Araştırma Makalesi

Yukarı Karamenderes Tarih Öncesi Yerleşimleri

Sayı: 37 31 Aralık 2025
PDF İndir
EN TR

Yukarı Karamenderes Tarih Öncesi Yerleşimleri

Öz

Bu çalışma**, Bayramiç ve çevresinde tarih öncesi dönemlere ilişkin arkeolojik bir araştırmayı konu almaktadır. Coğrafi olarak Yukarı Karamenderes olarak tanımlanan bölge, Anadolu ve Ege Denizi bağlantıları sayesinde tarih boyunca toplumlar için önemli bir yerleşim alanı olmuştur. İlyada, İda gibi birçok mitolojik öyküye ev sahipliği yapan coğrafya, medeniyetlerin gelişimine de önemli katkılar sağlamıştır. Bölge ciddi bir arkeolojik potansiyelinin olmasına karşın tarih öncesi dönemlere ilişkin kapsayıcı bir araştırmadan yoksundur. Geçmiş toplumların yerleşim sistemleri, toplumsal yapıları, ticari faaliyetleri, yönetim organizasyonları, yol güzergâhları ve kültürel ilişkileri yeteri kadar bilinmemektedir. Gerçekleştirilen yüzey araştırması sonucunda elde edilen bulgular üzerinden, yerleşimlerin coğrafya üzerinde dağılımları ve kronoloji bilgilerinin ele alındığı çalışmada, tarih öncesi dönemlerin aydınlatılması hedeflenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Yukarı Karamenderes, Bayramiç, Tarih Öncesi Yerleşimleri, Troas, Arkeolojik Yüzey Araştırması

Destekleyen Kurum

T. C. Kültür ve Turizm Bakanlığı, Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi BAP Birimi

Proje Numarası

T. C. Kültür ve Turizm Bakanlığı (Proje No:YA011708-2023) - Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi BAP Birimi(Proje Kodu: SBA-2023-4500)

Etik Beyan

T. C. Kültür ve Turizm Bakanlığı, Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü’nün izinleri ile gerçekleştirilen Çanakkale Prehistorik Dönem Arkeolojik Yüzey Araştırması kapsamında 2021 ve 2022 yıllarında yürütülen projede elde edilen verilerin yer aldığı Yukarı Karamenderes Tarih Öncesi Yerleşimleri adındaki makalenin, daha önce yayımlanmadığı, başka bir yerde değerlendirme sürecinde olmadığı, özgün bir çalışma olduğu, bilimsel normlara ve etik kurallara uygun hazırlandığını beyan ederim.

Teşekkür

Çalışmaların gerçekleştirilmesinde gerekli izinleri sağlayan Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü’ne, proje desteği sağlayan Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi BAP Birimine (Proje Kodu: SBA-2023-4500) ve Bayramiç Belediyesine, Araştırmanın her safhasında özverili çalışmalarından dolayı çok kıymetli ekip üyelerimize teşekkürlerimi sunarım.

