Okul Örgütünün Finansal Kaynaklarının Yönetimi Sorunu (Yatağan İlçesi Örneği)

Öz

Dünyanın hemen hemen her yerinde eğitime olan talebin giderek arttığı görülmektedir. İnsanların toplumsal ve ekonomik hedeflere uygun yetiştirilmesi ve geliştirilmesi, geçmişe oranla günümüzde daha fazla önem taşımaktadır. Ülkelerin gelişmişlik düzeyleri nitelikli insan kaynaklarına ve ürettikleri teknolojiye bakılarak ölçülmektedir. Eğitim hizmetlerini eksiksiz olarak sağlayabilmek ve artan eğitim talebini karşılayabilmek için, eğitime ayrılan kaynaklarda da artış olması gerekir. Eğitime yeteri miktarda kaynak aktarılmaması, eğitimin amaçlarına ulaşmasında olumsuzluklara ve aksamalara neden olabilmektedir. Ülkelerin eğitime ayırdığı kaynak miktarı, o ülkenin genel ekonomisi içinde eğitimin yerinin ve öneminin de bir göstergesi olmaktadır. Türkiye’de bütçeden eğitime ayrılan paydaki yetersizlik ve adil olmayan kaynak dağılımları, örgün eğitim kurumlarındaki eğitim ve öğretim faaliyetlerini olumsuz etkilemektedir. Bunun sonucunda da, okullar ihtiyaçlarını karşılamakta ve finansal sorunlarını çözmekte çaresiz kalmakta ve kendi finans kaynaklarını yaratarak çözüm bulma yoluna gitmektedirler. Kavak, Ekinci ve Gökçe tarafındanyapılan bir araştırmada, Ankara kent merkezindeki ilköğretim okullarının bütçeden ayrılan kaynakların dışında kendilerinin 27 çeşit gelir kaynağı yarattıkları anlaşılmıştır. Tarama modelinde desenlenen bu çalışmanın amacı okul müdürlerinin görüşlerine dayalı olarak okulun finansal sorunlarını ve bu sorunların nasıl yönetildiğini ortaya koymaktır. Araştırmanın verileri Muğla İli Yatağan İlçesinde çalışmakta olan 15 okul yöneticisinden araştırmacılar tarafından geliştirilmiş ölçme aracı yolu ile toplanmıştır. Araştırma bulgularına göre, okullar kaynak yetersizliği nedeni ile zor durumdadır. Her okulun kendine özgü ayrı bir bütçesi yoktur. Okullar kendilerine kaynak yaratma konusunda sorunlar yaşamaktadır

Anahtar Kelimeler

• Okul örgütü, okul bütçesi, bütçe yönetimi, eğitim finansmanı

-

Öz

It is seen that the demand of education is increasing in almost all parts of the world. Now it is more important to train and improve people in accordance with the social and economical targets. Qualified human resources and the produced technology are the accepted indicators of a developed country. To be able to provide the educational services accurately and meet the increasing demand for education, there should be an increase in financial resources of education as well. Inadequate financial resources in education may lead to problems in reaching the educational objectives. The allocation of financial resources to education in a country is an indicator of the importance that is given to education. In Turkey, the inadequate budget allocation for education and unfair distribution of resources is affecting the educational facilities negatively. Therefore, schools have problems to meet their needs and solve their financial problems. A study that was conducted by Kavak, Ekinci and Gökçe , it is indicated that primary schools create 27 different resources for themselves apart from the resources that are allocated for them from the budget. In this study which is designed by using survey method, it was aimed to reveal financial problems in schools and how these problems are managed according to the viewpoints of school administrators. The data was collected from 15 school administrators in Muğla, Yatağan district by means of an instrument that was designed by the researchers of this study. According to the findings, schools are in distress because of the inadequate financial resources. There are no separate budgets for every school and they have problems in finding resources for themselves

