Çivit Mavisinin Özellikleri, Yağlı Boya Resimlerde Kullanımı ve Bozulmasının İncelenmesi

Emine Torgan Güzel

doi:10.22520/tubaar.1813660

EN TR

Öz

The Characteristics of Indigo, Its Use in Oil Paintings and Examination of Its Degradation

Öz

The subject of this study is to examine the causes of deterioration that occur over time when natural and synthetic indigo dyes are used on different surfaces, especially oil paintings, the possible mechanisms of deterioration, and the structure of the deterioration products. Additionally, this study encompasses the natural sources of these dyes and pigments, their properties, chemical structures, historical contexts, and the analytical methods and techniques used to identify them to date. In oil paintings, various factors can lead to the deterioration of indigo. These factors include the quality of the indigo itself, the proportion of active ingredients it contains, the method of pigment preparation, and whether it is used in the top or bottom layer of the paintings. Additionally, the technique used, such as glaze, its mixture with other materials such as lead white or chalk, and the way it is applied to the surface can also contribute to its degradation. Among the various factors mentioned, the primary cause of color fading, dulling, and deterioration in indigo blue is exposure to natural and artificial light sources. This status has been known for many years by artists, painters, curators, researchers, and conservation specialists who work with these paints. Investigations revealed that works in this area were limited, and there was no comprehensive study conducted at the national level. It is believed that this study will provide a better understanding of the problems associated with these paints and pigments in our country, and it will be particularly beneficial for painting and artwork conservation specialists, museum staff who house these works, painters, and artists.

Anahtar Kelimeler

Indigo, Indigo Blue, Oil Painting, Color Fading, Conservation-Restoration

Çivit Mavisinin Özellikleri, Yağlı Boya Resimlerde Kullanımı ve Bozulmasının İncelenmesi

Öz

Bu çalışmanın konusu, doğal ve sentetik indigo boyalarının başta yağlı boya resimler olmak üzere farklı yüzeylerde kullanıldığında zamanla meydana gelen bozulmaların nedenlerini, olası bozulma mekanizmaları ve bozulma ürünlerinin yapısını incelemektir. Bunun yanı sıra, bu boya ve pigmentlerin elde edildiği doğal kaynaklar, özellikleri, kimyasal yapıları, tarihçeleri ve tespit için günümüze kadar uygulanmış analiz yöntem ve teknikler de çalışmanın kapsamını oluşturmaktadır. Yağlı boya resimlerde çeşitli faktörler indigonun bozulmasına yol açabilmektedir. Bu faktörler arasında indigonun kalitesi, içerdiği aktif bileşenlerin oranı, pigment hazırlama yöntemi ve resimlerde üst ya da alt katmanda kullanılmış olması yer alır. Ayrıca, gılaze gibi kullanıldığı teknik, kurşun beyazı ve tebeşir beyazı gibi diğer malzemelerle karışımı ve yüzeye uygulanma şekli de bozulmasına katkıda bulunabilir. Bu sayılan nedenlerin yanında çivit mavisinin renk solması, renk matlaşması ve/veya renk bozulmasının en önemli sebebi doğal ve yapay ışık kaynaklarıdır. Bu durum, bu boyalarla çalışan sanatçı, ressam, müzeci, araştırmacı ve koruma uzmanları tarafından uzun yıllardır bilinmektedir. Yapılan incelemeler, bu alanda gerçekleştirilen çalışmaların oldukça sınırlı olduğunu ve ulusal düzeyde bütüncül bir çalışmanın bulunmadığını göstermiştir. Bu çalışma ile ülkemizde söz konusu boya ve pigmentlere ilişkin sorunların daha iyi anlaşılması ve özellikle resim koruma uzmanları, bu eserleri barındıran müze personelleri, ressam ve sanatçılara yarar sağlayacağı düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

Indigo, Çivit Mavisi, Yağlı Boya Resim, Renk Solması, Koruma-Onarım

Etik Beyan

Bu çalışma, daha önce hiçbir yerde yayımlanmamıştır ve başka bir yerde değerlendirme sürecinde değildir. Bu çalışmanın özgün bir çalışma olduğunu, bilimsel normlara ve etik kurallara uygun bir biçimde hazırlandığını beyan ederim.

Teşekkür

Görsellerin iyileştirilmesinde sunduğu katkıdan dolayı Sayın Özkan YILDIZ'a teşekkürlerimi sunarım.

