Sınıf Öğretmeninin Mesleki Kimliğinin Sosyal Bağlam Ölçeğinin Geliştirilmesi: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışmaları
Öz
Öğretmenlerin kendilerine ilişkin öğretmen algıları, yaşadıkları sosyal bağlamdan etkilenir. Sınıf öğretmeninin mesleki kimliğinin sosyal bağlamını; öğretmenin sınıf içi öğretim sürecindeki etkileşimleri, sınıf içindeki hedefleri, öğretmen kimliğine etki eden dışsal faktörler, öğretmenlik yaşantısında karşılaşılan sorunlar, sınıf öğretmenliğini tanımlama oluşturmaktadır. Öğretmenin sosyal bağlamdaki görüntüleri, topluluk içindeki katılımı, paylaşımı, etkileşimi, sınıf içi uygulamada edindiği deneyimleri, öğretmenin sahip olduğu inançları, değerleri kimlik sürecini şekillendiren ana öğelerdir. Bu çalışmanın amacı sınıf öğretmenlerinin mesleki kimliklerinin sosyal bağlamlarında bulunan karakteristik yapıları belirlemede kullanabilecek geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı geliştirmektir. Bu amaçla geliştirilen ölçeğin geçerlik ve güvenirlik çalışmalarında Çanakkale ilinde (merkez ve ilçeler dahil) görev yapan sınıf öğretmenleri (f=381) örneklemi üzerinden ölçeğin açımlayıcı faktör analizi (AFA) yapılmıştır. Ölçekte yer alan maddelerin faktör yükleri .331 ile .842 arasında değişmektedir. AFA’dan elde edilen veriler ile, ölçeğin beş faktörlü yapıda olduğunu toplam varyansın % 45.655’ ini açıkladığı görülmüştür. Ölçeğin bütünü için hesaplanan Cronbach Alpha güvenirlik katsayısı 0.72’dir. Ölçeğin doğrulayıcı faktör analizi (DFA) analizleri Çanakkale ilinde (merkez ve ilçeler dahil) görev yapan sınıf öğretmenleri (f=447) örneklemi üzerinden yapılmıştır. Yapılan DFA sonucunda ki-kare uyum indeksi değerinin serbestlik derecesine oranının (x2/sd =3,32) olduğu görülmektedir. Bu değerin 5’den küçük olması modelin kabul edilebilir olduğunu göstermektedir. Yapılan DFA da ulaşılan değerler (RMSEA= 0.072) dikkate alındığında modelin iyi uyum verdiği söylenebilir. Modelde GFI=.82, AGFI=.79 CFI= .89 ve NFI= .88 olması uyum iyiliği değerlerinin kabul edilebilir değer aralığında olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Sınıf Öğretmeninin Mesleki Kimliğinin Sosyal Bağlam Ölçeği (SÖMKSBÖ) beş faktörlü, 5’li likert olarak derecelendirilmiş 29 maddelik olup geçerliği ve güvenirliği test edilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
Proje Numarası
Kaynakça
- Alsup, J. (2006). Teacher Identity Discourse: Negotiating Personal and Professional Spaces.
- Anderson, J.C., & Gerbing, D. (1984). The effect of sampling error on convergence, improper solutions, and goodness-of-fit indices for maximum likelihood confirmatory factor analysis. Psychometrika, 49, 155-173.
- Assaf, L. C. (2003). The authoring of self: Looking at preservice teachers‘ Professional identities reflected in an online environment (Doctoral dissertation). Retrieved from ProQuest Dissertations & Theses
- Baderstscher, E. M. (2007). An inquiry into relationships with mathematics: How identities and personal ways of knowing mediate and respond to mathematics content experiences (Doctoral dissertation). Retrieved from ProQuest Dissertations & Theses
- Beijaard, D., Meijer, P. C., and Verloop, N. (2004). Reconsidering research on teachers‘ professional identity. Teaching and Teacher education, 20, 107-128.
- Beijaard, D., Verloop, N., and Vermunt, J. D. (2000). Teachers‘ perceptions of Professional identity: an exploratory study from a personal knowledge perspective. Teaching and Teacher education, 16, 749-764
- Brown, J. J. (2006). The teacher-self: The role of identity in teaching (Doctoral dissertation). Retrieved from ProQuest Dissertations & Theses.
- Byrne, B. M. (2001). Structural equation modeling with LISREL, PRELIS, and SIMPLIS: Basic concepts, applicaitons, and programming. Mahwah, NJ:Erlbaum.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Eğitim Üzerine Çalışmalar
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
30 Eylül 2019
Gönderilme Tarihi
29 Ağustos 2018
Kabul Tarihi
29 Haziran 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 9 Sayı: 3