Kaynakça

  1. Akarca, A. (1978). Troas’da Aşağı Kara Menderes Ovası çevresindeki şehirler. Belleten, XLII(165), 1-52.
  2. Aslan, R., Bieg, G., Jablonka, P. & Krönneck, C. (2003). Die mittel-bis spätbronzezeitliche Besiedlung (Troia VI und Troia VIIa) der Troas und der Gelibolu-Halbinsel. Ein Überblick. Studia Troica, 13, 165-216.
  3. Aslan, R., Blum, S. W. E., Kienlin, T. L., Uysal, F. E. & Kirschner, S. (2011), (24-28 Mayıs 2010). 2009 yılı Bozköy- Hanaytepe ve çevresi Prehistorik Dönem yüzey araştırması [Tam metin bildiri]. 28. Araştırma Sonuçları Toplantısı, İstanbul.
  4. Aslan, R. & Polat, F. (2013). Bozköy-Hanaytepe ve çevresi Prehistorik Dönem araştırmaları, Çanakkale. Troia Vakfı Yayınları.
  5. Bamyacı, A. O. & Bataray, N. (2022). Çanakkale Prehistorik Dönem arkeolojik yüzey araştırması (CAPAS) 2021: Ezine ve çevresi sürtmetaş alet ve objeleri. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 32(2), 849-865.
  6. Bataray, N. & Gül Uygun, F. (2022). Çanakkale Prehistorik Dönem arkeolojik yüzey araştırması (CAPAS) 2021: Ezine ve çevresi. Troyacademy, 7(2), 205-229.
  7. Bataray, N., Gül Uygun, C. & Doğramacı, F. (2024, 27-31 Mayıs). Çanakkale Prehistorik Dönem arkeolojik yüzey araştırması (CAPAS) 2023: Bayramiç ve çevresi (2. Sezon) [Tam metin bildiri]. 40. Araştırma Sonuçları Toplantısı, Nevşehir.
  8. Bataray, N., Gül Uygun, C., Doğramacı, F. & Ay, M. (2023, 16-20 Ekim). Çanakkale Prehistorik Dönem arkeolojik yüzey araştırması (CAPAS) 2022: Bayramiç ve çevresi [Tam metin bildiri]. 39. Araştırma Sonuçları Toplantısı, Ankara.
  9. Başaran, C. (2002). Geçmişten günümüze Bayramiç-Tarihi, Coğrafyası ve Arkeolojisi. Kültür Bakanlığı Yayınları.
  10. Blegen, C. W., Caskey, J. L., Rawson, M. & Sperling, J. (1950). Troy I general introduction. The first and second settlements, I (1-2). Princeton.

Kaynak Göster

APA
Bataray, N. (2025). Yukarı Karamenderes Tarih Öncesi Yerleşimleri. TÜBA-AR Türkiye Bilimler Akademisi Arkeoloji Dergisi, 37, 153-172. https://doi.org/10.22520/tubaar.1745861
AMA
1.Bataray N. Yukarı Karamenderes Tarih Öncesi Yerleşimleri. TÜBA-AR. 2025;(37):153-172. doi:10.22520/tubaar.1745861
Chicago
Bataray, Nurettin. 2025. “Yukarı Karamenderes Tarih Öncesi Yerleşimleri”. TÜBA-AR Türkiye Bilimler Akademisi Arkeoloji Dergisi, sy 37: 153-72. https://doi.org/10.22520/tubaar.1745861.
EndNote
Bataray N (01 Aralık 2025) Yukarı Karamenderes Tarih Öncesi Yerleşimleri. TÜBA-AR Türkiye Bilimler Akademisi Arkeoloji Dergisi 37 153–172.
IEEE
[1]N. Bataray, “Yukarı Karamenderes Tarih Öncesi Yerleşimleri”, TÜBA-AR, sy 37, ss. 153–172, Ara. 2025, doi: 10.22520/tubaar.1745861.
ISNAD
Bataray, Nurettin. “Yukarı Karamenderes Tarih Öncesi Yerleşimleri”. TÜBA-AR Türkiye Bilimler Akademisi Arkeoloji Dergisi. 37 (01 Aralık 2025): 153-172. https://doi.org/10.22520/tubaar.1745861.
JAMA
1.Bataray N. Yukarı Karamenderes Tarih Öncesi Yerleşimleri. TÜBA-AR. 2025;:153–172.
MLA
Bataray, Nurettin. “Yukarı Karamenderes Tarih Öncesi Yerleşimleri”. TÜBA-AR Türkiye Bilimler Akademisi Arkeoloji Dergisi, sy 37, Aralık 2025, ss. 153-72, doi:10.22520/tubaar.1745861.
Vancouver
1.Nurettin Bataray. Yukarı Karamenderes Tarih Öncesi Yerleşimleri. TÜBA-AR. 01 Aralık 2025;(37):153-72. doi:10.22520/tubaar.1745861