Kaynakça

Alkan, R., Torgan, E. & Karadağ, R. (2017). The investigation of antifungal activity and durability of natural silk fabrics dyed with madder and gallnut. Journal of Natural Fibers, 14(6), 769-780. https://doi.org/10.1080/15440478.2017.1279101.
Balfour-Paul, J. (1998). Indigo. British Museum Press.
Bankole, P.O., Adekunle, A.A., Obidi, O.F., Olukanni, O.D. & Govindwar, S.P. (2017). Degradation of indigo dye by a newly isolated yeast, Diutina rugosa from dye wastewater polluted soil. Journal of Environmental Chemical Engineering, 5(5), 4639-4648. https://doi.org/10.1016/j.jece.2017.08.050.
Banat, I.M., Nigam, P., Singh, D. & Marchant, R. (1996). Microbial decolorization of textile-dye-containing effluents: a review. Bioresource Technology, 58(3), 217-227. https://doi.org/10.1016/S0960-8524(96)00113-7.
Berrie, B.H. & Strumfels, Y. (2017). Change is permanent: thoughts on the fading of cochineal-based watercolor pigments. Heritage Science, 5, 30. https://doi.org/10.1186/S40494-017-0143-4.
Blackburn, R.S., Bechtold, T. & John, P. (2009). The development of indigo reduction methods and prereduced indigo products. Coloration Technology, 125(4), 193-207. https://doi.org/10.1111/j.1478-4408.2009.00197.x.
Boon, J. J. & Hoogland, F.G. (2014). Investigating fluidizing dripping pink Schmincke paint on Van Hemerts’ Seven-series works from 1990–1995. Van den Berg, K. J., Burnstock A., de Tagle A., de Keijzer, M., Heydenreich, G., Krueger, J. & Learner, T. (Ed.). Issues in Contemporary Oil Paint. 227-246.
Burnstock, A., Reissner, E., Richardson, C. & Berg, K.J.V.D. (2008, 25-30 Mayıs). Analysis of inorganic materials from paintings and watercolours by paul Cézanne from the courtauld gallery using two methods of non-invasive portable XRF with light microscopy and SEM/EDX spectroscopy [Sözlü Sunum]. 9th International Conference on NDT of Art, Jerusalem, Israel.
Campos, R., Kandelbauer, A., Robra, K.H., Cavaco-Paulo, A. & Gübitz, G.M. (2001). Indigo degradation with purified laccases from Trametes hirsuta and Sclerotium rolfsii. Journal of Biotechnology, 89(2-3), 131-139. https://doi.org/10.1016/S0168-1656(01)00303-0.
Cardon, D. (2007). Natural dyes: Sources, tradition, technology and science. Archetype Publication.