Anahtar Kelimeler

• School organizations, school budget, budget management, educational finance

Kaynakça

1. Ak, T. (1997). Türk Eğitim Sisteminin Ekonomik Analizi. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi.) Eskişehir Anadolu Üniversitesi. Eskişehir.
2. Apaydın, Y. (2008). Türkiye’de Yoksulluk ve Eğitim İlişkileri. İlem yıllık. yıl 3, sayı 3, ss.49-64.
3. Aytaç, T. (2000). Eğitim yönetiminde yeni paradigmalar okul merkezli yönetim. Ankara: Nobel Yayınları.
4. Bartell, C.A. (1990). Outstanding secondary principals reflect on instructional leadership. High School Journal, 73, 118-128.
5. Başaran, i. Ethem. (1994). Eğitime giriş. Ankara: Kadıoğlu Matbaası.
6. Castle, J. B., & Mitchell, C. (2001). Roles of elementary school principals in Ontario: tasks and tensions, executive summary. Ontario Principals’ Council, 1-9.
7. Dembowski, F. (2007). The Changing Roles of Leadership and Management in Educational Administration, Retrieved from: http: // cnx. org/ content / m14280 /1.13(30), 1-58.
8. Er, R. (2006). “Türkiye’de Eğitim Kalitesi”, http://www.ozelokullardernegi.org.tr /haber082.htm.

9. Foley, R.M. (2001). Professional development needs of secondary school principals of collaborative-based service delivery models. The High School Journal, 85 (1), 10-23.
10. Hall, P. A. (2005). The Principal's Presence and Supervision to Improve Teaching, SEDL Letter 17(2), 12-16.
11. Işık, H. ve Alpay, A.( 2004). Problems Faced in the Process of Strategic Planning in Education: A Study Conducted in Çanakkale. GÜ, Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, Cilt 24, Sayı 3. 349-363.
12. Kavak, Y., Ekinci. C E. ve Gökçe, F. (1997). İlköğretimde Kaynak Arayışları: Bir Araştırma. Ankara: Şafak Matbaacılık Ltd. şti
13. Lott, John, (2006). “Eğitim Niçin Devlet Tarafından Sunulmaktadır? Eleştirisel Bir Çalışma”,(Çev:MetinMeriç) http://www.canaktan.org/ekonomi/ozellestirme/kamuekonomisi- education.htm.
14. genisleme/meric-lott
15. Lunenburg, F.C., Ornstein, A.C. (2012). Educational administration. Wadsworth: Cengage Learning.
16. MEB (2013). Milli Eğitim İstatistikleri. Ankara.
17. Menteşe, S., Üstün, A., Gökdelen, A. (2012). İlköğretim Okulu Yöneticilerinin Okulun Parasal
18. Kaynaklarını Yönetme Yeterlikleri (Ordu İli Örneği). Hitit üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. (5) (2), 43.
19. Miles, M. B., Huberman, M. A. (1994). An expanded sourcebook qualitative data analysis. London: Sage.
20. Muter, N. B. ve Gökbunar, R. (2006). “21. Yüzyıla Doğru Türkiye’de Eğitim Hizmetlerinin Çağdaşlaştırılması”, alite/muter-egitim-hizmetleri-kalite.pdf.
21. http://www.canaktan.org/
22. yonetim/toplam_kalite/kamuda-toplam
23. NASSP (2007). Changed Role—Preparing For The Future, Changing Role of the Middle Level and High School Leader: Learning from the Past—Preparing for the Future, National Association of Secondary School Principals, 61-63.
24. OECD (2009). Education at a glance. Paris: OECD.
25. O’Hair, M.J., Reitzug, U.C. (1997). Restructuring schools for democracy: principals' perspectives. Journal of School Leadership, 7, 266-286.
26. Usdan, M. (2000). Leadership for Student Learning: Reinventing The Principalship, Institute For Educational Leadership, 1 24.
27. Vollansky, A. ve Bar-Elli D. (1995). “Moving Toward Equitable School-Based Management”, Educational Leadership, Vol.53, No.4, 61.
28. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2005). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (göz. geç. 5. basım.). Ankara: Seçkin Yayıncılık.
29. Yin, R. K. (2003). Case study research. design and methods (3rd ed.). Thousand Oaks, CA.: Sage.