Araştırma Makalesi

ÇEVRE YOKSUNLUĞUNA BAĞLI ENGELLENEN 8-12 YAŞINDAKİ ÇOCUKLAR İÇİN SOSYAL PROBLEM ÇÖZME ÖĞRETİMİ

Cilt: 27 Sayı: 1 3 Haziran 2016
  • Duyan Mağden *
  • E. Helin Yaban
PDF İndir
TR EN

ÇEVRE YOKSUNLUĞUNA BAĞLI ENGELLENEN 8-12 YAŞINDAKİ ÇOCUKLAR İÇİN SOSYAL PROBLEM ÇÖZME ÖĞRETİMİ

Öz

Bu çalışmada, ilköğretime devam eden, psikososyal açıdan dezavantajlı 8-12 yaşındaki çocukların sosyal problem çözme becerileri ve bu becerilerin desteklenmesine yönelik hazırlanan öğretim programlarının sözü edilen beceriler üzerindeki rolü ele alınmaktadır. Araştırmanın örneklemini, Ankara ili Altındağ İlçesindeki iki ilköğretim okuluna devam eden ve psikososyal açıdan dezavantajlı 8-12 yaşındaki çocuklar arasından seçilen 15 çocuk (Yaş, Ort.= 11.1, S = 1.2) oluşturmuştur. Uygulama öncesi ve sonrasında çocukların sosyal problem çözme becerileri, sosyal problem çözmenin iki boyutta (nesne edinme ve arkadaş edinme) ele alındığı ‘Sosyal Problem Çözme Testi (SPÇT)’ (Rubin, 1988) kullanılarak değerlendirilmiştir. Altı hafta süresince haftada bir kez gerçekleştirilen uygulamalarda kişiler arası çatışmalar hakkında fikir yürütmeyi içeren, bilişsel ve sözel odaklı olarak planlanmış uygulamalara ve kendinin ve diğerlerinin duygularının farkına varmayı, işbirliği ve paylaşmayı desteklemeye yönelik rol alma ve hareket içeren uygulamalara yer verilmiştir. Tek grup öntest-sontest kontrol grupsuz desenin kullanıldığı çalışmanın verileri, Wilcoxon işaretli sıralar testi ile analiz edilmiştir. Sonuçlar, çocukların sosyal problem çözme testinin alt boyutlarından aldıkları öntest-sontest puanları arasında anlamlı farklılıklar olduğunu; öğretim programının çocukların kendilerine sunulan hipotetik problemlere daha fazla çözüm ve daha fazla alternatif üretmelerine katkı sağladığını göstermiştir. Uygulanan öğretim programlarının çocukların nesne edinme ile ilgili problem durumlarında farklı tip stratejiler oluşturmaları üzerinde anlamlı bir rolü olmadığı belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Ackerman, B. P., Kogos, J., Youngstrom, E., Schoff, K. ve Izard, C. (1999). Family instability and the problem behaviors of children from economically disadvantaged families. Developmental Psychology, 35(1), 258-268.
  2. Ang, R. P. (2003). Social problem solving skills training: Does it really work? Child Care in Practice, 9(1), 5-17.
  3. Arı, M. ve Yaban, E. H. (2012). 9-11 yaşındaki çocukların sosyal problem çözme becerilerinde cinsiyet ve yaş farklılıkları.Eğitim ve Bilim, 37(164), 188-203.
  4. Biggam, F. H. ve Power, K. G. (1999). Social problem solving skills and psychological distress among ıncarcerated young offenders: The issue of bullying and victimization. Cognitive Therapy and Research, 23(3), 307-326.
  5. Crick, N. R. ve Dodge, K. A. (1994). A review and reformulation of social information-processing mechanisms in children's social adjustment. Psychological Bulletin, 115(1), 74-101.
  6. D’Zurilla, T. J., Chang, E. C. ve Sanna, L. J. (2003). Self-esteem and social problem solving as predictors of aggression in college students. Journal of Social and Clinical Psychology, 22(4), 424-440.
  7. Dodge K. A. ve Asher, S. S. (1986). Identifying children who are rejected by their peers. Developmental Psychology, 22, 444-449.
  8. Dodge, K. A., Lochman, J. E., Harnish, J. D., Bates, J. E. ve Pettit, G. S. (1997). Reactive and proactive aggression in school children and psychiatrically impaired chronically assaultive youth. Journal of Abnormal Psychology, 106(1), 37-51.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sosyoloji (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Duyan Mağden * Bu kişi benim