Casanova-González, E., García-Bucio, A., Ruvalcaba-Sil, J.L., Santos-Vasquez, V., Esquivel, B., Falcón, T., Arroyo, E., Zetina, S., Roldán, M.L. & Domingo C. (2012). Surface-enhanced Raman spectroscopy spectra of Mexican dyestuffs. Journal of Raman Spectroscopy, 43, 1551-1559. https://doi.org/10.1002/jrs.4086.
Choi, K.Y. (2021). Discoloration of indigo dyes by eco-friendly biocatalysts. Dyes and Pigments, 184, 108749. https://doi.org/10.1016/j.dyepig.2020.108749.
ColourLex (2025). Indigo. https://colourlex.com/project/indigo/ adresinden 24.08.2025 tarihinde alınmıştır.
Degani, I., Riedo, C. & Chiantore, O. (2015). Identification of natural ındigo in historical textiles by GC-MS. Analytical and Bioanalytical Chemistry, 407(6), 1695-1704. https://doi.org/10.1007/s00216-014-8423-2.
Deveoğlu, O., Torgan, E. & Karadag, R. (2012). High-performance liquid chromatography of some natural dyes: analysis of plant extracts and dyed textiles. Coloration Technology, 128(2), 133-138. https://doi.org/10.1111/j.1478-4408.2012.00358.x.
Domenech‑Carbo, A., Domenech‑Carbo, M.T., Osete‑Cortina, L., Donnici, M., Guasch‑Ferre, N., Gasol‑Fargas, R.M. & Iglesias‑Campos, M.Á. (2020). Electrochemical assessment of pigments‑binding medium interactions in oil paint deterioration: a case study on indigo and Prussian blue. Heritage Science, 8, 71. https://doi.org/10.1186/s40494-020-00415-x.
Domenech-Carbó, A., Doménech-Carbó, M.T., Vidal-Lorenzo, C., Vázquez de Agredos-Pascual, M. L., Osete-Cortina, L. & Valle-Algarra, F.M. (2014). Discovering of indigoid-containing clay pellets from La Blanca: significance with regard to the preparation and use of maya blue. Journal of Archaeological Science, 41, 147-155. https://doi.org/10.1016/j.jas.2013.08.007.
Epstein, E., Nabors, M.W. & Stowe, B.B. (1967). Origin of indigo of woad. Nature, 216, 547-549.
Erhardt, D., Tumosa, C.S. & Mecklenburg, M.F. (2005). Long-term chemical and physical processes in oil paint films. Studies in Conservation, 50(2), 143-150. https://doi.org/10.1179/sic.2005.50.2.143. Frans Hals Museum Haarlem (2025). Officers and Sergeants of the St George Civic Guard. https://franshalsmuseum.nl/en/collection/officers-and-sergeants-of-the-st-george-civic-guard adresinden 02.10.2025 tarihinde alınmıştır.
Genestar, C. & Pons, C. (2005). Earth pigments in painting: characterization and differentiation by means FTIR spectroscopy. Analytical and Bioanalytical Chemistry, 382, 269-274. https://doi.org/10.1007/s00216-005-3085-8.
Gilbert, K.G., Hill, D.J., Crespo, C., Mas, A., Lewis, M., Rudolph, B. & Cooke, D.T. (2000). Qualitative Analysis of Indigo Precursors fromWoad by HPLC and HPLC-MS. Phytochemical Analysis, 11, 18-20. Google Arts & Culture. (2025a). Banquet of the Officers of the St George Civic Guard. https://artsandculture.google.com/asset/banquet-of-the-officers-of-the-st-george-civic-guard-frans-hals/dAF8o0RUg4tzTQ?hl=en adresinden 01.10.2025 tarihinde alınmıştır.
Google Arts & Culture. (2025b). Banquet of the Officers of the St Adrian Civic Guard (the Calivermen). https://artsandculture.google.com/asset/banquet-of-the-officers-of-the-st-adrian-civic-guard-the-calivermen-frans-hals/kwE70_TaYcCejg?hl=en adresinden 01.10.2025 tarihinde alınmıştır.
Google Arts & Culture. (2025c). Meeting of the Officers and Sergeants of the St Adrian Civic Guard (the Calivermen). https://artsandculture.google.com/asset/meeting-of-the-officers-and-sergeants-of-the-st-adrian-civic-guard-the-calivermen-frans-hals/RwEm29KNaM5Jag?hl=en adresinden 01.10.2025 tarihinde alınmıştır.
Google Arts & Culture. (2025d). The adoration of the Magi. https://artsandculture.google.com/asset/the-adoration-of-the-magi-abraham-bloemaert/NwF4IhKB6EBxaA?hl=en adresinden 15.09.2025 tarihinde alınmıştır.
Groen, K.M., Van der Werf, I.D., Van den Berg, K.J. & Boon, J.J. (1998). Scientific examination of Vermeer’s ‘Girl with a Pearl Earring’ (Dutch portraiture). Ivan Gaskell & Michiel Jonker (Ed.). Vermeer Studies (s. 169-183) içinde. National Gallery of Art.
Hatch, E. (03.03.2025). Indigo: The story of blue gold. Indigo: The Story of Blue Gold - Jackson’s Art Blog adresinden 26.08.2025 tarihinde alınm ıştır.
Hoakley (06.04.2018). Pigment: Indigo the unreliable. The eclectic light company. https://eclecticlight.co/2018/04/06/pigment-indigo-the-unreliable/ adresinden 26.08.2025 tarihinde alınmıştır.
Hommes, V.E.M. (2004). Changing pictures: discoloration in 15th - 17th century oil paintings. Archetype Publication.
