Araştırma Makalesi

MEKAN TASARIMI EĞİTİMİNE SARTRE’IN VAROLUŞÇULUK PERSPEKTİFİNDEN BİR BAKIŞ ÖNERİSİ

Cilt: 12 Sayı: 1 1 Ocak 2022
PDF İndir
TR EN

MEKAN TASARIMI EĞİTİMİNE SARTRE’IN VAROLUŞÇULUK PERSPEKTİFİNDEN BİR BAKIŞ ÖNERİSİ

Öz

Tasarım faaliyetinin faili olan tasarlayan özne, dahil olduğu eylem uyarınca bir ‘’yeni’’yi araması nedeniyle özgün olmak zorundadır. Tasarlama eyleminin özgün bir temel üzerine inşa edilebilmesi için şu sorunun sorulması uygun olacaktır: Tasarlama eylemi nerede başlar? Bu sorunun muhatabı olan, gündelik yaşantının genel kabullerini sorgusuzca benimsemiş bir insan olduğu varsayılan, eğitimine yeni başlamış tasarım öğrencisinin bu soruya; ‘’tasarım eylemi özne-nesne (Ben-Dünya/Nesne/Somut Şey) arasında başlar’’ cevabını vermesi doğal karşılanabilir. Gerçekleşmesi muhtemel bu durumun, yaratı eylemi olan tasarımın eğitmeni tarafından soruşturulması ve aşılmasının yolları gözetilmelidir. Özne-nesne düalizminden ziyade, özne-özne (Ben-Ben) ilişkisine yönelmek gerekmektedir. Burada kastedilen, ’’özneler arası’’ yaklaşımının dayandırıldığı bir düşünüm değildir. Öznenin, kendisini nesne haline getirip, refleksif bir tavırla yönelmesiyle, özne, tasarımın başladığı yerin, ‘’özne-nesne ilişkisinin ötesinde bulunduğunu anlama imkanına sahip olabilir. Kendini aşan, yıkan bir devinimin faaliyeti olan tasarlama eyleminin, yeni’yle kurduğu temas göz önüne alındığında, onu eyleyen, faili olan, tasarlayan özne’nin tazeliğini sorgulamak, araştırmanın var olma nedenidir. Tasarım öğrencisinin tasarlama eylemine yaklaşımı, tasarlanan nesnenin ifade ettiği anlam ve kabuklaşmış tasarım eğitimi kabulleri, temas ettiği alanın düşünümsel zeminini genişleten felsefenin yardımıyla 20.yy filozofu ve yazarı Jean Paul Sartre’ın öne sürdüğü ‘’Kendinde varlık’’, ‘’Kendi için Varlık’’ kavramlarının açısından ele alınarak, Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Mimarlık Fakültesi İç Mimarlık Bölümü 1. Sınıf Tasarıma Giriş 2 dersinde üretilen proje üzerinden okunmaya çalışılacaktır.

Anahtar Kelimeler

Eğitim , Tasarım , Tasarımcı , Sartre , Varoluşçuluk

Kaynakça

  1. Referans1 Bakewell, S. (2017) ‘’Varoluşçular Kahvesi’’ Çeviren: Emre Gözgü, İstanbul: Elma Basım Yayın S. 153
  2. Referans2 Peltek, O. (1954) ‘’Existanyelizm Üzerine’’ İstanbul, Kültür Dünyası, S. 20-21
  3. Referans3 Sartre, J.P. (2005) ‘’Varoluşçuluk’’ Çeviren: Asım Bezirci, Say Yayınları S. 32-33-37-63
  4. Referans4 Sartre, J.P. (2016) ‘’Ego’nun Aşkınlığı’’ Çeviren: Serdar Rifat Kırkoğlu, İstanbul: Hil Yayınları S. 17-18-19-28
  5. Referans5 Sartre, J.P. (2017) ‘’Varlık ve Hiçlik’’ Çeviren: Turhan Ilgaz ve Gaye Çankaya Eksen, İstanbul: İthaki Yayınları S. 39-40-41-68-76-77-106
  6. Referans6 Sartre, J.P. (2012) ‘’Being and Nothingness’’; Çeviren: Hazel E. Barnes, Routledge; Londra: S. 364
  7. Referans7 URL-1 Öztürk, Ö.B. (2018) ‘’Sürdürülebilirlik Algısının Olgusal Sürdürülemezliği Üzerine Bir Tenkit Denemesi’’ başlıklı makalesi Erişim: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/408329
  8. Referans8 URL-2 Öztürk, Ö.B. (2019) ‘’ Evrim-Tasarım İlişkisinin Kusur ve Kusursuzluk Bağlamında Okunması’’ başlıklı makalesi Erişim: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/743649
  9. Referans8 URL-3 Türk Dil Kurumu Sözlükleri Erişim: https://sozluk.gov.tr/

Kaynak Göster

APA
Aşer, K. (2022). MEKAN TASARIMI EĞİTİMİNE SARTRE’IN VAROLUŞÇULUK PERSPEKTİFİNDEN BİR BAKIŞ ÖNERİSİ. The Turkish Online Journal of Design Art and Communication, 12(1), 156-176. https://izlik.org/JA72AZ95NG