Examination of Healthy Lifestyle Behaviours in Older Adults with Chronic Disease

Öz

Introduction: The purpose of this study is to determine behaviours of healthy life style of the old people with chronic disease. Methods: The study was carried out with old people aged 60 above who can perform daily life activities independently and having at least one of the diagnoses of cancer, hypertension and diabetes, staying at a residential and nursing home (n:304). Data were collected by use of old people interview form and scale of Healthy Life Style Behaviours-II (HLSB-II). Results: Age average of the individuals involved in the study is 78.9±7.6 and 67.1% were women. 5.3% of old people (n:16) had cancer, 26% (n:79) were DM, 49.7% (n:151) were HT patient and 19.1% (n:58) had more than one chronic disease. It was determined that BMI values were higher in old people with more than one chronic disease and lower in old people with cancer (p<0.001). As the term of disease of old people with more than one chronic disease extends, total score of HLSB-II lowers (p<0.01). Scores of health responsibility of cancer patients, scores of sub-scale of physical activity, stress management and moral development of diabetes old people are higher (p<0.05). Conclusion: Results show that behaviors of healthy life style of old people with diabetes are better than old people having the diagnosis of cancer and hypertension. Development of programs to increase healthy lifestyle for old people with the diagnoses of cancer and hypertension will contribute to active aging process and increase of life quality.

Giriş: Bu araştırmanın amacı kanser, hipertansiyon, diyabet tanısı olan yaşlı bireylerin sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının belirlenmesidir. Yöntem: Araştırma bir Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezinde kalan, kanser, hipertansiyon ve diyabet tanılarından en az birine sahip olan, günlük yaşam aktivitelerini bağımsız olarak yerine getirebilen 60 yaş üzerindeki yaşlılarla yürütülmüştür (n:304). Veriler Yaşlı Görüşme Formu ve Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği-II (HLSB-II) kullanılarak toplanmıştır. Bulgular: Araştırmaya katılan bireylerin yaş ortalaması 78,9±7,6 olup % 67,1’i kadındır. Yaşlıların %5,3’ü (n:16) kanser, %26’sı (n:79) DM, %49,7’si (n:151) HT hastası olup %19,1’inin (n:58) birden fazla kronik hastalığı vardır. Kanserli bireylerin BKİ değerinin daha düşük, birden fazla kronik hastalığı olan yaşlıların BKİ değerlerinin daha yüksek olduğu belirlenmiştir (p<0,001). Birden fazla kronik hastalığı olan yaşlıların hastalık süresi arttıkça yaşam biçimi toplam puanı düşmektedir (p<0,01). Kanserli yaşlıların sağlık sorumluluğu daha yüksek iken, diyabetli yaşlıların fiziksel aktivite, stres yönetimi ve manevi gelişim durumları daha yüksektir (p<0,05). Sonuç: Sonuçlar diyabetli yaşlıların sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının hipertansiyon ve kanser tanılı yaşlılara göre daha iyi olduğunu göstermektedir. Hipertansiyon ve kanser tanılı yaşlılara yönelik sağlıklı yaşam biçimi davranışlarını artıracak programların geliştirilmesi, yaşlıların aktif yaşlanma sürecine ve yaşam kalitesinin yükselmesine katkı sağlayacaktır.

Anahtar Kelimeler

• Hypertension,diabetes,cancer,healthy lifestyle behavior

Kaynakça

1. 1. World Health Organization. ‘Best Buys’ And Other Recommended Interventıons For The Prevention And Control Of Noncommunicable Diseases. (2017).
2. 2. World Health Organization. Global Status Report on Noncominicable Diseases. (2014).
3. 3. Kahveci, R. et al. Sağlıklı Yaşlanma ve Kronik Hastalıklar Farkındalık Projesi̇. (2013).
4. 4. T.C Sağlık Bakanlığı Sağlığın Geliştirilmesi Genel Müdürlüğü Sağlığın Teşviki Daire Başkanlığı. Türkiye Beden Ağırlığı Algısı Araştırması. (2012).
5. 5. World Health Organization. Body mass index - BMI. (2018).
6. 6. Nuttall, F. Q. Body mass index: Obesity, BMI, and health: A critical review. Nutr. Today 50, 117–128 (2015).
7. 7. Fauziana, R. et al. Body mass index, waist-hip ratio and risk of chronic medical condition in the elderly population: results from the Well-being of the Singapore Elderly (WiSE) Study. BMC Geriatr. 16, 1–9 (2016).
8. 8. Pender, N. J., Barkauskas, V. H., Hayman, L., Rice, V. H. & Anderson, E. T. Health promotion and disease prevention: toward excellence in nursing practice and education. Nurs. Outlook 40, 106–120 (1992).