Inga, C., Ortíz, E., Alvarez-Idaboy, J.R. & Vivier-Bunge, A. (2012). Molecular description of indigo oxidation mechanisms initiated by OH and OOH radicals. The Journal of Physical Chemstry A, 116(14), 3643-3651. https://doi.org/10.1021/jp211493k.
Iuga, C., Ortiz, E., Alvarez-Idaboy, J.R. & Vivier-Bunge, A. (2012). Molecular description of indigo oxidation mechanisms initiated by OH and OOH radicals. The Journal of Physical Chemistry A, 116(14), 3643-3651. https://doi.org/10.1021/jp211493k.
Jiang, H.Y., Hu, X.D., Zhu, J.J., Wan, J. & Yao, J.B. (2021). Studies on the photofading of alizarin, the main component of madder. Dyes and Pigments, 185 (Part A), 108940. https://doi.org/10.1016/ j.dyepig.2020.108940.
Karadağ, R. (2007). Doğal Boyamacılık. T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı. Geleneksel El Sanatları ve Mağazalar İşletme Müdürlüğü Yayınları.
Karapanagiotis, I., Minopoulou, E., Valianou, L., Sister Danilia & Chryssoulakis, Y. (2009). Investigation of the colourants used in icons of the Cretan School of iconography. Analytica Chimica Acta, 647(2), 231-242. https://doi.org/10.1016/j.aca.2009.06.012.
Kawahito, M. & Yasukawa, R. (2009). Characteristics of color produced by awa natural indigo and synthetic indigo. Materials, 2(2), 661-673. https://doi.org/10.3390/ma2020661.
Keune, K. & Boon, J.J. (2007). Analytical imaging studies of Saint cross-sections illustrate the oil paint defect of lead soap aggregate formation. Studies in Conservation, 52(3), 161-176. https://www.jstor.org/stable/20619499.
Koren, Z.C. (2023). HPLC analyses of indigo, indirubin, and isatin spontaneously formed in plant leaves. Acta Horticulturae. https://doi.org/10.17660/ActaHortic.2023.1361.7.
Kuramoto, N. & Kitao, T. (1979). Contribution of singlet oxygen to the photofading of indigo. Journal of the Society of Dyers and Colourists. https://doi.org/10.1111/j.1478-4408.1979.tb03480.x.
Kühn, H. (1968). Study of the Pigments and the Grounds Used by Jan Vermeer. Report and Studies in the History of Art, 2, 154-175.
Lech, K. & Fornal, E. (2020). A mass spectrometry-based approach for characterization of red, blue, and purple natural dyes. Molecules, 25(14), 3223. https://doi.org/10.3390/molecules25143223.
Lohtander. T., Durandin, N., Laaksonen, T., Arola, S. & Laaksonen, P. (2021). Stabilization of natural and synthetic indigo on nanocellulose network-Towards bioactive materials and facile dyeing processes. Journal of Cleaner Production, 328, 129615. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2021.129615.
Louvre. (2025). Echo et Narcisse. https://collections.louvre.fr/en/ark:/53355/cl010062516 adresinden 09.09.2025 tarihinde alınmıştır.
Ma, Q., Zhang, X. & Qu, Y. (2018). Biodegradation and biotransformation of indole: Advances and perspectives. Frontiers in Microbiology, 9, 2625. https://doi.org/10.3389/fmicb.2018.02625.
Mawatari, K.-J., Segawa, M., Masatsuka, R., Hanawa, Y., Iinuma, F. & Watanabe, M. (2003). Fluorimetric determination of isatin in human urine and serum by liquid chromatography postcolumn photoirradiation. Analyst, 126(1), 33-36. https://doi.org/10.1039/b006484j.
Mazzeo, R., Prati, S., Quaranta, M., Joseph, E., Kendix, E. & Galeotti, M. (2008). Attenuated total reflection micro FTIR characterization of pigment-binder interaction in reconstructed paint films. Analytical and Bioanalytical Chemistry, 392(1-2), 65-76. https://doi.org/ 10.1007/s00216-008-2126-5.
Melikhov, I., Sulaeva, I., Hettegger , H., Rosenau, T. & Potthast, A. (2025). Blue beyond time: preservation properties of natural and synthetic indigo in cellulose aging. Cellulose, 32, 5435-5449. https://doi.org/10.1007/s10570-025-06466-2.
Mohammed, H.T., Kamil, A.M., Abduljalil, H.M., Drea, A.A.A. & Seady, M.A.A. (2023). Degradation of indigo dye using quantum mechanical calculations. Baghdad Science Journal, 20(4), 1523-1531. https://doi.org/10.21123/bsj.2023.7380.
Metropolitan Sanat Müzesi. (15.10.2025a). Fragmentary Leaf from an Ashtasahasrika Prajnaparamita Sutra. https://www.metmuseum.org/art/collection/search/838009.
Metropolitan Sanat Müzesi. (15.10.2025b). Great Wisdom Sutra (Daihannya-kyō) from the Chūsonji Temple Sutra Collection (Chūsonji-kyō). https://www.metmuseum.org/art/collection/search/36104.
Nassar, S.J.M., Sirbu, D. & Harriman, A. (2019). Photocatalysed decolouration of indigo in solution via in situ generation of an organic hydroperoxide. Photochemical & Photobiological Sciences, 18(12), 2875-2883. https://doi.org/10.1039/c9pp00355j.
National Gallery Technical Bulletin (NGBT) (1999). Painting in Antwerp and London: Rubens and Van Dyck. Ashok Roy (Ed.). National Gallery Technical Bulletin, Volume 20, National Gallery Publications.
