Beden Eğitimi ve Spor Dersi ile İlgili Değerlerin İncelenmesi: Ortaokul Öğrencilerinin Düşünceleri

Öz

Bu araştırmada ortaokul öğrencilerinin beden eğitimi ve spor dersine ilişkin değer düzeyleri demografik özelliklere göre araştırılmıştır. Araştırmada nicel araştırma yönteminin tarama modellerinden biri olan betimsel tarama modeli kullanılmıştır. Örneklem grubu ise maksimum çeşitlilik örnekleme yöntemi ile seçilen 560 kadın, 579 erkek olmak üzere toplam 1.139 öğrenciden oluşmuştur. Veri toplamada kişisel bilgi formu ve “Beden Eğitimi ve Spor Dersi Değer Ölçeği” kullanılmıştır. Ölçek altı faktör ve 23 maddeden oluşan beşli Likert tipi bir ölçektir. Veri analizinde SPSS 23 programı kullanılmıştır. Veri analizinde betimsel istatistikler ve normallik testleri yapılmıştır. Veriler normal dağılım göstermediğinden Mann-Whitney U ve Kruskal Wallis testleri gibi parametrik olmayan testler kullanılmıştır. Cronbach’s Alpha katsayısı .76’dır. Bulgular, ortaokul öğrencilerinin beden eğitimi ve spor aktivitelerine ilişkin değer düzeylerinin kadın öğrenciler lehine, genel olarak düşük sınıflar lehine ve okul takım sporlarına ve spor kulüplerine katılan katılımcılar lehine istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde farklılaştığını göstermektedir. Sonuç olarak, cinsiyet, sınıf düzeyi ve okul sporlarına ve spor kulüplerine katılımın ortaokul öğrencilerinin beden eğitimi ve spor dersi aktivitelerine ilişkin değer düzeylerini etkilediği ve değiştirdiği söylenebilir.

Anahtar Kelimeler

• Eğitim
• Değerler Eğitimi
• Beden Eğitimi
• Spor ve Değerler

INVESTİGATİON OF VALUES RELATED TO PHYSİCAL EDUCATİON AND SPORTS COURSE: MİDDLE SCHOOL STUDENTS’ VİEWS

Öz

This study investigates the value levels of middle school students regarding physical education and sports courses by demographics. It employed a descriptive survey model, one of the screening models of the quantitative research method. The sample group consisted of 1.139 students, including 560 females and 579 males, selected through maximum variation sampling method. A personal information form and the "Physical Education and Sports Course Value Scale" were used for data collection. The scale is a five-point Likert-type scale comprising six factors and 23 items. The SPSS 23 program was used for data analysis. Descriptive statistics and normality tests were conducted for data analysis. The data did not show a normal distribution, so non-parametric tests were employed, including Mann-Whitney U and Kruskal Wallis tests. The Cronbach’s Alpha coefficient was .76. The findings suggested that the value levels of secondary school students regarding physical education and sports activities statistically significantly differ in favor of female students, generally in favor of lower grades, and in favor of participants attending school team sports and sports clubs. Consequently, it can be stated that gender, grade level, and participation in school sports and sports clubs affect and alter the value levels of middle school students regarding physical education and sports course activities.

Anahtar Kelimeler

• Education
• Values Education
• Physical Education
• Sports and Values

Kaynakça

1. Aköz, T. (2018). Beden Eğitimi ve Spor Yolu ile Verilen Değerler Eğitiminin Öğrencilerin Olumlu Sosyal Davranış Düzeylerine Etkisi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
2. Aktepe, V. & Yalçınkaya, E. (2016). Okul ortamında değerler eğitiminin öğrenci görüşlerine göre çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi (KEFAD), 17(2), 113-131. https://izlik.org/JA89NY54TD
3. Albouza, Y., Chazaud, P., & Wach, M. (2022). Athletic identity, values and selfregulatory efficacy governing hypercompetitive attitudes. Psychology of Sport and Exercise, 58, 1-9. https://doi.org/10.1016/j.psychsport.2021.102079
4. Altay, F. & Özdemir, Z. (2006). Ankara ili merkez ilçelerindeki ilköğretim 1. kademesinde öğrenim gören 4. ve 5. sınıf öğrencilerinin beden eğitimi ve spor dersine ilişkin tutumlarının karşılaştırılması. 9. Uluslararası Spor Bilimleri Kongresi, 15(25), 591-593.
5. Altun, S. A. (2003). Eğitim yönetimi ve değerler. Değerler Eğitimi Dergisi, 1(1), 7-17. https://izlik.org/JA78UX47ZB
6. Arslan, S., & İpek Eren, D. (2022). Beden Eğitimi ve Spor Dersinin Değerler Eğitimine Katkısının İncelenmesi. Uluslararası Güncel Eğitim Araştırmaları Dergisi, 8(1), 29-43. https://izlik.org/JA34ZL69GG
7. Aydoğan, H., Bardakçı, S., Arslan, E., Civelek, H. & İşyar, Z. (2016). İlkokul 4. sınıf ve ortaokul 5. sınıf öğrencilerinin beden eğitimi dersine yönelik tutum ve öz-yeterliklerinin incelenmesi. CBÜ Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 11(2), 100-119. https://izlik.org/JA48JB48UT
8. Bailey, R. (2006). Physical education and sport in schools: A review of benefits and outcomes. Journal of School Health, 76(8), 397-401. https://doi.org/10.1111/j.1746-1561.2006.00132.x

