ÇOCUK KIYAFETLERİ ÜZERİNDEN GÜNDELİK HAYATIN İNŞASI: CİNSİYETLENDİRME ÜZERİNE NİTEL BİR ÇALIŞMA
Öz
Cinsiyetin bir inşa süreci olduğu kabul edildiğinde, gündelik hayatın akışkanlığı içerisinde birçok toplumsal alanın onun yeniden üretildiği önermesi için destekleyici bir önerme olarak kullanılabileceğini görülmektedir. Bu bağlamdan hareket edildiğinde toplumsal ilişkiler, sosyal çevre ve aidiyetlikler gibi birçok alt başlığı toplumsal cinsiyet tartışmalarına, toplumsal yeniden üretim ve kimlik inşası olarak dâhil etmek mümkündür. Bu çalışmada cinsiyet (sex) ve toplumsal cinsiyet (gender) olguları üzerinden hareketle bebek/çocuk kıyafetlerindeki renkler, figürler, şekiller, semboller gibi göstergeler, güncel bebek kıyafetleri mağazalarından seçilmiş 40 adet fotoğraf seçilmiş, fotoğraf desteğiyle 4 çift ve 6 anne-baba ile ayrı ayrı mülakatlar gerçekleştirilmiştir. Katılımcılar seçilirken 0-5 yaş arası bebeği olanlar tercih edilmiştir. 4 çiftin aynı anda ve 6 çiftin ise ayrı ayrı 40 görsel hakkında 5 soru üzerinden değerlendirme yapması istenmiştir. Sorular “toplumsal cinsiyetin gündelik hayat içerisinde nasıl inşa edildiği” üst başlığında “sosyal ilişkiler”, “ailenin sosyal sermayesi” ve “çevresel faktörler” alt başlığında kodlanmıştır. Bu çerçevede ebeveynlerin kıyafetlere atfettikleri anlamlandırmalar, bir terzi ve çocuk gelişimci uzman gözüyle gündelik hayattaki karşılıkları ilişkilendirilmiştir. Çalışmanın nihai hedefi, görüşmeler neticesinde çocuk kıyafetleri üzerinde görülen kalıplaşmış cinsiyet algısının aileleri nasıl etkilediği konusuna değinilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Adorno, T.(2011). Kültür Endüstrisi Kültür Yönetimi, (çev., Mustafa Tüzel, Nihat Ülner ve Elçin Gen). İstanbul: İletişim Yayınları.Aktaş, G. (2013). “Feminist Söylemler Bağlamında Kadın Kimliği: Erkek Egemen Bir Toplumda Kadın Olmak”. Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 30(1), ss.53-72.Alexander, G. M. (2003). “An Evolutionaryperspective of Sex-Typed Toy Preferences: Pink, Blue, Andthebrain”. Archives of sexualbehavior, 32(1), ss.7-14.Aslan, K. (2002). “Değişen Toplumda Aile ve Çocuk Eğitiminde Sorunlar”. Ege Eğitim Dergisi, 1(2), ss.25-33.Bilgin, R. (2016). “Geleneksel Ve Modern Toplumda Kadın Bedeni Ve Cinselliği”. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 26(1), ss.219-244.Bora, Tanıl (2007). “Erkeklik ve Futbol: Beşlik Yeme Kaygısı”, Kaos GL 32, ss.16-17.Connell, W. R. (2016). Toplumsal Cinsiyet ve İktidar, (çev., Cem Soydemir). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.Dumanlı, D. (2011). “Reklamlarda Toplumsal Cinsiyet Kavramı ve Kadın İmgesinin Kullanımı; Bir İçerik Analizi”. Yalova Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 1(2), ss.132-149.Gümüşoğlu, F. (2008). “Ders Kitaplarında Toplumsal Cinsiyet”. Toplum ve Demokrasi Dergisi, 2(4), ss.39-50.Hakeem, A. (2010). “Deconstructinggender in Trans-Genderidentities”. Group Analysis, 43(2), ss.141-154.Keskin, F.,& Ulusan, A. (2016). “Kadının Toplumsal İnşasına Yönelik Kuramsal