National Gallery Technical Bulletin (NGBT) (2013). Titian’s painting technique before 1540. Ashok Roy (Ed.). National Gallery Technical Bulletin, Volume 34, National Gallery Publications.
Padfield, T. & Landi, S. (1966). The lightfastness of natural dyes. Studies in Conservation, 11(4), 181-195.
Palmer, S. E. & Schloss, K. B. (2010). An ecological valence theory of human color preference. Proceedings of the National Academy of Sciences (PNAS), 107(19), 8877-8882. https://doi.org/10. 1073/ pnas. 09061 72107.
Paul, R. (2015). Denim and jeans: An overview. Roshan Paul (Ed.), Denim (s. 1-11) içinde. Elseiver.
Pawlak, K., Puchalska, M., Miszczak, A., Rosloniec, E. & Jarosz, M. (2006). Blue natural organic dyestuffs-from textile dyeing to mural painting. Separation and characterization of coloring matters present in elderberry, logwood and indigo. Journal of Mass Spectrometry, 41(5), 613–622. https://doi.org/10.1002/jms.1018.
Poulin, J. (2007). Identification of indigo and its degradation products on a silk textile fragment using gas chromatography-mass spectrometry. Journal of the Canadian Association for Conservation, 32, 48-56.
Rousan, A.A. & Al-Ajlouni, A.M. (2007). The effect of magnetic field on the bleaching of indigo dyes with hydrogen peroxide catalyzed by imidazole. Bulletin of the Chemical Society of Japan, 80(5), 899-901. https://doi.org/10.1246/bcsj.80.899.
Saunders, D. & Kirby, J. (1994). Light-induced colour changes in red and yellow lake pigments. Ashok Roy (Ed.). National Gallery Technical Bulletin, Volume 15, National Gallery Publications.
Schweppe, H. (1993). Handbuch der naturfarbstoffe: vorkommen, verwendung, nachweis, ecomed verlagsges. Landsberg/Lech.
Schweppe, H. (1997). Indigo and woad. Elisabeth West Fitzhugh (Ed.), Artists’ pigments: a handbook of their history and characteristics, (s. 81-92) içinde. Archetype Publication.
Seixas de Melo, J., Moura, A.P. & Melo, M.J. (2004). Photophysical and spectroscopic studies of indigo derivatives in their keto and leuco forms. The Journal of Physical Chemistry A, 108(34), 6975-6981. https://doi.org/10.1021/jp049076y.
Shahid, M., Islam, S.U. & Mohammad, F. (2013). Recent advancements in natural dye applications: A review. Journal of Cleaner Production, 53, 310–331. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2013.03.031.
Song, J., Imanaka, H., Imamura, K., Kajitani, K. & Nakanishi, K. (2010). Development of a highly efficient indigo dyeing method using indican with an immobilized β-glucosidase from Aspergillus Niger. Journal of Bioscience and Bioengineering 110(3), 281-287.
Sousa, M.M., Miguel, C., Rodrigues, I., Parola, A.J., Pina, F., Seixas de Melo, J.S. & Melo, M.J. (2008). A photochemical study on the blue dye indigo: From solution to ancient Andean textiles. Photochemical & Photobiological Sciences, 7(11), 1353-1359. https://doi.org/10.1039/b809578g.
Splitstoser, J.C., Dillehay, T.D., Wouters, J. & Claro, A. (2016). Early pre-Hispanic use of indigo blue in Peru. Science Advances, 2(9), https://doi.org/10.1126/sciadv.1501623.
Tagle, A., Paschinger, H., Richard, H. & Infante, G. (1990). Maya blue: Its presence in Cuban colonial wall paintings. Studies in Conservation, 35(3), 156–159. https://doi.org/10.1179/sic.1990.35.3.156.
Tello-Burgos, N., López-Montes, A.M., Ballesta-Claver, J., Collado-Montero, F.J. & García, M.D.R.B.G. (2020). Identification of indigo dye (Indigofera tinctoria) and its degradation products by separation and spectroscopic techniques on historic documents and textile fibers. Studies in Conservation, 66(1), 7-22. https://doi.org/10.1080/00393630.2020.1796019.
Tian, C., Tian, R., Zhou, Y., Chen, Q. & Cheng, H. (2013). Decolorization of indigo dye and indigo dye-containing textile effluent by Ganoderma weberianum. African Journal of Microbiology Research, 7(11), 941-947. https://doi.org/10.5897/AJMR12.904.
Torgan Güzel, E., Karadag, R. & Alkan, R. (2019). Durability, antimicrobial activity and HPLC analysis of dyed silk fabrics using madder and gall oak. Journal of Natural Fibers, 17(11), 1654-1667. https://doi.org/10.1080/15440478.2019.1588827.
Tumosa, C.S. & Mecklenburg, M.F. (2005). The influence of lead ions on the drying of oils. Studies in Conservation, 50(Issue sup. 1), 39-47. https://doi.org/10.1179/sic.2005.50.Supplement-1.39.
Vandenabeele, P. & Moens, L. (2003). Micro-Raman spectroscopy of natural and synthetic indigo samples. Analyst, 128(2), 187-193. https://doi.org/10.1039/B209630G.
Vandivere, A., Loon, A.V., Callewaert, T., Haswell, R., Gaibor, A.N.P., Keulen, H.V., Leonhardt, E. & Dik, J. (2019). Fading into the background: the dark space surrounding Vermeer’s Girl with a Pearl Earring. Heritage Science, 7(69). https://doi.org/10.1186/s40494-019-0311-9.
