Araştırma Makalesi

Osmanlı’da Kimsesiz Definleri: 18. Yüzyılda Üsküdar Örneği

Sayı: 49 17 Temmuz 2023
PDF İndir

Osmanlı’da Kimsesiz Definleri: 18. Yüzyılda Üsküdar Örneği

Öz

Bu makale, Osmanlı’da kimsesizlerin nasıl defnedildiklerine odaklanmaktadır. Dönem olarak 18. yüzyıl, örneklem olarak ise Üsküdar seçilmiştir. Araştırmanın temel kaynağını Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleri Başkanlığı Osmanlı Arşivi’nde yer alan belge ve defter serileri ile kadı sicilleri teşkil etmektedir. Bu çerçevede öncelikle kimsesiz mallarının tasarruf hakkına sahip olan beytülmal birimlerinin mahiyeti incelenmiştir. Ardından örneklem olarak seçilen Üsküdar’ın beytülmal gelirlerinin hangi kurum ve kişiler tarafından tasarruf edildiği tespit edilmiştir. Üsküdar’da beytülmal gelirlerine ait sınırların belirlenmesinin ardından bu hudutlar dahilinde kimsesiz definlerinin nasıl icra edildiği incelenmiştir. Bu çerçevede Üsküdar’ın kimsesizleri kimdi, öldüklerinde cenazelerine kim sahip çıkıyordu, yılda kaç kimsesiz vefat ediyordu, cenaze masrafları nasıl finanse ediliyor ve kimler eliyle defnediliyorlardı sorularına cevap aranmıştır. Tespit edilebilen ölüm sayıları, vefat yerleri ve defin masrafları istatistiğe dönüştürülmüştür. Göç ve salgın hastalıklar ile ölüm oranları arasındaki ilişkiler tespit edilmeye çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. A r ş iv Kaynakları
  2. Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleri Başkanlığı Osmanlı Arşivi (BOA)
  3. Ali Emiri Tasnifi Sultan III. Ahmed Evrakı (AE.SAMD.III): nr. 210/20353
  4. Ali Emiri Tasnifi Sultan IV. Mehmed Evrakı (AE.SMMD.IV): nr. 78/9263
  5. Ali Emiri Tasnifi Sultan III. Mustafa Evrakı (AE.SMST.III): nr. 179/14054.
  6. Bâb-ı Âsafî Divan-ı Hümayun Kalemi Mühimme Defterleri (A.DVNSMHM.d): nr. 102; nr. 129.
  7. Bâb-ı Defterî Başmuhasebe Kalemi Dosya Tasnifi (D.BŞM): nr. 595/132; nr.1051/70; nr. 1714/57; nr. 3969/80; nr. 4142/67; nr. 4308/63; nr. 5276; nr. 5280/85; nr. 5388/119; nr. 5390/105; nr. 5418/116; nr. 7666/53; nr. 7669/32; nr. 7669/33.
  8. Bâb-ı Defterî Başmuhasebe Kalemi Defter Tasnifi (D.BŞM.d): nr. 4870.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

17 Temmuz 2023

Gönderilme Tarihi

31 Ocak 2023

Kabul Tarihi

1 Haziran 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Sayı: 49

Kaynak Göster

APA
Çetin, E. (2023). Osmanlı’da Kimsesiz Definleri: 18. Yüzyılda Üsküdar Örneği. Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi, 49, 121-158. https://izlik.org/JA89HU85JC
AMA
1.Çetin E. Osmanlı’da Kimsesiz Definleri: 18. Yüzyılda Üsküdar Örneği. TKİD. 2023;(49):121-158. https://izlik.org/JA89HU85JC
Chicago
Çetin, Engin. 2023. “Osmanlı’da Kimsesiz Definleri: 18. Yüzyılda Üsküdar Örneği”. Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi, sy 49: 121-58. https://izlik.org/JA89HU85JC.
EndNote
Çetin E (01 Temmuz 2023) Osmanlı’da Kimsesiz Definleri: 18. Yüzyılda Üsküdar Örneği. Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi 49 121–158.
IEEE
[1]E. Çetin, “Osmanlı’da Kimsesiz Definleri: 18. Yüzyılda Üsküdar Örneği”, TKİD, sy 49, ss. 121–158, Tem. 2023, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA89HU85JC
ISNAD
Çetin, Engin. “Osmanlı’da Kimsesiz Definleri: 18. Yüzyılda Üsküdar Örneği”. Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi. 49 (01 Temmuz 2023): 121-158. https://izlik.org/JA89HU85JC.
JAMA
1.Çetin E. Osmanlı’da Kimsesiz Definleri: 18. Yüzyılda Üsküdar Örneği. TKİD. 2023;:121–158.
MLA
Çetin, Engin. “Osmanlı’da Kimsesiz Definleri: 18. Yüzyılda Üsküdar Örneği”. Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi, sy 49, Temmuz 2023, ss. 121-58, https://izlik.org/JA89HU85JC.
Vancouver
1.Engin Çetin. Osmanlı’da Kimsesiz Definleri: 18. Yüzyılda Üsküdar Örneği. TKİD [Internet]. 01 Temmuz 2023;(49):121-58. Erişim adresi: https://izlik.org/JA89HU85JC

