Öz
Klâsik Türk şiirinin iki boyutundan biri söz, diğeri ise manadır. Şiire değer katan bir unsur olarak mana, 17.yy.'dan itibaren, Sebk-i Hindî'nin de tesiriyle, şiirdeki rolünü daha da güçlendirir. Anlamca dolgunlaşan şiir dili, söz açısından kısalmış, az sözle çok şey ifade etme arzusu, şaire yeni açılımlar sağlamıştır. Kelimelere yüklenen bu yan anlamlar connotation , manaca zengin bir imaj dünyası ve bir şiir dilinin varlığını doğurur. Bu zenginlik okuyucuya, hemen görülenin dışında, görülmeyeni sezdiren bir dünyanın da kapılarını açar. Okuyucu şiirin büyülü dünyasına, sanki bir bilmece çözer gibi ulaşır. Şiirde var olan sembollere gizlenen bu “açık sır”, şiirin yorumuna da bir başka değer katar.Bu makalede, Klâsik şiirin en güçlü sesi ve son temsilcisi olan Şeyh Gâlib'in “âteş” redifli gazeli, sezdirdiği imaj dünyası etrafında yorumlanacak ve Klâsik şiir geleneğine katkıları tartışılacaktır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- AYVAZOĞLU, Beşir, Kuğunun Son Şarkısı, Ötüken, İstanbul 1999, 199 s.
- BACHELARD, Gaston, Ateşin Tinçözümlemesi, Çev.: Nail Bezel, Öteki Yayı- nevi, Ankara 1999, 127s.
- CEYLÂN, Ömür, “Aşkın Ateşle İmtihanı, Semender”, Türk Edebiyatı, S. 366, İstanbul Nisan 2004, s. 32-33.
- ÇETİŞLİ, İsmail, Batı Edebiyatında Edebî Akımlar, Fakülte Kitabevi, Isparta 1997, s. 95-105.
- DOĞAN, Muhammet Nur, “Divan Şiirinde Aşk”, Doğu Batı Düşünce Dergisi, S.26, Ankara Şubat-Mart-Nisan 2004, s. 31-53.
- İPEKTEN, Halûk, Şeyh Gâlib, Hayatı, Sanatı, Eserleri, Akçağ 1996, 124s.
- KARLIĞA, H. Bekir, “anâsır-ı erbaa maddesi”, Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi, İstanbul 1991, C. 3, s. 149-151.
- Milliyet Edebiyat Ansiklopedisi, Milliyet Basımevi, İstanbul 1991, s. 292-295.
- OKAY, Orhan, Sanat ve Edebiyat Yazıları, Dergâh, İstanbul 1990, 234 s.
- PALA, İskender, Ansiklopedik Dîvan Şiiri Sözlüğü, Akçağ, Ankara , 554 s.
- Prof. Dr. Ali Nihad Tarlan'ın Makalelerinden Seçmeler, Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu, Atatürk Kültür Merkezi Yayını, Ankara 1990, 191 s.
- Şeyh Gâlib, Hüsn ü Aşk, Haz.: Orhan Okay-Hüseyin Ayan, Dergâh, İstanbul 1975, 351 s.
- Şeyh Gâlib Dîvanı, Haz.: Dr. Muhsin Kalkışım, Akçağ, Ankara 1994, 461 s.
- TANYU, Hikmet, “ateş maddesi”, Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi, İstanbul 1991, C. 4, s. 52-55.
- TEKİN, Gönül, “Edebî Eserlerin Değerlendirilmesine İoanna Kuçuradi'nin Getirdiği Yeni Bir Yaklaşım”, TUBA 25, 2001, s. 1-6.
- TOPALOĞLU, Bekir, “cehennem maddesi”, Diyanet Vakfı İslâm Ansiklope- disi, C. 7, s. 225-233.
- UÇAR, Şahin, “Mânâ ve Mazmûn”, Tarih Felsefesi Meseleleri, Nehir Yayınları, İstanbul 1997, s. 419-463.
- WELLEK René-WARREN, Austin, Edebiyat Biliminin Temelleri, Çev.: Prof. Dr. Ahmet Edip Uysal, Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları, An- kara 1983, s.247-289.
- YAVUZ, Yusuf Şevki, “azâb maddesi”, Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi, C.4, s. 302-309.