E. Helin Yaban Bu kişi benim

Yayımlanma Tarihi

3 Haziran 2016

Gönderilme Tarihi

19 Mart 2015

Kabul Tarihi

18 Mart 2016

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2016 Cilt: 27 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Mağden, D., & Yaban, E. H. (2016). ÇEVRE YOKSUNLUĞUNA BAĞLI ENGELLENEN 8-12 YAŞINDAKİ ÇOCUKLAR İÇİN SOSYAL PROBLEM ÇÖZME ÖĞRETİMİ. Toplum ve Sosyal Hizmet, 27(1), 25-40. https://izlik.org/JA93AK62MK
AMA
1.Mağden D, Yaban EH. ÇEVRE YOKSUNLUĞUNA BAĞLI ENGELLENEN 8-12 YAŞINDAKİ ÇOCUKLAR İÇİN SOSYAL PROBLEM ÇÖZME ÖĞRETİMİ. Toplum ve Sosyal Hizmet. 2016;27(1):25-40. https://izlik.org/JA93AK62MK
Chicago
Mağden, Duyan, ve E. Helin Yaban. 2016. “ÇEVRE YOKSUNLUĞUNA BAĞLI ENGELLENEN 8-12 YAŞINDAKİ ÇOCUKLAR İÇİN SOSYAL PROBLEM ÇÖZME ÖĞRETİMİ”. Toplum ve Sosyal Hizmet 27 (1): 25-40. https://izlik.org/JA93AK62MK.
EndNote
Mağden D, Yaban EH (01 Haziran 2016) ÇEVRE YOKSUNLUĞUNA BAĞLI ENGELLENEN 8-12 YAŞINDAKİ ÇOCUKLAR İÇİN SOSYAL PROBLEM ÇÖZME ÖĞRETİMİ. Toplum ve Sosyal Hizmet 27 1 25–40.
IEEE
[1]D. Mağden ve E. H. Yaban, “ÇEVRE YOKSUNLUĞUNA BAĞLI ENGELLENEN 8-12 YAŞINDAKİ ÇOCUKLAR İÇİN SOSYAL PROBLEM ÇÖZME ÖĞRETİMİ”, Toplum ve Sosyal Hizmet, c. 27, sy 1, ss. 25–40, Haz. 2016, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA93AK62MK
ISNAD
Mağden, Duyan - Yaban, E. Helin. “ÇEVRE YOKSUNLUĞUNA BAĞLI ENGELLENEN 8-12 YAŞINDAKİ ÇOCUKLAR İÇİN SOSYAL PROBLEM ÇÖZME ÖĞRETİMİ”. Toplum ve Sosyal Hizmet 27/1 (01 Haziran 2016): 25-40. https://izlik.org/JA93AK62MK.
JAMA
1.Mağden D, Yaban EH. ÇEVRE YOKSUNLUĞUNA BAĞLI ENGELLENEN 8-12 YAŞINDAKİ ÇOCUKLAR İÇİN SOSYAL PROBLEM ÇÖZME ÖĞRETİMİ. Toplum ve Sosyal Hizmet. 2016;27:25–40.
MLA
Mağden, Duyan, ve E. Helin Yaban. “ÇEVRE YOKSUNLUĞUNA BAĞLI ENGELLENEN 8-12 YAŞINDAKİ ÇOCUKLAR İÇİN SOSYAL PROBLEM ÇÖZME ÖĞRETİMİ”. Toplum ve Sosyal Hizmet, c. 27, sy 1, Haziran 2016, ss. 25-40, https://izlik.org/JA93AK62MK.
Vancouver
1.Duyan Mağden, E. Helin Yaban. ÇEVRE YOKSUNLUĞUNA BAĞLI ENGELLENEN 8-12 YAŞINDAKİ ÇOCUKLAR İÇİN SOSYAL PROBLEM ÇÖZME ÖĞRETİMİ. Toplum ve Sosyal Hizmet [Internet]. 01 Haziran 2016;27(1):25-40. Erişim adresi: https://izlik.org/JA93AK62MK