Vasileiadou, A., Karapanagiotis, I. & Zotou, A. (2019). UV-induced degradation of wool and silk dyed with shellfish purple. Dyes and Pigments, 168, 317-326. https://doi.org/10.1016/j.dyepig.2019.04.068.
Vázquez, M.L., Domenech, M.T. & Domenech, A. (2011). Characterization of Maya blue pigment in pre-classic and classic monumental architecture of the ancient pre-columbian city of Calakmul (Campeche, Mexico). Journal of Cultural Heritage, 12(2), 140–148. https://doi.org/10.1016/j.culher.2009.12.002.
Waiboer, A. & Schavemaker, E. (2017). Vermeer and the Masters of Genre Painting: Inspiration and Rivalry. Yale University Press.
Webexhibits. (2025). Pigments thruogh the ages: ultramarin. https://www.webexhibits.org/pigments/indiv/history/ultramarine.html adresinden 02.12.2025 tarihinde alınmıştır.
Wikiart. (2025). Sick Woman, Jan Steen. https://www.wikiart.org/en/jan-steen/sick-woman adresinden 15.09.2025 tarihinde alınmıştır.
Wikimedia Commons. (2025a). Hendrik Gerritsz Pot 1630. https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Hendrik_Gerritsz_Pot_1630_cluveniersdoelen_haarlem.jpg adresinden 29.09.2025 tarihinde alınmıştır.
Wikimedia Commons. (2025b). The Regentesses of the Heilige Geesthuis in Haarlem. https://commons.wikimedia.org/wiki/File:WLANL_-_legalizefreedom_-_Regentessen_van_het_Heilige_Geesthuis_in_Haarlem.jpg adresinden 25.09.2025 tarihinde alınmıştır.
Wikimedia Commons. (2025c). Part of the Triumphal Procession, Amalia and her Daughters. https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Part_of_the_Triumphal_Procession,_Amalia_and_her_Daughters_watching_the_Triumph_of_Frederik_Hendrik,_by_Gerard_van_Honthorst.jpg adresinden 09.09.2025 tarihinde alınmıştır.
Wikimedia Commons. (2025d). Part of the Triumphal Procession, with Sacrificial Bull. https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Part_of_the_Triumphal_Procession,_with_Sacrificial_Bull,_by_Pieter_de_Grebber.jpg adresinden 17.09.2025 tarihinde alınmıştır
Wikimedia Commons. (2025e). Pieter de Ring - Still life. https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Pieter_de_Ring_-_Still_life_1650s.jpg adresinden 09.09.2025 tarihinde alınmıştır.
Wikimedia Commons. (2025f). Ring, Pieter de - Still Life with a Golden Goblet. https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Ring,_Pieter_de_-_Still_Life_with_a_Golden_Goblet_-_c._1635-60.jpg adresinden 15.09.2025 tarihinde alınmıştır.
Wikimedia Commons. (2025g). Maris Willem Ducks. https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Maris_Willem_Ducks.jpg adresinden 11.09.2025 tarihinde alınmıştır.
Wikimedia Commons. (2025h). The Smell. https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/0/07/Smell.jpg adresinden 17.09.2025 tarihinde alınmıştır.
Wikipédia. (2025). Charles Le Brun – Pietà. https://fr.wikipedia.org/wiki/Fichier:Charles_Le_Brun_-_Piet%C3%A0_-_WGA12544.jpg adresinden 09.09.2025 tarihinde alınmıştır.
Wilson, W.K. & Parks, E.J. (1979). An analysis of the aging of paper: Possible reactions and their effects on measurable properties. Restaurator. https://doi.org/10.1515/REST.1979.3.1-2.37.
Witkoś, K., Lech, K. & Jarosz, M. (2015). Identification of degradation products of indigoids by tandem mass spectrometry. Journal of Mass Spectrometry, 50(11), 1245-1251. https://doi.org/10.1002/jms.3641. Wouters, J. & Verhecken, A. (1991). High‐performance liquid chromatography of blue and purple indigoid natural dyes. Society of Dyers and Colourists, 107(7-8), 266-269.
Zee, F.P. & Villaverde, S. (2005). Combined anaerobic-aerobic treatment of azo dyes - a short review of bioreactor studies. Water Reearch, 39(8), 1425-1440. https://doi.org/10.1016/j.watres.2005.03.007.
Zhou, X., Guo, Y., Shi, L., Han, Q., Lin, C., Zhang, L., Wu, M. & Zhang, W. (2023). Degradation pathways and mechanisms insight of indigo and shikonin with experiments and quantum chemical calculations. Dyes and Pigments, 218, 111455. https://doi.org/10.1016/j.dyepig.2023.111455.
Zou, X., Gurnagul, N., Uesaka, T. & Bouchard, J. (1994). Accelerated aging of papers of pure cellulose: mechanism of cellulose degradation and paper embrittlement. Polymer Degradation and Stability, 43(3), 393-402. https://doi.org/10. 1016/ 0141- 3910(94) 90011-6.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Ortaçağ Arkeolojisi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Emine Torgan Güzel ^*
0000-0002-2539-9738
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