Öz
The two dimensions of Classic Turkish poetry are word and sense. Sense as a component which adds a value to the poem has strengthened its role in the poem by the influence of Sebk-i Hindî since the seventeenth century. The language of poetry loaded with sense and short in word and the desire for expressing a lot with a few words has presented new usages to the poet. The connotations of the words create a world of images and a language of poetry rich in sense. This richness opens the door of the world which implies the invisible beside the visible. The reader reaches the magical world of poetry as if he solves a riddle. This “open secret” existing in the poem and concealed in the symbols brings in another value to the interpretation of the poem.In this article, the lyric poem with “fire” redif of Şeyh Gâlib who is the most impressive voice and the last representative of the Classic poetry is interpreted in the world of images and his contributions to the Classic poetry tradition are discussed.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- AYVAZOĞLU, Beşir, Kuğunun Son Şarkısı, Ötüken, İstanbul 1999, 199 s.
- BACHELARD, Gaston, Ateşin Tinçözümlemesi, Çev.: Nail Bezel, Öteki Yayı- nevi, Ankara 1999, 127s.
- CEYLÂN, Ömür, “Aşkın Ateşle İmtihanı, Semender”, Türk Edebiyatı, S. 366, İstanbul Nisan 2004, s. 32-33.
- ÇETİŞLİ, İsmail, Batı Edebiyatında Edebî Akımlar, Fakülte Kitabevi, Isparta 1997, s. 95-105.
- DOĞAN, Muhammet Nur, “Divan Şiirinde Aşk”, Doğu Batı Düşünce Dergisi, S.26, Ankara Şubat-Mart-Nisan 2004, s. 31-53.
- İPEKTEN, Halûk, Şeyh Gâlib, Hayatı, Sanatı, Eserleri, Akçağ 1996, 124s.
- KARLIĞA, H. Bekir, “anâsır-ı erbaa maddesi”, Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi, İstanbul 1991, C. 3, s. 149-151.
- Milliyet Edebiyat Ansiklopedisi, Milliyet Basımevi, İstanbul 1991, s. 292-295.
- OKAY, Orhan, Sanat ve Edebiyat Yazıları, Dergâh, İstanbul 1990, 234 s.
- PALA, İskender, Ansiklopedik Dîvan Şiiri Sözlüğü, Akçağ, Ankara , 554 s.
- Prof. Dr. Ali Nihad Tarlan'ın Makalelerinden Seçmeler, Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu, Atatürk Kültür Merkezi Yayını, Ankara 1990, 191 s.
- Şeyh Gâlib, Hüsn ü Aşk, Haz.: Orhan Okay-Hüseyin Ayan, Dergâh, İstanbul 1975, 351 s.
- Şeyh Gâlib Dîvanı, Haz.: Dr. Muhsin Kalkışım, Akçağ, Ankara 1994, 461 s.
- TANYU, Hikmet, “ateş maddesi”, Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi, İstanbul 1991, C. 4, s. 52-55.
- TEKİN, Gönül, “Edebî Eserlerin Değerlendirilmesine İoanna Kuçuradi'nin Getirdiği Yeni Bir Yaklaşım”, TUBA 25, 2001, s. 1-6.
- TOPALOĞLU, Bekir, “cehennem maddesi”, Diyanet Vakfı İslâm Ansiklope- disi, C. 7, s. 225-233.
- UÇAR, Şahin, “Mânâ ve Mazmûn”, Tarih Felsefesi Meseleleri, Nehir Yayınları, İstanbul 1997, s. 419-463.
- WELLEK René-WARREN, Austin, Edebiyat Biliminin Temelleri, Çev.: Prof. Dr. Ahmet Edip Uysal, Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları, An- kara 1983, s.247-289.
- YAVUZ, Yusuf Şevki, “azâb maddesi”, Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi, C.4, s. 302-309.
Ayrıntılar
| Birincil Dil | Türkçe |
|---|---|
| Yazarlar | |
| Yayımlanma Tarihi | 22 Nisan 2005 |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2005 Sayı: 12 |
Türk Kültürü İncelemeleri – Haziran 2026 Sözlü Çeviri Özel Sayısı
Çağrı Metni
Sözlü çeviri, gündelik karşılaşmalardan kurumsal etkileşimlere kadar uzanan çeşitli bağlamlarda, iki dilli ve kültürlerarası iletişimin merkezinde yer alır. Türkiye’deki sözlü çeviri ortamlarında, dillerden biri büyük ölçüde Türkçedir ve bu uygulamalar, Türkçenin diğer dillerle etkileşiminde ortaya çıkan iletişimsel, kültürel ve toplumsal dinamikleri yansıtır.
