Anomi Kavramını İnternet Ortamlarındaki Kullanım Pratikleri Üzerinden Yeniden Düşünmek: Dijitanomi

Öz

Bireylerin yaşam sürerken gerçekleştirdiği neredeyse tüm etkinlikler artık dijital araçlar dolayımıyla sanal bir ortamda gerçekleşebilmektedir. Bu durum, dijital bir toplumun varlığından söz edebilmeyi de mümkün hâle getirmektedir. Bu çalışmada, Durkheim ve Merton’un “anomi” kavramı ile ilgili tanımlamaları ve açıklamaları ışığında, dijital-sanal alanlarda varlık gösteren bireylerin gerçekleştirdiği etkinliklerin, teknolojinin hızına ulaşamayan yasal düzenlemelerin eksikliği nedeniyle dijital bir anomi durumuna yol açıp açmadığı incelenmektedir. İnternet kullanıcılarının gerçekleştirdiği kimi etkinliklerde yasal durum hakkında bilgi sahibi olmadıkları veya kendi amaçlarına erişmek adına yasal durumu çok fazla umursamadıkları düşünülmektedir. Ayrıca internet dolayımı ile dijital ortamda etkinlik gerçekleştiren kullanıcılar, maddi bir karşılık verilerek sahip olunabilecek eserlere ve içeriklere ücretsiz bir şekilde ulaşabilmekte (internet erişim ücreti hariç tutulduğunda), aslında yasal olmayan faaliyetler gerçekleştirebilmektedir (yasa dışı bahis oynamak, yasaklı cinsel içeriklere ulaşmak, film-dizi-müzik-pdf kitap indirmek vb.). Çalışmada bu etkinliklerin durumunun saptanması adına TÜİK’in (2018) yaptığı araştırmada interneti en yoğun olarak kullandığı tespit edilen 18-24 yaş aralığında bulunan, İstanbul'da ikamet eden, üniversite öğrencisi olan internet kullanıcılarına bir anket uygulanmıştır. Çalışmada nicel araştırma deseni olan betimsel tarama içerisinde yer alan ve önemli bir veri toplama kaynağı olarak görüldüğünden dolayı anket tekniği kullanılmıştır. Hazırlanan anket, internet ortamında dağıtılmış ve kolayda örnekleme yoluyla veriler toplanmıştır. Çalışma sonucunda yasal düzenlemelerdeki yetersizlik ve yaptırımların caydırıcılığının az olması nedeniyle kullanıcıların telifli ürünlere ve içeriklere bedelsiz olarak ulaşmasının dijital anomiyi ortaya çıkardığı görülmüş ve bu durumu tanımlamak için “Dijitanomi-Digitanomie” kavramının kullanılması önerilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Emile Durkheim
• Robert Merton
• Anomi
• Dijital Anomi
• Netizens

Rethinking the Concept of Anomie Over Usage Practices in Internet Media: Digitanomie

Öz

Almost all the activities that individuals perform while living can now take place in a virtual environment through digital tools. This situation makes it possible to talk about the existence of a digital society. In this study, in the light of the definitions and explanations of Durkheim and Merton regarding the concept of "anomie", it is examined whether the activities performed by individuals who exist in digital-virtual areas cause a digital anomie state due to the lack of legal regulations that can not reach the speed of technology. It is considered that internet users do not have information about the legal situation in their activities or do not care too much about the legal situation in order to achieve their own purposes. Furthermore users who carry out activities in the virtual environment via the Internet, can access the works and content that can be owned by giving money, free of charge (excluding the internet access fee), and actually perform illegal activities in the virtual environment (placing illegal bets, accessing prohibited sexual content, downloading movies-series-music-pdfbooks, etc.). In the study, in order to determine the status of these activities, a survey study was applied to the internet users who are between the ages of 18-24, residing in Istanbul, who are university students, who are found to use the internet most intensively in the research conducted by TÜİK (2018). The questionnaire technique was used in the study because it is included in the descriptive survey, which is a quantitative research design, and is seen as an important data collection resource. As a result of the study, it was seen that the users' access to copyrighted products and contents free of charge due to the insufficiency in legal regulations and the low deterrence of the sanctions caused digital anomie and it was suggested to use the concept of "Dijitanomi-Digitanomie" to define this situation.

