Araştırma Makalesi

Adenocarpus complicatus (L.) Gay türünün iklim değişkenlerine bağlı günümüz ve gelecekteki yayılış alanlarının tahmini

Cilt: 21 Sayı: 4 29 Aralık 2020
PDF İndir
EN TR

Adenocarpus complicatus (L.) Gay türünün iklim değişkenlerine bağlı günümüz ve gelecekteki yayılış alanlarının tahmini

Öz

Ülkemize ait ve Peyzaj Mimarlığı meslek disiplininin en önemli tasarım elemanı olan bitkisel materyalin iklim değişikliğinden nasıl etkileneceğinin analiz edilmesi, bu türlerin bitkilendirme çalışmalarında gelecek kullanımının planlanabilmesi açısından önemlidir. Çalışmada ilk olarak Adenocarpus complicatus (L.) Gay’e ait var verileri (presence data) ve WorldClim 2.1 versiyonu 2.5 dakika (yaklaşık 20 km2) konumsal çözünürlükteki 19 adet biyoiklimsel değişken kullanılarak türün günümüz koşullarındaki potansiyel yayılış alanı tahmin edilmiştir. İkinci aşamada ise türün yayılış alanlarının iklim değişiminden nasıl etkileneceğini belirlemek için 6. IPCC raporu temel alınarak oluşturulmuş ve eşleştirilmiş model karşılaştırma projesi (CMIP6) modellerinden olan IPSL-CM6A-LR iklim değişim modeli kullanılarak türün SSP2 4.5 ve SSP5 8.5 senaryolarına göre 2041-2060 ve 2081-2100 periyodlarına ait potansiyel yayılış alanı modellenmiştir. Ayrıca türlere ait üretilen günümüz ve gelecekteki yayılış alanları arasındaki alansal ve konumsal farklar değişim analizi ile ortaya konulmuştur. Bulgulara göre günümüz yayılış alanı uygun ve çok uygun olarak değerlendirilen alanlar 63.695 km2 olarak hesaplanmıştır. Sonuçta türün yayılış alanlarının yıllara göre giderek azalacağı, özellikle SSP5 8.5 senaryosuna göre ~2090 yılında Türkiye koşullarında türe rastlanılamayacağı tahmin edilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Teşekkür

Bu çalışma Almira UZUN tarafından Süleyman Demirel Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Peyzaj Mimarlığı Anabilim Dalı’nda hazırlanan “İklim Değişimi Senaryolarına Göre Peyzaj Tasarımında Kullanılan Fabaceae Familyasına Ait Bazı Odunsu Türlerin Günümüz ve Gelecekteki Yayılış Alanlarının Tahmini’ adlı Yüksek Lisans Tez çalışmasından üretilmiştir.

Kaynakça

  1. Adhikari, D., Barik, S., Upadhaya, K., 2012. Habitat distribution modelling for reintroduction of Ilex khasiana Purk., a critically endangered tree species of northeastern India. Ecological Engineering, 40: 37-43.
  2. Akkemik, Ü., 2018. Türkiye’nin Doğal-Egzotik Ağaç ve Çalıları. Orman Genel Müdürlüğü Yayınları, Ankara.
  3. Arslan, E.S., 2019. İklim değişimi senaryoları ve tür dağılım modeline göre kentsel yol ağaçlarının ekosistem hizmetleri bağlamında değerlendirilmesi: Robinia pseudoacacia L. örneği. Türkiye Ormancılık Dergisi, 20: 142-148.
  4. Ashraf, U., Ali, H., Chaudry, M.N., Ashraf, I., Batool, A., Saqib, Z., 2016. Predicting the potential distribution of Olea Ferruginea in Pakistan incorporating climate change by using MaxEnt model. Sustainability, 8(8): 722.
  5. Avcı, M., 2014. Türkiye’nin bitki çeşitliliği ve coğrafi açıdan değerlendirmesi. türkiye’nin doğal-egzotik ağaç ve çalıları (Ed: Akkemik, Ü.), Orman Genel Müdürlüğü Yayınları, Ankara, s. 28-53.
  6. Barnosky, A.D., Matzke, N., Tomiya, S., Wogan, G.O., Swartz, B., Quental, T.B., Marshall, C., McGuire, J.L., Lindsey, E.L., Maguire, K.C., 2011. Has the earth’s sixth mass extinction already arrived? Nature, 471: 51-57.
  7. Berber, A., Zengin, G., Aktumsek, A., Sanda, M.A., Uysal, T., 2014. Antioxidant capacity and fatty acid composition of different parts of Adenocarpus complicatus (Fabaceae) from Turkey. Revista de Biología Tropical, 62: 349-358.
  8. Bertrand, R., Lenoir, J., Piedallu, C., Riofrío-Dillon, G., de Ruffray, P., Vidal, C., Pierrat, J.C., Gégout, J.C. J.N., 2011. Changes in plant community composition lag behind climate warming in lowland forests. Nature, 479(7374): 517-520.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

29 Aralık 2020

Gönderilme Tarihi

12 Ağustos 2020

Kabul Tarihi

21 Aralık 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Cilt: 21 Sayı: 4

Kaynak Göster

APA
Uzun, A., & Örücü, Ö. K. (2020). Adenocarpus complicatus (L.) Gay türünün iklim değişkenlerine bağlı günümüz ve gelecekteki yayılış alanlarının tahmini. Turkish Journal of Forestry, 21(4), 498-508. https://doi.org/10.18182/tjf.779776
AMA
1.Uzun A, Örücü ÖK. Adenocarpus complicatus (L.) Gay türünün iklim değişkenlerine bağlı günümüz ve gelecekteki yayılış alanlarının tahmini. Turkish Journal of Forestry. 2020;21(4):498-508. doi:10.18182/tjf.779776
Chicago
Uzun, Almira, ve Ömer K. Örücü. 2020. “Adenocarpus complicatus (L.) Gay türünün iklim değişkenlerine bağlı günümüz ve gelecekteki yayılış alanlarının tahmini”. Turkish Journal of Forestry 21 (4): 498-508. https://doi.org/10.18182/tjf.779776.
EndNote
Uzun A, Örücü ÖK (01 Aralık 2020) Adenocarpus complicatus (L.) Gay türünün iklim değişkenlerine bağlı günümüz ve gelecekteki yayılış alanlarının tahmini. Turkish Journal of Forestry 21 4 498–508.
IEEE
[1]A. Uzun ve Ö. K. Örücü, “Adenocarpus complicatus (L.) Gay türünün iklim değişkenlerine bağlı günümüz ve gelecekteki yayılış alanlarının tahmini”, Turkish Journal of Forestry, c. 21, sy 4, ss. 498–508, Ara. 2020, doi: 10.18182/tjf.779776.
ISNAD
Uzun, Almira - Örücü, Ömer K. “Adenocarpus complicatus (L.) Gay türünün iklim değişkenlerine bağlı günümüz ve gelecekteki yayılış alanlarının tahmini”. Turkish Journal of Forestry 21/4 (01 Aralık 2020): 498-508. https://doi.org/10.18182/tjf.779776.
JAMA
1.Uzun A, Örücü ÖK. Adenocarpus complicatus (L.) Gay türünün iklim değişkenlerine bağlı günümüz ve gelecekteki yayılış alanlarının tahmini. Turkish Journal of Forestry. 2020;21:498–508.
MLA
Uzun, Almira, ve Ömer K. Örücü. “Adenocarpus complicatus (L.) Gay türünün iklim değişkenlerine bağlı günümüz ve gelecekteki yayılış alanlarının tahmini”. Turkish Journal of Forestry, c. 21, sy 4, Aralık 2020, ss. 498-0, doi:10.18182/tjf.779776.
Vancouver
1.Almira Uzun, Ömer K. Örücü. Adenocarpus complicatus (L.) Gay türünün iklim değişkenlerine bağlı günümüz ve gelecekteki yayılış alanlarının tahmini. Turkish Journal of Forestry. 01 Aralık 2020;21(4):498-50. doi:10.18182/tjf.779776

Cited By