Haziran 2026 sayımız için hazırlamakta olduğumuz bu özel sayıyla, Türkiye’deki sözlü çeviri uygulamalarını farklı tür ve bağlamlarda inceleyen özgün araştırmaları bir araya getirmeyi amaçlıyoruz. Bu çalışmalar, sözlü çevirinin dilsel, kültürel, toplumsal ve göstergebilimsel boyutlarına disiplinlerarası bir bakış sunarak, yalnızca çeviribilim alanına değil; Türk dili, kültürü ve toplumu üzerine yapılan araştırmalara da değerli katkılar sağlayacaktır.
Bu doğrultuda, sözlü çeviri üzerine çalışan ulusal ve uluslararası akademisyenleri, araştırmacıları ve alanda aktif profesyonelleri, Haziran 2026 sayımıza katkıda bulunmaya davet ediyoruz. Özel sayıya, Türkiye’deki sözlü çeviri ortamlarında iletişim süreçlerinin, rollerin ve çeviri uygulamalarının nasıl şekillendiğini tartışan kuramsal veya uygulamalı çalışmalarla katkı sunabilirsiniz.
Araştırma konularının, aşağıdaki temalar çerçevesinde tasarlanması önerilmektedir; ancak farklı yaklaşımlar ve konular da değerlendirmeye alınacaktır.
-Sözlü çeviri ortamlarında Türkçenin söylem yapıları ve etkileşimsel stratejileri,
-Mahkeme, hastane, okul gibi kamusal hizmet alanlarında yürütülen sözlü çeviri pratikleri,
-Andaş ve ardıl çeviride, Türkçeye özgü zorluklar ve stratejiler,
-Göç, azınlıklar ve çokdillilik bağlamında sözlü çeviri uygulamaları,
-Sözlü çeviri eğitimi ve öğretiminde dilsel ve kültürel boyutlar,
- Çeviri etiği ve profesyonel normların Türkiye’deki sözlü çeviri uygulamalarına etkisi,
-Teknoloji destekli sözlü çeviri araçlarının kullanımı,
-Toplumsal kriz, afet ve acil durumlarda sözlü çevirmenin rolü.
Önemli Notlar:
Özel sayıya gönderilecek makaleler için son teslim tarihi 15 Mart 2026 olarak belirlenmiştir.
Yazıların künye bilgileri, dipnot sistemi ve kaynakça gösterim şekli internet sayfamızda bulunan makale yazım şablonuna göre hazırlanacaktır.
Call for Papers
Turkish Cultural Studies – June 2026 Special Issue on Interpreting Studies
Interpreting occupies a central position in bilingual and intercultural communication across a wide range of contexts, from everyday encounters to institutional interactions. In interpreting settings in Turkey, one of the working languages is predominantly Turkish, and these practices reflect the communicative, cultural, and social dynamics that emerge through the interaction of Turkish with other languages.
With this special issue, scheduled for publication in June 2026, we aim to bring together original studies that explore interpreting practices in Turkey across diverse genres and contexts. Adopting an interdisciplinary perspective on the linguistic, cultural, social, and semiotic dimensions of interpreting, these contributions will provide valuable insights not only for the field of Translation and Interpreting Studies but also for research on Turkish language, culture, and society.
In this regard, we invite national and international scholars, researchers, and professionals working in the field of interpreting to contribute to our June 2026 issue. Submissions may include theoretical or applied studies that examine how communicative processes, roles, and interpreting practices are shaped within interpreting settings in Turkey.
Suggested, though not exclusive, areas of research include the following themes; alternative approaches and topics will also be considered.
-Discourse structures and interactional strategies of Turkish in interpreting settings,
-Interpreting practices in public service domains such as courts, hospitals, and schools,
-Turkish-specific challenges and strategies in simultaneous and consecutive interpreting,
-Interpreting practices in the context of migration, minority communities, and multilingualism,
-Linguistic and cultural dimensions in interpreter training and education,
-Translation ethics and the impact of professional norms on interpreting practices in Turkey,
-Use of technology-assisted interpreting tools,
-The role of interpreters in social crises, disasters, and emergency situations.
Important Notes:
The deadline for submitting articles to the special issue is March 15, 2026.
The article's citation information, footnote system, and bibliography format will be prepared according to the article writing template available on our website.