Türk Kültürü İncelemeleri – Haziran 2026 Sözlü Çeviri Özel Sayısı
Çağrı Metni



Sözlü çeviri, gündelik karşılaşmalardan kurumsal etkileşimlere kadar uzanan çeşitli bağlamlarda, iki dilli ve kültürlerarası iletişimin merkezinde yer alır. Türkiye’deki sözlü çeviri ortamlarında, dillerden biri büyük ölçüde Türkçedir ve bu uygulamalar, Türkçenin diğer dillerle etkileşiminde ortaya çıkan iletişimsel, kültürel ve toplumsal dinamikleri yansıtır.
Haziran 2026 sayımız için hazırlamakta olduğumuz bu özel sayıyla, Türkiye’deki sözlü çeviri uygulamalarını farklı tür ve bağlamlarda inceleyen özgün araştırmaları bir araya getirmeyi amaçlıyoruz. Bu çalışmalar, sözlü çevirinin dilsel, kültürel, toplumsal ve göstergebilimsel boyutlarına disiplinlerarası bir bakış sunarak, yalnızca çeviribilim alanına değil; Türk dili, kültürü ve toplumu üzerine yapılan araştırmalara da değerli katkılar sağlayacaktır.
Bu doğrultuda, sözlü çeviri üzerine çalışan ulusal ve uluslararası akademisyenleri, araştırmacıları ve alanda aktif profesyonelleri, Haziran 2026 sayımıza katkıda bulunmaya davet ediyoruz. Özel sayıya, Türkiye’deki sözlü çeviri ortamlarında iletişim süreçlerinin, rollerin ve çeviri uygulamalarının nasıl şekillendiğini tartışan kuramsal veya uygulamalı çalışmalarla katkı sunabilirsiniz.
Araştırma konularının, aşağıdaki temalar çerçevesinde tasarlanması önerilmektedir; ancak farklı yaklaşımlar ve konular da değerlendirmeye alınacaktır.

-Sözlü çeviri ortamlarında Türkçenin söylem yapıları ve etkileşimsel stratejileri,

-Mahkeme, hastane, okul gibi kamusal hizmet alanlarında yürütülen sözlü çeviri pratikleri,

-Andaş ve ardıl çeviride, Türkçeye özgü zorluklar ve stratejiler,

-Göç, azınlıklar ve çokdillilik bağlamında sözlü çeviri uygulamaları,

-Sözlü çeviri eğitimi ve öğretiminde dilsel ve kültürel boyutlar,

- Çeviri etiği ve profesyonel normların Türkiye’deki sözlü çeviri uygulamalarına etkisi,

-Teknoloji destekli sözlü çeviri araçlarının kullanımı,

-Toplumsal kriz, afet ve acil durumlarda sözlü çevirmenin rolü.


Önemli Notlar:
Özel sayıya gönderilecek makaleler için son teslim tarihi 15 Mart 2026 olarak belirlenmiştir.
Yazıların künye bilgileri, dipnot sistemi ve kaynakça gösterim şekli internet sayfamızda bulunan makale yazım şablonuna göre hazırlanacaktır.





Call for Papers
Turkish Cultural Studies – June 2026 Special Issue on Interpreting Studies

Interpreting occupies a central position in bilingual and intercultural communication across a wide range of contexts, from everyday encounters to institutional interactions. In interpreting settings in Turkey, one of the working languages is predominantly Turkish, and these practices reflect the communicative, cultural, and social dynamics that emerge through the interaction of Turkish with other languages.
With this special issue, scheduled for publication in June 2026, we aim to bring together original studies that explore interpreting practices in Turkey across diverse genres and contexts. Adopting an interdisciplinary perspective on the linguistic, cultural, social, and semiotic dimensions of interpreting, these contributions will provide valuable insights not only for the field of Translation and Interpreting Studies but also for research on Turkish language, culture, and society.
In this regard, we invite national and international scholars, researchers, and professionals working in the field of interpreting to contribute to our June 2026 issue. Submissions may include theoretical or applied studies that examine how communicative processes, roles, and interpreting practices are shaped within interpreting settings in Turkey.
Suggested, though not exclusive, areas of research include the following themes; alternative approaches and topics will also be considered.

-Discourse structures and interactional strategies of Turkish in interpreting settings,

-Interpreting practices in public service domains such as courts, hospitals, and schools,

-Turkish-specific challenges and strategies in simultaneous and consecutive interpreting,

-Interpreting practices in the context of migration, minority communities, and multilingualism,

-Linguistic and cultural dimensions in interpreter training and education,

-Translation ethics and the impact of professional norms on interpreting practices in Turkey,

-Use of technology-assisted interpreting tools,

-The role of interpreters in social crises, disasters, and emergency situations.

Important Notes:
The deadline for submitting articles to the special issue is March 15, 2026.
The article's citation information, footnote system, and bibliography format will be prepared according to the article writing template available on our website.