31 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

30 Ekim 2025

Kabul Tarihi

4 Aralık 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Sayı: 37

DOI

https://doi.org/10.22520/tubaar.1813660

IZ

https://izlik.org/JA78RH58JA

APA

Torgan Güzel, E. (2025). Çivit Mavisinin Özellikleri, Yağlı Boya Resimlerde Kullanımı ve Bozulmasının İncelenmesi. TÜBA-AR Türkiye Bilimler Akademisi Arkeoloji Dergisi, 37, 191-221. https://doi.org/10.22520/tubaar.1813660

AMA

1.Torgan Güzel E. Çivit Mavisinin Özellikleri, Yağlı Boya Resimlerde Kullanımı ve Bozulmasının İncelenmesi. TÜBA-AR. 2025;(37):191-221. doi:10.22520/tubaar.1813660

Chicago

Torgan Güzel, Emine. 2025. “Çivit Mavisinin Özellikleri, Yağlı Boya Resimlerde Kullanımı ve Bozulmasının İncelenmesi”. TÜBA-AR Türkiye Bilimler Akademisi Arkeoloji Dergisi, sy 37: 191-221. https://doi.org/10.22520/tubaar.1813660.

EndNote

Torgan Güzel E (01 Aralık 2025) Çivit Mavisinin Özellikleri, Yağlı Boya Resimlerde Kullanımı ve Bozulmasının İncelenmesi. TÜBA-AR Türkiye Bilimler Akademisi Arkeoloji Dergisi 37 191–221.