Yaklaşımlara Dair Bir Değerlendirme”. Akdeniz Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, (26), ss.47-68.Kılıç, L. K.,& Eyüp B. (2011). “İlköğretim Türkçe Ders Kitaplarında Ortaya Çıkan Toplumsal Cinsiyet Rolleri Üzerine Bir İnceleme”. ODÜ Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi (ODÜSOBİAD), 2(3), ss.129-148.Koytak, E. (2012). “Tahakküme Hükmetmek: Bourdieu Sosyolojisinde Toplum ve Bilim İlişkisi”. İstanbul Üniversitesi Sosyoloji Dergisi, 3(25), ss.85-101.Miller, T. (1989). "Sport, Media and Masculinity." Sports and Leisure. Ed. Lawrence, Geoff ve David Rowe. Australia: Harcourt Brace Jovanovich.Palabıyık, A. (2011). “Pierre Bourdieu Sosyolojisinde “Habitus”,“Sermaye” ve “Alan” Üzerine”. Liberal Düşünce, 16(61-62), ss.121-141.Paoletti, J. B. (1987). “Clothingandgender in America: Children'sfashions, 1890-1920”. Signs: Journal of Women in Culture and Society, 13(1), ss.136-143.Sancar, S. (2013). Erkeklik: İmkansız İktidar Ailede, Piyasada ve Sokakta Erkekler, İstanbul: Metis Yayınları. Sandoval-Garcia, Carlos. "Football: Forging Nationhood and Masculinities in Costa Rica." International Review of the History of Sport 22 (2005): 212–30.Shakin, M., Shakin, D., &Sternglanz, S. H. (1985). “Infantclothing: Sexlabelingforstrangers”. Sex Roles, 12(9-10), ss.955-964.Şen, H. (2013). “Futbolun Değişen Yapısı Üzerine Sosyolojik Bir Analiz”, Yakın Doğu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, cilt:6, Sayı:1, ss.88-106.Talimciler, A. (2010). Sporun Sosyolojisi Sosyolojinin Sporu, İstanbul: Bağlam Yayıncılık. Talimciler, A. (2017). “Futbol Taraftarlığındaki Erkeklik İmgesi (Bucaspor-Göztepe ve Karşıyaka Taraftarlı Üzerine Bir İnceleme)”, Journal of Social Sciences and Humanities, Vol:1, Issue:1, ss.27-57. Topuz, S. K.,&Erkanlı, H. (2016). “Toplumsal Cinsiyet Bağlamında Kadın ve Erkeğe Atfedilen Anlamların Metafor Yöntemiyle Analizi”. Alternatif Politika, 8(2), ss.300.Vatandaş, C. (2007). “Toplumsal Cinsiyet Ve Cinsiyet Rollerinin Algılanışı”. Sosyoloji Konferansları, (35), ss.29-56. Wong, W. I.,&Hines, M. (2015). “Preferencesforpinkandblue: Thedevelopment of Colorpreferences as a Distinctgender-Typedbehavior in Toddlers”. Archives of sexualbehavior, 44(5), ss.1243-1254.Yağan Güder, S. (2014). “Okul Öncesi Dönemdeki Çocukların Toplumsal Cinsiyet Algılarının İncelenmesi”. Doktora Tezi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü İlköğretim Anabilim Dalı, Ankara. Yağan Güder, S.,& Güler Yıldız, T. (2016). “Okul Öncesi dönemdeki Çocukların Toplumsal Cinsiyet Algılarında Ailenin Rolü”. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 31(2), ss.424-446.Yağan Güder, S.,&Alabay, E. (2016). “3-6 Yaş Arasındaki Çocukların Oyuncak Tercihlerinin Toplumsal Cinsiyet Bağlamında İncelenmesi”. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 17(2), ss.91-111.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
5 Nisan 2021
Gönderilme Tarihi
23 Temmuz 2019
Kabul Tarihi
5 Nisan 2021
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2021 Cilt: 25 Sayı: 1