9. 9. Kucukberber, N., Ozdilli, K. & Yorulmaz, H. Evaluation of factors affecting healthy life style behaviors and quality of life in patients with heart disease. Anadolu Kardiyol. Dergisi/The Anatol. J. Cardiol. 11, 619–626 (2011).
10. 10. Kulakçı, H., Ayyıldız, T. K., Emiroğlu, O. N. & Köroğlu, E. Huzurevinde Yaşayan Yaşlıların Öz Yeterlilik Algılarının ve Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışlarının Değerlendirilmesi. Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Elektron. Derg. 5, 53–64 (2012).
11. 11. Mollaoğlu, M. & Solmaz, G. Analysis of Healthy Lifestlye Behaviours of Hypertensive Patients. Prim. Heal. Care Open Access 4, (2014).
12. 12. Wu, A. M. S., Tang, C. S.-K. & Kwok, T. C. Y. Physical and psychosocial factors associated with health-promoting behaviors among elderly Chinese with type-2 diabetes. J. Health Psychol. 9, 731–40 (2004).
13. 13. Li, S. X. & Zhang, L. Health behavior of hypertensive elderly patients and influencing factors. Aging Clin. Exp. Res. 25, 275–281 (2013).
14. 14. Kemppainen, J. et al. Health promotion behaviors of residents with hypertension in Iwate, Japan and North Carolina, USA. Japan J. Nurs. Sci. 8, 20–32 (2011).
15. 15. Heymann, A. D., Gross, R., Tabenkin, H., Porter, B. & Porath, A. Factors associated with hypertensive patients’ compliance with recommended lifestyle behaviors. Isr. Med. Assoc. J. 13, 553–557 (2011).
16. 16. Pekcan, G. Beslenme Durumunun Saptanması. (2008).
17. 17. Walker, S. N., Volkan, K., Sechrist, K. R. & Pender, N. J. Health-promoting life styles of older adults: Comparisons with young and middle-aged adults, correlates and patterns. Adv Nurs Sci 11, 76–90 (1988).
18. 18. Bahar, Z., Beşer, A., Gördes, N., Ersin, F. & Kissal, A. Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği II’nin Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. 12, (2008).
19. 19. Movahedi, M., Khamseh, F., Ebadi, A., Haji Amin, Z. & Navidian, A. Assessment of the lifestyle of the elderly in Tehran. J. Heal. Promot. Manag. 5, 51–59 (2016).
20. 20. Motaghi, M. & Dolatabati, E. D. Lifestyle of elderly people of Isfahan ’ s villages in Iran in 2014. Int. J. Humanit. Cult. Stud. 790–803 (2016).
21. 21. Sohng, K. Y., Sohng, S. & Yeom, H. A. Health-promoting behaviors of elderly Korean immigrants in the United States. Public Health Nurs. 19, 294–300 (2002).
22. 22. Francis, P. W. Physical Activities in Elderly: Benefits and Barriers. (Human Ageing and Elderly Services, 2014).
23. 23. Moschny, A., Platen, P., Klaassen-Mielke, R., Trampisch, U. & Hinrichs, T. Barriers to physical activity in older adults in Germany: a cross-sectional study. Int. J. Behav. Nutr. Phys. Act. 8, 121 (2011).
24. 24. Chilton, L., Hu, J. & Wallace, D. C. Health-promoting lifestyle and diabetes knowledge in Hispanic American adults. Home Heal. Care Manag. Pract. 18, 378–385 (2006).
25. 25. Deakin, T. A., McShane, C. E., Cade, J. E. & Williams, R. Group based training for self-management strategies in people with type 2 diabetes mellitus. in Cochrane Database of Systematic Reviews (ed. Steinsbekk, A.) (John Wiley & Sons, Ltd, 2005). doi:10.1002/14651858.CD003417.pub2
26. 26. Chodosh, J. et al. Meta-Analysis: Chronic Disease Self-Management Programs for Older Adults. Ann. Intern. Med. 143, 427 (2005).
27. 27. Çelik, A., Kardaş, Ö. & Karadakovan, A. Huzurevinde Yaşayan Yaşlı Bireylerde Yalnızlık Durumu ve Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilim. Fakültesi Derg. 2, 17–23 (2017).
28. 28. Tambağ, H. & Öz, F. Evaluation of the Psychoeducation Given to the Elderly at Nursing Homes for a Healthy Lifestyle and Developing Life Satisfaction. Community Ment. Health J. 49, 742–747 (2013).
29. 29. Loef, M. & Walach, H. The combined effects of healthy lifestyle behaviors on all cause mortality: A systematic review and meta-analysis. Prev. Med. (Baltim). 55, 163–170 (2012).
30. 30. Zanjani, S. et al. Determinants of healthy lifestyle and its related factors among elderly people. J. Educ. Health Promot. 4, 103 (2015).
31. 31. Gottlieb, N. H. & Green, L. W. Life Events, Social Network, Life-Style, and Health: An Analysis of the 1979 National Survey of Personal Health Practices and Consequences. Health Educ. Q. 11, 91–105 (1984).
32. 32. Toobert, D. J., Hampson, S. E. & Glasgow, R. E. The Summary of Diabetes Self-Care. Diabetes Care J. 23, 943–950 (2000).
33. 33. Hao, G. et al. Social participation and perceived depression among elderly population in South Africa. Clin. Interv. Aging 12, 971–976 (2017).