IEEE

[1]E. Torgan Güzel, “Çivit Mavisinin Özellikleri, Yağlı Boya Resimlerde Kullanımı ve Bozulmasının İncelenmesi”, TÜBA-AR, sy 37, ss. 191–221, Ara. 2025, doi: 10.22520/tubaar.1813660.

ISNAD

Torgan Güzel, Emine. “Çivit Mavisinin Özellikleri, Yağlı Boya Resimlerde Kullanımı ve Bozulmasının İncelenmesi”. TÜBA-AR Türkiye Bilimler Akademisi Arkeoloji Dergisi. 37 (01 Aralık 2025): 191-221. https://doi.org/10.22520/tubaar.1813660.

JAMA

1.Torgan Güzel E. Çivit Mavisinin Özellikleri, Yağlı Boya Resimlerde Kullanımı ve Bozulmasının İncelenmesi. TÜBA-AR. 2025;:191–221.

MLA

Torgan Güzel, Emine. “Çivit Mavisinin Özellikleri, Yağlı Boya Resimlerde Kullanımı ve Bozulmasının İncelenmesi”. TÜBA-AR Türkiye Bilimler Akademisi Arkeoloji Dergisi, sy 37, Aralık 2025, ss. 191-2, doi:10.22520/tubaar.1813660.

Vancouver

1.Emine Torgan Güzel. Çivit Mavisinin Özellikleri, Yağlı Boya Resimlerde Kullanımı ve Bozulmasının İncelenmesi. TÜBA-AR. 01 Aralık 2025;(37):191-22. doi:10.22520/tubaar.1813660

Yayıncı

34406
https://tuba.gov.tr/tr/

Vedat Dalokay Caddesi No: 112 Çankaya 06670 ANKARA

tuba-ar@tuba.gov.tr
(+90) (212) 219 16 60

34410

^{TÜBA-AR Türkiye Bilimler Akademisi Arkeoloji Dergisi / Turkish Academy of Sciences Journal of Archaeology (TÜBA-AR), dergide yayımlanan makalelerde ifade edilen görüşleri resmî olarak benimsememekte ve derginin basılı ya da çevrim içi sürümlerinde yer alan herhangi bir ürün veya hizmet reklamı konusunda garanti vermemektedir. Yayımlanan makalelerin bilimsel ve hukuki sorumluluğu yazar(lar)a aittir.}

^{Makalelerle birlikte gönderilen resim, şekil, tablo vb. materyaller özgün olmalı ya da daha önce yayımlanmışlarsa, hem basılı hem de çevrim içi sürümlerde yayımlanmak üzere eser sahibinden alınmış yazılı izinle birlikte sunulmalıdır. Yazar(lar), dergide yayımlanan çalışmalarının telif hakkını saklı tutar. Makale dergide yayımlandığında, mali haklar ve umuma iletim hakları, işleme, çoğaltma, temsil, basım, yayın ve dağıtım hakları TÜBA’ya devredilecektir. Yayımlanan tüm içeriklerin (metin ve görsel materyaller) telif hakları dergiye aittir. Dergide yayımlanmak üzere kabul edilen makaleler için telif hakkı ya da başka bir ad altında ödeme yapılmaz ve yazar(lar)dan makale işlem ücreti alınmaz; ancak yeniden baskı (reprint) talepleri yazarın sorumluluğundadır.}

^{Bilimsel bilgi ve araştırmalara küresel açık erişimi teşvik etmek amacıyla TÜBA, çevrim içi olarak yayımlanan tüm içeriklerin (aksi belirtilmedikçe) okuyucular, araştırmacılar ve kurumlar tarafından serbestçe kullanılmasına izin vermektedir. Bu kullanım, eserin kaynağının belirtilmesi koşuluyla ve ticari amaç dışında, herhangi bir değişiklik yapılmaksızın}^{Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-NC-ND 4.0) Uluslararası Lisansı}^{kapsamında mümkündür. Ticari kullanım veya lisans istisnaları ile ilgili izinler için lütfen dergi ile iletişime geçiniz.}

Öz

Öz

Öz

Öz

The Characteristics of Indigo, Its Use in Oil Paintings and Examination of Its Degradation

Öz

Anahtar Kelimeler

Çivit Mavisinin Özellikleri, Yağlı Boya Resimlerde Kullanımı ve Bozulmasının İncelenmesi

Öz

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Teşekkür

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster