RECIPIES OF OLD TASTES WITH EINKORN AND EMMER WHEAT

Yıl 2004, Sayı: 7, 177 - 188, 10.08.2004

Füsun Ertuğ

Öz

Orta Karadeniz Bölgesi'nde 1998 yılında yapılan bir araştırma gezisinde bu yörede tarımı yapılan Anadolu'nun en eski buğdaylarından einkorn ve emmere ilişkin çeşitli bilgiler yanında onlarla üretilen yemek tarifleri de derlenmiştir. Prof. Robert J. Braidwood ve Linda Braidwood'un değerli anılarına adanan bu yazıda, en erken kullanımlarına Çayönü'nde de rastlanan einkorn ve emmer buğdaylarının Anadolu'da günümüzde neden tercih edildiği, ne tür yemeklerde kullanıldığı tanıtılmaya çalışılmıştır. Safranbolu, Kastamonu, Amasya ve Samsun il sınırları içinde kalan köylerde etnoğrafik gözleme dayanan bu yazı, arkeologlara ele geçmeyen arkeolojik verilerin yanı sıra (bitkisel, organik maddelerden yapılmış ürün işleme araç-gereçleri gibi) bu buğdaylarla yapılabilecek yemeklere, tadlara ilişkin bir fikir vermeyi hedeflemektedir. Emmer ve einkorn ekimi bugün Anadolu'da oldukça sınırlı bir bölgede yapılmakla birlikte, işlenmesi görece daha zor olan bu antik buğdayların halen ekilmesinin yoksulluk ya da marjinal araziler nedeniyle değil, yerel tadlar ve kimlikle ilişkili olduğu savunulmaktadır. Yazının sonunda einkorn ve emmere süt ve yabani bitkiler eklenerek yapılan pilav, çorba, mayalı/mayasız ekmek, dolma tarifleri yer almaktadır.

Anahtar Kelimeler

Einkorn wheat , Emmer wheat , Triticum , gernik , kavulca , kabulca , kaplıca , siyez , karıklı , food recipes , central Black Sea area , Turkey

EINKORN VE EMMER BUĞDAYI İLE ESKİ TADLAR İÇEREN YEMEK TARİFLERİ

Öz

Orta Karadeniz Bölgesi'nde 1998 yılında yapılan bir araştırma gezisinde bu yörede tarımı yapılan Anadolu'nun en eski buğdaylarından einkorn ve emmere ilişkin çeşitli bilgiler yanında onlarla üretilen yemek tarifleri de derlenmiştir. Prof. Robert J. Braidwood ve Linda Braidwood'un değerli anılarına adanan bu yazıda, en erken kullanımlarına Çayönü'nde de rastlanan einkorn ve emmer buğdaylarının Anadolu'da günümüzde neden tercih edildiği, ne tür yemeklerde kullanıldığı tanıtılmaya çalışılmıştır. Safranbolu, Kastamonu, Amasya ve Samsun il sınırları içinde kalan köylerde etnoğrafik gözleme dayanan bu yazı, arkeologlara ele geçmeyen arkeolojik verilerin yanı sıra (bitkisel, organik maddelerden yapılmış ürün işleme araç-gereçleri gibi) bu buğdaylarla yapılabilecek yemeklere, tadlara ilişkin bir fikir vermeyi hedeflemektedir. Emmer ve einkorn ekimi bugün Anadolu'da oldukça sınırlı bir bölgede yapılmakla birlikte, işlenmesi görece daha zor olan bu antik buğdayların halen ekilmesinin yoksulluk ya da marjinal araziler nedeniyle değil, yerel tadlar ve kimlikle ilişkili olduğu savunulmaktadır. Yazının sonunda einkorn ve emmere süt ve yabani bitkiler eklenerek yapılan pilav, çorba, mayalı/mayasız ekmek, dolma tarifleri yer almaktadır.

Anahtar Kelimeler

Einkorn buğdayı , Emmer buğdayı , Triticum , gernik , kavulca , kabulca , kaplıca , siyez , karıklı , yemek tarifleri , orta Karadeniz bölgesi , Türkiye

Kaynakça

• BROTHWELL, D., P. BROTHWELL, 1998 Food in Antiquity: A Survey of the Diet of Early Peoples, Expanded Edition, Baltimore and London, The Johns Hopkins University Press.