Araştırma Makalesi

Radikal Dini Hareketlere Kaynaklık Açısından Vehhabiliğin Temel Görüşleri

Cilt: 9 Sayı: 1 30 Haziran 2022
PDF İndir

Radikal Dini Hareketlere Kaynaklık Açısından Vehhabiliğin Temel Görüşleri

Öz

18.asrın ortalarına doğru, o zamanlar Osmanlı devletine bağlı olan Arabistan yarımadasının Necd bölgesinde Hanbelî ekolünden türeyen yeni bir akım ortaya çıktı. Muhammed b. Abdülvehhâb’ın (ö.1792) fikirleri etrafında gelişen ve temel olarak tevhidi esas alan, şirk ve bid‘ata karşı çıkan bu yeni hareket, Vehhâbîlik olarak adlandırılmıştır. Bid‘atı oldukça geniş yorumlayan Vehhâbîler, bid‘at ehli olarak gördükleri Müslümanların şirke ve küfre girdiklerini iddia etmişler ve onların öldürülmesini meşru kabul etmişlerdir. Selefi anlayış doğrultusunda hareket eden ve Müslümanlara saldırmayı meşru gören Vehhâbîlik, günümüzde, bid‘atçı diye tanımladıkları Müslümanlara ve başta ABD olmak üzere diğer Batılı güçlere karşı savaştığını söyleyen, kuralsız şiddet yanlısı radikal dini hareketlerin beslendiği en önemli kaynak durumundadır. Bu durum, İslam eşittir terörizm ve Müslüman eşittir terörist algısı üretmeyi hedefleyen çevrelerce kullanılmakta, böylece tüm dünyada İslamofobi oluşturulmaya çalışılmaktadır. Bu makalede Selefiliğin son dönem yorumunu oluşturan Vehhâbîliğin, kendi içlerinde Müslümanlara karşı şiddetin meşrulaştırılmasını sağlayan, temel görüşleri ele alınmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Teşekkür

İlginiz için teşekkürler

Kaynakça

  1. Abdülvehhâb, Muhammed b. Süleymân. Keşfu'ş-Şubuhât, Mecmuatü’t- Tevhid. Kahire: 1375.
  2. Abdülvehhâb, Muhammed b. Süleymân. Mecmû’atü’t-Tevhid en-Necdiyye, Riyad: 1419/1999.
  3. Abdülvehhâb, Muhammed b. Süleymân. Tevhid Risaleleri-1. thk. Abdullah Hanif. İstanbul: Muvahhid Yayınları, 2013.
  4. Abdülvehhâb, Muhammed b. Süleymân. Kitâbü’t-Tevhid. Şerh Abdurrahmân b. Nâsır es-Sa’dî. https://gift2shia.files.wordpress.com/2011/02/tawhid.pdf
  5. Akın, Murat. “Muhammed b. Abdülvehhâb’ın Tevhid Anlayışına Eleştirel Bir Yaklaşım”. Cumhuriyet Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 19/1 (2015), 109-134.
  6. Akpınar, Mahmut. “İran ve Selefiler İslam’ı İki Cihetten Aşındırıyor”. Erişim 3 Mart 2022. https://mahmutakpinar.wordpress.com/2017/01/06/iran-ve-selefiler-islami-iki-cihetten-asindiriyor/
  7. Altındaş, Mücteba. “Dinsel Şiddetin Teolojik Temelleri: Hâricî Zihniyet Örneği”. Rahmet ve Çatışma Bağlamında İslam Mezhepleri Sempozyumu. ed. Halit Çalış vd. 193-209. Karaman: İslami ilimler Derneği Yayınları, 2017.
  8. Baz, Abdulaziz b. Abdüllah, “Muhammed b. Abdülvehhâb”. trc. Enbiya Yıldırım. Uludağ Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 9/9 (2000), 657-670.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Din Araştırmaları

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2022

Gönderilme Tarihi

29 Nisan 2022

Kabul Tarihi

30 Mayıs 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 9 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Şahin, H. (2022). Radikal Dini Hareketlere Kaynaklık Açısından Vehhabiliğin Temel Görüşleri. Trabzon İlahiyat Dergisi, 9(1), 191-220. https://doi.org/10.33718/tid.1111416
AMA
1.Şahin H. Radikal Dini Hareketlere Kaynaklık Açısından Vehhabiliğin Temel Görüşleri. TİD. 2022;9(1):191-220. doi:10.33718/tid.1111416
Chicago
Şahin, Hüseyin. 2022. “Radikal Dini Hareketlere Kaynaklık Açısından Vehhabiliğin Temel Görüşleri”. Trabzon İlahiyat Dergisi 9 (1): 191-220. https://doi.org/10.33718/tid.1111416.
EndNote
Şahin H (01 Haziran 2022) Radikal Dini Hareketlere Kaynaklık Açısından Vehhabiliğin Temel Görüşleri. Trabzon İlahiyat Dergisi 9 1 191–220.
IEEE
[1]H. Şahin, “Radikal Dini Hareketlere Kaynaklık Açısından Vehhabiliğin Temel Görüşleri”, TİD, c. 9, sy 1, ss. 191–220, Haz. 2022, doi: 10.33718/tid.1111416.
ISNAD
Şahin, Hüseyin. “Radikal Dini Hareketlere Kaynaklık Açısından Vehhabiliğin Temel Görüşleri”. Trabzon İlahiyat Dergisi 9/1 (01 Haziran 2022): 191-220. https://doi.org/10.33718/tid.1111416.
JAMA
1.Şahin H. Radikal Dini Hareketlere Kaynaklık Açısından Vehhabiliğin Temel Görüşleri. TİD. 2022;9:191–220.
MLA
Şahin, Hüseyin. “Radikal Dini Hareketlere Kaynaklık Açısından Vehhabiliğin Temel Görüşleri”. Trabzon İlahiyat Dergisi, c. 9, sy 1, Haziran 2022, ss. 191-20, doi:10.33718/tid.1111416.
Vancouver
1.Hüseyin Şahin. Radikal Dini Hareketlere Kaynaklık Açısından Vehhabiliğin Temel Görüşleri. TİD. 01 Haziran 2022;9(1):191-220. doi:10.33718/tid.1111416

Trabzon İlahiyat Dergisi Creative Commons Atıf-GayriTicari 4.0 Uluslararası Lisansı (CC BY NC) ile lisanslanmıştır.