9. Bilgin, N. (1995). Sosyal Psikolojide Yöntem ve Pratik Çalışmalar. İstanbul: Sistem yayıncılık.
10. Cortina, J. M. (1993). What is coefficient alpha? An examination of theory and applications. Journal of Applied Psychology, 78(1), 98–104. https://doi.org/10.1037/0021-9010.78.1.98
11. Fichter, J. (2011). Sosyoloji Nedir? (çev. Nilgün Çelebi). Ankara: Anı Yayıncılık.
12. Genç, S. Z., & Eryaman, M. Y. (2008). Changing values and new education paradigm. Journal of Social Sciences of the Afyon Kocatepe University, 9(1), 89-102.
13. Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B. J., & Anderson, R. E. (2014). Multivariate Data Analysis. 7th Edition, Pearson Education, Upper Saddle River.
14. Halstead, M. (2005). Values and values education in schools. In Values in Education and Education in Values (pp. 3-14). Routledge.
15. Halstead, J., ve Taylor, M. (2000). Learning and teaching about values: A review of recent research. Cambridge Journal of Education, 30(2), 169-202. https://doi.org/10.1080/713657146
16. Harris, J. (2014). Physical education teacher education students' knowledge, perceptions and experiences of promoting healthy, active lifestyles in secondary schools. Physical Education and Sport Pedagogy, 19(5), 466-480. https://doi.org/10.1080/17408989.2013.769506
17. Holoğlu, O. G. (2006). İlköğretim İkinci Kademede Öğrenim Gören Kız Öğrencilerin Beden Eğitimi Dersine Karşı Tutumları, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Bursa Uludağ Üniversitesi, Bursa.
18. Işıkgöz, M. E., Esentaş, M. & Işıkgöz, M. (2015). Ortaokul öğrencilerinin Beden eğitimi ve spor dersine yönelik değer düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi: Batman il örneği. International Journal of Social Sciences and Education Research, 4(4), 661-676. https://doi.org/10.24289/ijsser.464221
19. Julia, J., & Supriyadi, T. (2017). The ımplementation of character education at senior high school. In Global Conference on Teaching, Assessment, and Learning in Education (GC-TALE 2017) (pp. 1–6). https://doi.org/10.1051/shsconf/20184200085
20. Keleş, M. (2019). Beden Eğitimi ve Spor Dersinin Değerler Eğitimindeki Yeri ve Önemi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Kırıkkale Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Kırıkkale.
21. Keskin, Ö. (2015). Ortaokul Öğrencilerinin Beden Eğitimi Dersine Yönelik Tutumlarının Bazı Değişkenlere Göre İncelenmesi: Sakarya İli Örneği. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Sakarya Üniversitesi, Sakarya.
22. Kır, R. (2012). İlköğretim İkinci Kademe Öğrencilerinin Beden Eğitimi ve Spor Dersine Yönelik Tutum ve Davranışları. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Kırıkkale Üniversitesi, Kırıkkale.
23. Kirschenbaum, H. (1995). 100 Ways To Enhance Values and Morality in Schools and Youth Settings. Allyn & Bacon/Simon & Schuster Educational Group, 160 Gould Street, Needham Heights, MA 02194-2310.
24. Kurnaz, M., Silva, A. F., Matos, S., & Flôres, F. (2024). The value levels of high school students regarding physical education and sports activities. Sportis Sci. J., 10(3), 530-546 https://doi.org/10.17979/sportis.2024.10.3.10710
25. Kuter, F. Ö. & Kuter, M. (2012). Beden eğitimi ve spor yoluyla değerler eğitimi. Eğitim ve İnsani Bilimler Dergisi: Teori ve Uygulama, (6), 75-94.
26. Luke, M. D., & Sinclair, G. D. (1991). Gender differences in adolescents’ attitudes toward school physical education. Journal of Teaching in Physical Education, 11(1), 31-46. https://doi.org/10.1123/jtpe.11.1.31
27. Milli Eğitim Bakanlığı, (2018a). Beden Eğitimi ve Spor Eğitim Programı Ortaokul 5-6-7 ve 8. Sınıflar. http://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2018120201950145
28. Milli Eğitim Bakanlığı, (2018b). Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programı İlkokul ve Ortaokul 4,5,6 ve 7. Sınıflar. http://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/201812103847686
29. Muñoz, A., Núñez, M., Flores, G., & López, E. (2022). Design of a methodological intervention for developing respect, inclusion and equality in physical education. Sustainability, 14(1), 390. https://doi.org/10.3390/su14010390
30. Nunnally, J. C., & Bernstein, I. H. (1994). Psychometric Theory (3rd ed.). New York: McGraw-Hill.
31. Önal, A., Taş, Z., Filiz, B. & Hergüner, G. (2023). Beden eğitimi ve spor dersi öğretim programı kapsamındaki değerlerin uygulanmasına yönelik öğretmen görüşleri. Eğitim ve Bilim, 48(213).
32. Öztürk, S. (2022). Okul Sporlarına Katılan ve Katılmayan Öğrencilerin Sosyal-Duygusal ve Ahlaki Gelişim Durumlarının İncelenmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Siirt Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Siirt.
33. Rahayu, J. S. (2013). Kontribusi pendidikan jasmani dalam membentuk karakter peserta didik [Contribution of physical education in shaping the character of students]. Jurnal Pendidikan Jasmani Indonesia, 9(2). 134-140.
34. Sağın, A. E. & Karabulut, Ö. (2019). Beden eğitimi ve spor dersine yönelik ortaokul öğrencilerinin değer düzeylerinin incelenmesi (Bağcılar ilçesi örneği). Uluslararası Dağcılık ve Tırmanış Dergisi, 2(2), 27-34.
35. Schmitt, N. (1996). Uses and abuses of coefficient alpha. Psychological Assessment, 8(4), 350–353. https://doi.org/10.1037/1040-3590.8.4.350
36. Subramaniam, P. R., & Silverman, S. (2007). Middle school students’ attitudes toward physical education. Teaching and Teacher Education, 23(5), 602-611. https://doi.org/10.1016/j.tate.2007.02.003
37. Suh, B. K., & Traiger, J. (1999). Teaching values through elementary social studies and literature curricula. Education, 119(4), 723-723.
38. Suherman, A., Supriyadi, T., & Cukarso, S. H. I. (2019). Strengthening national character education through physical education: An action research in Indonesia. International Journal of Learning, Teaching and Educational Research, 18(11), 125-153. https://doi.org/10.26803/ijlter.18.11.8
39. Sukadiyanto, S. (2008). Peranan matakuliah pendidikan jasmani di perguruan tinggi. Jurnal Cakrawala Pendidikan, 3(3). https://doi.org/10.21831/cp.v3i3.326
40. Taber, K. S. (2018). The use of cronbach’s alpha when developing and reporting research instruments in science education. Research in Science Education, 48, 1273–1296. https://doi.org/10.1007/s11165-016-9602-2
41. Tan, M. & Yasin, I. (2023). Lise öğrencilerinin beden eğitimi ve spor dersine yönelik değer düzeylerinin incelenmesi. Journal of ROL Sport Sciences, 4(2), 601-619.
42. Turan, S. (2020). Okul sporlarına katılan ortaöğretim öğrencilerinin sporda ahlaktan uzaklaşma durumlarının bazı değişkenler açısından incelenmesi. Spor Eğitimi Dergisi, 4(1), 8-19.
43. Türkmen, M., & Varol, S. (2015). Beden eğitimi ve spor dersinin ortaokul öğrencileri üzerinde sportmenlik davranışı oluşturma etkisinin belirlenmesi: Bartın il örneği. Uluslararası Güncel Eğitim Araştırmaları Dergisi, 1(1), 42-64. https://izlik.org/JA34NA52NY
44. Ulusoy, K. & Dilmaç, B. (2018). Değerler Eğitimi (Cilt 001-152). Pegem.
45. Uslu, E. & Özlü, K. (2022). Ortaokul öğrencilerinin beden eğitimi ve spor dersine yönelik tutumları ile beden eğitimi dersindeki mutluluk düzeylerinin incelenmesi. Gaziantep Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 7(3), 287-306. https://doi.org/10.31680/gaunjss.1149236
46. Veugelers, W., & Vedder P. (2003). Values in teaching. Teachers and Teaching: Theory and Practice, 9, 377-389. https://doi.org/10.1080/1354060032000097262
47. Wuest, D. A., Bucher, C. A., & Fisette, J. (2003). Foundations of Physical Education, Exercise Science, and Sport. McGraw-Hill Education.
48. Yanık, M. (2018). Effect of participation in school sports teams on middle school students’ engagement in school. Education Sciences, 8(3), 123. https://doi.org/10.3390/educsci8030123
49. Yiğittir, S. (2010). İlköğretim öğrenci velilerinin okullarda kazandırılmasını arzuladığı değerler. Değerler Eğitimi Dergisi, 8(19), 207-223. https://izlik.org/JA48HL48RL
50. Yücekaya, M. A. (2023). Ortaokul Öğrencilerinin Beden Eğitimi ve Spor Dersine İlişkin Değerlerinin İncelenmesi. Efe Akademi Yayınları.
51. Yücekaya, M. A. (2017). Ortaokul Öğrencilerinin Beden Eğitimi ve Spor Dersine İlişkin Değerlerinin İncelenmesi. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, İnönü Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Malatya.
52. Xudong, W., & Ping, W. (2023). Research on the penetration of moral education in primary school physical education teaching. International Journal of New Developments in Education, 5(16).
53. Zencirci, İ. (2003). İlköğretim Okullarında Yönetimin Demokratiklik Düzeyinin Katılım Özgürlük ve Özerklik Boyutları Açısından Değerlendirilmesi. Yayınlanmamış doktora tezi, Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü.