SİYAH RENGİN İKONOGRAFİSİ: LOUİSE NEVELSON ÖRNEĞİ

SİYAH RENGİN İKONOGRAFİSİ: LOUİSE NEVELSON ÖRNEĞİ Halil DAŞKESEN Atatürk Üniversitesi, Türkiye halil.daskesen@atauni.edu.tr https://orcid.org/0000-0003-0606-5721 ÖZ Sanatsal yaratımın en temel unsurlarından olan renk, toplumsal bir fenomen ve hatırlatıcı kültürel bir kod olarak uygarlık tarihinin her döneminde bir araştırma konusu olmuştur. Siyah ise bu renk araştırmalarının içerisinde toplumsal, kültürel ve sanatsal niteliği açısından her zaman özel bir yere sahip olmuştur. Tarih boyunca ikonik bir renk olarak siyah, edindiği yeni tanımlamalar, birçok alana temas eden çağrışımları ve gerek optik gerek niteliksel değerleri bakımından özel bir konum edinmiştir. Yüzyıllardır renk olup olmadığı konusunda da tartışılan siyah, toplumsal, dini, felsefi, edebi, politik ve sanatsal ikonografide olumlu veya olumsuz anlamlarla anılmıştır. “Siyah Rengin İkonografisi: Louise Nevelson Örneği” isimli araştırma konusunda da ana ekseni oluşturan siyahın, kaynaklık ettiği alanlar, kullanım amaç ve yöntemleri, sembolik anlamları ve dönemlere göre değişen algısı üzerinde durulmaktadır. Bir rengin sembolik anlamlarının hangi sebeplerle nasıl değiştiğinin bir incelemesi yapılmaktadır. Siyahın tüm yönleriyle en belirgin şekilde ifadesini bulduğu ve üretim sürecinde merkezi bir rol verilen renk olarak yeni anlamlar üretmeye başladığı heykeltıraş Louise Nevelson’ın çalışmaları araştırmanın kapsamını oluşturmaktadır. İkonografik ilişkilerin görsel ve plastik açıdan örneklendirildiği Nevelson’ın yapıtlarında kavramsal çözümleme ile literatüre katkı sunulması ve tarihsel kodların sanatsal üretim sürecinde temel yaklaşımlara farklı bakış açıları kazandırılması amaçlanmıştır. Çalışmada, örnek yapıtlar üzerinden kavram biçim ilişkisi bağlamında çözümlemeler yapılarak nitel bir araştırma yöntemi kullanılmıştır.

ICONOGRAPHY OF BLACK: THE CASE OF LOUISE NEVELSON ABSTRACT As a social phenomena and a reminder of cultural codes, color, one of the most fundamental components of artistic creativity, has been a research topic in every era of human civilization. In terms of its social, cultural, and aesthetic aspects, black has always had a unique position in these color studies. In terms of its new meanings, implications that span many different contexts, and both its optical and qualitative characteristics, black, an iconic color throughout history, has taken on a distinctive role. Black, the existence of which has been debated for centuries as to whether or not it is a color, has been addressed with either positive or negative connotations in the iconography of social, religious, philosophical, literary, political, and artistic iconography. The research titled “The Iconography of Black: The Case of Louise Nevelson” focuses on the primary axis of black, its origins, its purpose and techniques of usage, its symbolic implications, and its shifting perception through time. It is analyzed how and why the symbolic significance of a color changes throughout time. The focus of the investigation is limited to the works of sculptor Louise Nevelson, in which black finds its most visible expression in all of its aspects and begins to generate new meanings as a color assigned a major position in the manufacturing process. The purpose of this study is to advance the literature via conceptual analysis of Nevelson's works, where iconographic relationships are illustrated visually and plastically, and to acquire new insights into the fundamental ideas behind the artistic production of historical codes. In this study, qualitative research was conducted by analyzing sample works within the framework of concept-form relationships.