlendirebilmek amacıyla oda içerisindeki aydınlık düzeyi ve parıltı oranları da değerlendirilmiştir. Fizyolojik konfor koşullarının sağlandığı bir deney ortamında  iki farklı görev için iki farklı aydınlatma senaryosu oluşturulmuştur. Oluşturulan aydınlatma senaryolarında katılımcıların performans ölçümleri yapılmış ve oda değerlendirmeleri alınmıştır. Anket çalışmasını değerlendirmek eşleşmiş örneklem “t” testi ve Mc Nemar testi kullanılmıştır. Deney sonuçları aydınlık düzeyinin belirlenen standartlara göre uygun olmasının yeterli olduğunu göstermektedir. Mekan içerisinde ölçülen parıltı değerleri ile algılanan parıltı değerlerinin farklı olduğu görülmüş psikolojik konforun aydınlatma düzenlemeleriyle ilişkisi olduğu belirlenmiştir. 

Anahtar Kelimeler

• Aydınlık düzeyi,kamaşma,parıltı,aydınlatma kalitesi

Kaynakça

1. Becker F., Kelley T. (2004), “Offices at Work: Uncommon Workspace Strategies that add Value and Improve Performance”. San Francisco: Jossey-Bass
2. Boyce P. R., (2003), “Human Factors in Lighting” 2nd ed. London and New York: Taylor & Francis
3. Manav B., (2005), Ofislerde Aydınlık Düzeyi, Parıltı Farkı ve Renk Sıcaklığının Görsel Konfor Koşullarına Etkisi: Bir Model Çalışması, İTÜ.
4. Preiser, W.F.E., Vischer, J.C. (Eds.) (2005), Assessing Building Performance. Oxford, England: Elsevier
5. Veitch J.A., (2001), “Psychological processes influencing lighting quality”, Journal of the Illuminating Engineering Society, 30,124-140
6. Veitch J.A., Newsham G.R., (1998), “Determinants of lighting quality” I: State of the Science. Journal of the Illuminating Engineering Society 27 (1), 92-106.
7. Vischer, J.C. (2005), Space Meets Status: Designing Workplace Performance. Oxford, England: Taylor and Francis/Routledge
8. Vischer, J.C. (2007), The effects of the physical environment on job performance: Towards a theoretical model of workspace stress. Stress and Health: Journal of the İnternational Society for the Investigation of Stress, 23, 175-184

9. Wout W.B., (2005), CIE and the Way of the Putting ‘Lighting and Health’ into Daily Lighting Practice, Proceeding Book of Europa 2005, Berlin, pp 25-26