The Safe Internet Use Awareness Scale (SIUAS) for Secondary School Students

Yıl 2025, Cilt: 15 Sayı: 2, 484 - 515, 30.04.2025

Turgay İlhan , Özgen Korkmaz

https://doi.org/10.24315/tred.1436431

Öz

ORTAOKUL ÖĞRENCİLERİNE YÖNELİK GÜVENLİ İNTERNET KULLANIMI FARKINDALIK ÖLÇEĞİ (GİKFÖ)

Öz

Bu çalışmada amaç, ortaokul öğrencilerinin güvenli internet kullanımı farkındalıklarını ölçecek bir ölçek geliştirmektir. Çalışma bir devlet okulunda farklı sınıf düzeylerinde toplam 561 ortaokul öğrencisiyle yapılmıştır. Çalışma, nicel araştırama desenlerinden betimsel tarama modeliyle gerçekleştirilmiştir. Ölçeğin, Kaiser Meyer Olkin (KMO) değeri ,901 ve Barlett’s Testi χ2 değeri 4774,944 (p<,001) olarak bulunmuştur. Ölçeğin yapı geçerliliği için Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) yapılmış olup, Varimax dik döndürme tekniği ile faktör yükleri incelenmiştir. Ayrıca madde faktör korelasyonlarına ve madde ayırt ediciliğine bakılmıştır. Ölçek güvenirliliği için iç tutarlılık ve kararlılık düzeyleri incelenmiştir. Açımlayıcı faktör analizi sonucunda ölçeğin dört faktör ve 27 maddeden oluştuğu belirlenmiştir. Yapılan literatür taraması ve faktörlerde toplanan maddeler incelenerek faktörlere Aileyle Paylaşmak, Güvenmek, Güvenli Kullanım, Bilgi Paylaşımı isimleri verilmiştir. Faktörlerin Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayıları ,878 ile ,627 arasında olup ölçeğin geneli için ,804’tür. Yapılan analizler neticesinde güvenli internet kullanımı farkındalığı ölçeğinin ortaokul öğrencilerinin güvenli internet kullanımı farkındalıklarını ölçen geçerli ve güvenilir bir ölçek olduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Güvenli İnternet , Ortaokul , Farkındalık , Ölçek Geliştirme

Kaynakça

• Akar, F. (2017). Purposes and characteristics of internet use of adolescents. Pegem Eğitim ve Öğretim Dergisi, 7(2), 257 – 286.
• Akın, A., Kaya, M., Akın, Ü., Sahranç, Ü. ve Uğur, E. (2014). İnternet Öz-yeterliği Ölçeği Türkçe Formunun Geçerlik ve Güvenirliği. Bartın Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 3(2), 404 – 415
• Altarturi, H. H., Saadoon, M. ve Anuar, N. B. (2020). Cyber parental control: A bibliometric study. Children and Youth Services Review, 116, 105134. https://doi.org/10.1016/j.childyouth.2020.105134
• Arachchilage, N.A.G. ve Love, S. (2014). Security awareness of computer users: A phishing threat avoidance perspective. Computers in Human Behavior, 38, 304-312.
• Arpacı, I. ve Sevinç, K. (2022). Development of the Cybersecurity Scale (CS-S): Evidence of validity and reliability. Information Development, 38(2), 218–226. https://doi.org/10.1177/0266666921997512.
• Aytaç, T. ve Erdem, M. (2019). Examınıng Hıgh School Students’safe Computer And Internet Usage Awareness. European Journal of Education Studies, 6(1), 295 – 311
• Bahriyah, E. N., Heryati, E., Laki, I., Sudi, M. ve Hariyanto, M. (2023). Social Media's Usefulness for the Digital Generation. Jurnal Ilmiah Teknik Informatika dan Komunikasi, 3(3), 86-98.
• Bayzan, Ş. ve Aytekin, G. (2017, Haziran 23). Neden bilinçli ve güvenli internet. Güvenli Web. Erişim https://www.guvenliweb.org.tr/blog-detay/neden-bilincli-ve-guvenli-internet
• Bayzan, Ş. (2013). İnternetin bilinçli ve güvenli kullanımı. M. Kalkan ve C. Kaygusuz (Eds), İnternet bağımlılığı sorunlar ve çözümler (ss.259-278). Ankara: Anı Yayıncılık.
• Ergün, E. (2015). Ortaokul Öğrencilerinin Güvenli İnternet Kullanım Durumlarının Belirlenmesi. Eğitim Bilimleri ve Uygulama, 14(27), 23 – 41.