Araştırma Makalesi

Suriye ve Irak Örnekleri Üzerinden Türkiye-İran İlişkileri: İşbirliği mi Rekabet mi?

Cilt: 5 Sayı: 1 30 Haziran 2018
PDF İndir
EN TR

Suriye ve Irak Örnekleri Üzerinden Türkiye-İran İlişkileri: İşbirliği mi Rekabet mi?

Öz

2011’de halk gösterileri şeklinde başlayan ve kısa sürede iç savaşa evrilen Suriye krizi başladığı günden bu güne Türkiye-İran ilişkilerinde en önemli sorun haline gelmiştir. İki ülkenin tamamen farklı hedeflere yönelik politikalar izlemeleri ve iç savaşın hem kendileri hem de bölge açısından oluşturduğu zararların bilincinde hareket etmemeleri, krizin derinleşmesine yol açmıştır. Oluşan güç boşluğu ise soruna ABD ve Rusya gibi bölge dışı aktörlerin müdahalesine zemin hazırlamış ve iç savaş çok aktörlü bir krize dönüşmüştür. 2017 yılında başlayan Türkiye ve İran ilişkilerinde yumuşama döneminin nedenlerden biri Suriye krizinin çıkmaza girmesi olmuştur. Bir diğer neden ise 2017 yılında Irak Kürt Bölgesel Yönetimi tarafından düzenlenen bağımsızlık referandumudur. Suriye örneğinin aksine, durumun kendileri için oluşturduğu ortak tehdidin farkına erken varan Türkiye ve İran, bu meselede ortak hareket etmeyi başarabilmişlerdir. Diğer sebeplerin yanında, iki önemli bölgesel güç olan Türkiye ve İran’ın ortak tutumu ve kararlılığıyla referandum sonuçları askıya alınmıştır. Bu iki örnek olay da; tek başlarına oyun kurucu rolüne sahip olmasalar da ortak hareket etmeleri durumunda iki ülkenin, bölgeyi doğrudan etkileyecek olaylarda etkin rol oynayabileceklerini göstermektedir. Bölgede yaşanan krizlerin her iki ülke için de oluşturduğu zararlara bakıldığında rasyonel olan davranış da ortak hareket etmeleridir.

Anahtar Kelimeler

Türkiye-İran İlişkileri,Suriye İç Savaşı,Irak

Kaynakça

  1. “ IKBY Referandumuna İran'la Irak ve Türkiye’nin Tepkisi Ne Oldu?”(2017), https://www.amerikaninsesi.com/a/ikby-referandumuna-iran-irak-ve-turkiye-nin-tepkisi-ne-oldu/4047012.html.
  2. ACUN Can (2016), “Türkiye’nin Suriye Politikası 2015”, Kemal İnat ve Muhittin Ataman (Ed.), Türk Dış Politikası Yıllığı 2015, SETA.
  3. ALTUN Fahrettin (2017), Türkiye ve İran Yakınlaşmasının Anlamı”, SETA, http://www.setav.org/turkiye-ve-iran-yakinlasmasinin-anlami/
  4. ALTUNDEĞER Nurettin ve YILMAZ Ertuğrul M. (2016), “İç Savaştan Bölgesel İstikrarsızlığa: Suriye Krizinin Türkiye’ye Faturası”, Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, Cilt 1, Sayı 21.
  5. ÇETİNGÜLEÇ Mehmet (2018), “Türkiye-İran Ticaretinde Trend Değişimi”, Al Monitor,https://www.almonitor.com/pulse/tr/contents/articles/originals/2018/03/turkey-iran-syria-trade-revived-amid-rapport.html.
  6. ÇETİNSAYA Gökhan (2005), 30 Ocak 2005 Irak Seçimleri Sonrası Irak, http://www.setav.org/30-ocak-2005-irak-secimleri-sonrasi-irak/.
  7. ÇUBUKÇU Mete ve ÖZHAN Taha (2010), “İşgal Altında İstikrar Arayışları; 2010 Irak Seçimleri”, SETA Analiz.
  8. ERTUĞRUL Doğan (2012), Türkiye Dış Politikası için bir Test: Suriye Krizi, TESEV.
  9. GÜNDEDE Süleyman (2018), “İran Medyasında Zeytin Dalı Harekâtı”, İRAM, https://www.iramcenter.org/iran-medyasinda-zeytin-dali-harekati
  10. http://www.aljazeera.com.tr/portre/portre-tarik-el-hasimi

Kaynak Göster

APA
Aktaş, K. (2018). Suriye ve Irak Örnekleri Üzerinden Türkiye-İran İlişkileri: İşbirliği mi Rekabet mi? Türkiye Ortadoğu Çalışmaları Dergisi, 5(1), 163-184. https://doi.org/10.26513/tocd.427808
AMA
1.Aktaş K. Suriye ve Irak Örnekleri Üzerinden Türkiye-İran İlişkileri: İşbirliği mi Rekabet mi? Türkiye Ortadoğu Çalışmaları Dergisi. 2018;5(1):163-184. doi:10.26513/tocd.427808
Chicago
Aktaş, Kevser. 2018. “Suriye ve Irak Örnekleri Üzerinden Türkiye-İran İlişkileri: İşbirliği mi Rekabet mi?”. Türkiye Ortadoğu Çalışmaları Dergisi 5 (1): 163-84. https://doi.org/10.26513/tocd.427808.
EndNote
Aktaş K (01 Haziran 2018) Suriye ve Irak Örnekleri Üzerinden Türkiye-İran İlişkileri: İşbirliği mi Rekabet mi? Türkiye Ortadoğu Çalışmaları Dergisi 5 1 163–184.
IEEE
[1]K. Aktaş, “Suriye ve Irak Örnekleri Üzerinden Türkiye-İran İlişkileri: İşbirliği mi Rekabet mi?”, Türkiye Ortadoğu Çalışmaları Dergisi, c. 5, sy 1, ss. 163–184, Haz. 2018, doi: 10.26513/tocd.427808.
ISNAD
Aktaş, Kevser. “Suriye ve Irak Örnekleri Üzerinden Türkiye-İran İlişkileri: İşbirliği mi Rekabet mi?”. Türkiye Ortadoğu Çalışmaları Dergisi 5/1 (01 Haziran 2018): 163-184. https://doi.org/10.26513/tocd.427808.
JAMA
1.Aktaş K. Suriye ve Irak Örnekleri Üzerinden Türkiye-İran İlişkileri: İşbirliği mi Rekabet mi? Türkiye Ortadoğu Çalışmaları Dergisi. 2018;5:163–184.
MLA
Aktaş, Kevser. “Suriye ve Irak Örnekleri Üzerinden Türkiye-İran İlişkileri: İşbirliği mi Rekabet mi?”. Türkiye Ortadoğu Çalışmaları Dergisi, c. 5, sy 1, Haziran 2018, ss. 163-84, doi:10.26513/tocd.427808.
Vancouver
1.Kevser Aktaş. Suriye ve Irak Örnekleri Üzerinden Türkiye-İran İlişkileri: İşbirliği mi Rekabet mi? Türkiye Ortadoğu Çalışmaları Dergisi. 01 Haziran 2018;5(1):163-84. doi:10.26513/tocd.427808