Anahtar Kelimeler

• Emile Durkheim
• Robert Merton
• Anomie
• Digital Anomie
• Netizens

Kaynakça

1. Castells, M. (1996). The Information Age: Economy, Society, and Culture: The Rise of the Network Society. Oxford: Blackwell Publishing.
2. Castells, M. (1997). The Information Age: Economy, Society, and Culture: The Power of Identity. Oxford: Blackwell Publishing.
3. Castells, M. (1998). The Information Age: Economy, Society, and Culture: End of Millennium. Oxford: Blackwell Publishing.
4. Durkheim, E. (1984). The Division of Labour in Society, London: The Macmillan Press Ltd.
5. Durkheim, E. (2006). Sosyoloji Dersleri, Ali Berktay (Çev.), İstanbul: İletişim Yayıncılık.
6. Fisher, M. J., Marshall, A. P. (2009). Understanding Descriptive Statistics. Australian Critical Care, 22(2), 93-97.
7. Hacker, K. L., Dijk, J. A. (2000). Digital Democracy: Issues and Theory of Practice. London: SAGE Publications Ltd.
8. Hague, B. N., Loader, B. D. (1999). Digital Democracy: Discourse and Decision Making in the Information Age. London: Routledge.

9. Hauben, M., Hauben, R. (1998). Netizens: On the History and Impact of Usenet and the Internet, First Monday.
10. Hindman, M. (2009). The Myth of Digital Democracy. Princeton: Princeton University Press.
11. Inderbitzin, M. L., Bates, K. A., Gainey, R. R. (2016). Deviance and Social Control: A Sociological Perspective, California: Sage Publications Ltd.
12. Jaishankar, K. (2011). Cyber Criminology: Exploring Internet Crimes and Criminal Behavior. Florida: CRC Press.
13. Karakaya, İ. (2012). Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Abdurrahman Tanrıöğen (Ed.) Bilimsel Araştırma Yöntemleri. (s. 57-83). Ankara: Anı Yayıncılık.
14. Karasar, N. (2016). Bilimsel Araştırma Yöntemi: Kavramlar, İlkeler, Teknikler. Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
15. Lindgren, S. (2017). Digital Media and Society, London: Sage Publications Ltd.
16. Lupton, D. (2015). Digital Sociology, New York: Routledge.
17. Lyon, D. (2001). Surveillance Society: Monitoring Everyday Life. Buckingham: Open University Press.
18. Marshall, G. (2005). Sosyoloji Sözlüğü, Ankara: Bilim ve Sanat Yayınları.
19. Merton, R. K. (1938). Social Structure and Anomie, American Sociological Review, 3(5), s.672-682.
20. Merton, R. K. (1968). Social Theory and Social Structure, New York: The Free Press.
21. Ofluoğlu, G., Büyükyılmaz, O. (2008). Yabancılaşmanın Teorik Gelişimi ve Tarihsel Süreç İçinde Farklı Alanlarda Görünümleri, Kamu-İş İş Hukuku ve İktisat Dergisi, s.113-144.
22. Orton-Johnson, K., Prior, N. (Ed.), (2013). Digital Sociology: Critical Perspectives, London: Palgrave Macmillan.
23. Papacharissi, Z. (2011). A Networked Self. Zizi Papacharissi (Ed.), A Networked Self: Identity, Community, and Culture on Social Network Sites. (304-319). New York: Routledge.
24. Sahay, A. (2015). From Citizen to Netizen, Business Today in.
25. Sassen, S. (2017). Preface. Jessie Daniels, Karen Gregory, Tressie McMillan Cottom (Ed.), Digital Sociologies. (s. viii-ix). Bristol: Policy Press.
26. Schmidt, E., Cohen, J. (2013). The New Digital Age: Reshaping the Future of People, Nations and Business, New York: Alfred A. Knopf.
27. Schneck, P. (2010). Restricting Anti-Circumvention Devices. Sumit Ghosh, Elliot Turrini (Ed.), Cybercrimes: A Multidisciplinary Analysis. (s.73-95). Heidelberg: Springer.
28. Smith, M. (2013). Theses on the Philosophy of History: The Work of Research in the Age of Digital Searchability and Distributability. Journal of Visual Culture, 12(3), s.375-403.
29. Tan, Ş. (2016). SPSS ve Excel Uygulamalı Temel İstatistik-1. Ankara: Pegem Akademi.
30. tuik.gov.tr, http://www.tuik.gov.tr/PreTablo.do?alt_id=1028, (Erişim Tarihi: 10.01.2021).
31. Turkle, S. (1995). Life on the Screen: Identity in the Age of the Internet. New York: Touchstone.
32. Van Dijk, J. (1999). The Network Society: Social Aspects of New Media. London: Sage Publications Ltd.
33. Webster, F. (2006). Theories of the Information Society, New York: Routledge.
34. Yazıcıoğlu, Y., Erdoğan, S. (2004). SPSS Uygulamalı Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Detay Yayıncılık.