Öz
Roma Döneminde Asia'nın incisi olarak anılan Smyrna antik kentine ait kalıntılar, özellikle 20. yüzyıldan itibaren başlayan çarpık yapılaşma ve yağmalama sonucunda neredeyse tümüyle yok olmuş durumdadır. İzmir'de Değirmentepe Mevkii'nde yer alan çok büyük boyuttaki bir tapınağa ait temenos da bu olumsuz süreçten etkilenmiştir. 19. yüzyılın ilk çeyreğinde yalnızca temel kalıntıları ile çevresine saçılmış mermer yapı parçalarının görülebildiği tapınağın yerinde günümüzde modern yapılar yükselmektedir. Bu nedenle çalışma, filolojik ve epigrafik kanıtlar ile seyyahların tanımlamaları ve arkeolojik karşılaştırmalar üzerine temellendirilmiştir.Değirmentepe Tapınağı olarak adlandırılan tapınak, kimi araştırmacılara göre Asklepios, kimilerine göre ZeusAkraios, kimilerine göre de Hadrianus adına ithaf edilmiştir. Bu makale, Değirmentepe Tapınağı'nın ilk olarak Zeus Akraios'a adandığını, ikincil olarak kentin II. neokoros unvanını almasından sonraki tarihsel süreçte Hadrianus kültü ile ilişkilendirilerek yeni bir tapınımın geliştirildiği olasılığını irdelemektedir. Aynı zamanda mimari veriler doğrultusunda karşılaştırmalar yapılarak tapınağın olası planı hakkında öneride bulunulmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Smyrna Zeus Akraios tapınağı Hadrianus tapınağı Değirmentepe
Kaynakça
- Aelius Aristides. The Complete Works 2: Orations XVH-LIII. (trans lated into English by C. A . Behr), E . J . Brill, 1986. Anonymous, 2006.
- Smyrna/Izmir: Fransız Koleksiyonları Işığında Bir Kentin Portresi. İzmir Fransız Kültür Merkezi. Arundell, F . V . J . , 1834.
- Discoveries in Asia Minor 2. Richard Bentley, New Burlington Street. Ascough, R. S., 2005.
- Yazıtlar ve Antik Kaynaklar Işığında Batı Anadolu'da Entelektüeller. Ege Yayınları. Barattolo, A. 1995.
- Tarsus Donuktaş Kazı raporu. T A S K Vakfı Yayınları. Belge, B., 2005.
- Urban Archaeological Issues and Resources in İzmir Historic City Centre: An Exploratory Case Study. Unpublished Master of Science Thesis, Middle East Technical University. Birley, A . R., 1998.
- Hadrian: The Restless Emperor. Routledge. Boatwright, M. T., 2003.
- Hadrian and the Cities of the Roman Empire. Prince ton University Press. Burrell, B., 2003.
- Neokoroi Greek Cities and Roman Emperors. Brill. Bürchner, L . , 1929.
- İlkçağda İzmir: Kentin, En Eski Çağlardan M.S. 'e Kadar Tarihi, (translated by Bilge Umar).
Öz
Intensive building activities and unplanned urban growth that gained pace by the 20th century has almost totally devastated what had remained of ancient Smyrna, once reputed as the pearly of Roman province of Asia. Likewise, the temenos of the monumental temple, once located at the Değirmentepe district of İzmir was no exception to this destruction. As late as 19th century the location of the temple was marked by the remains of its foundations and scattered fragments of marble; now they are replaced by modern tall apartment buildings. Accordingly, the present paper is based on the assessment of ancient literary sources, descriptions of ancient travelers and archaeological comparisons
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Aelius Aristides. The Complete Works 2: Orations XVH-LIII. (trans lated into English by C. A . Behr), E . J . Brill, 1986. Anonymous, 2006.
- Smyrna/Izmir: Fransız Koleksiyonları Işığında Bir Kentin Portresi. İzmir Fransız Kültür Merkezi. Arundell, F . V . J . , 1834.
- Discoveries in Asia Minor 2. Richard Bentley, New Burlington Street. Ascough, R. S., 2005.
- Yazıtlar ve Antik Kaynaklar Işığında Batı Anadolu'da Entelektüeller. Ege Yayınları. Barattolo, A. 1995.
- Tarsus Donuktaş Kazı raporu. T A S K Vakfı Yayınları. Belge, B., 2005.
- Urban Archaeological Issues and Resources in İzmir Historic City Centre: An Exploratory Case Study. Unpublished Master of Science Thesis, Middle East Technical University. Birley, A . R., 1998.
- Hadrian: The Restless Emperor. Routledge. Boatwright, M. T., 2003.
- Hadrian and the Cities of the Roman Empire. Prince ton University Press. Burrell, B., 2003.
- Neokoroi Greek Cities and Roman Emperors. Brill. Bürchner, L . , 1929.
- İlkçağda İzmir: Kentin, En Eski Çağlardan M.S. 'e Kadar Tarihi, (translated by Bilge Umar).
Ayrıntılar
| Birincil Dil | Türkçe |
|---|---|
| Yazarlar | |
| Yayımlanma Tarihi | 1 Ocak 2010 |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2010 Sayı: 13 |
Kaynak Göster
Vedat Dalokay Caddesi No: 112 Çankaya 06670 ANKARA
tuba-ar@tuba.gov.tr
(+90) (212) 219 16 60
TÜBA-AR Türkiye Bilimler Akademisi Arkeoloji Dergisi / Turkish Academy of Sciences Journal of Archaeology (TÜBA-AR), dergide yayımlanan makalelerde ifade edilen görüşleri resmî olarak benimsememekte ve derginin basılı ya da çevrim içi sürümlerinde yer alan herhangi bir ürün veya hizmet reklamı konusunda garanti vermemektedir. Yayımlanan makalelerin bilimsel ve hukuki sorumluluğu yazar(lar)a aittir.
Makalelerle birlikte gönderilen resim, şekil, tablo vb. materyaller özgün olmalı ya da daha önce yayımlanmışlarsa, hem basılı hem de çevrim içi sürümlerde yayımlanmak üzere eser sahibinden alınmış yazılı izinle birlikte sunulmalıdır. Yazar(lar), dergide yayımlanan çalışmalarının telif hakkını saklı tutar. Makale dergide yayımlandığında, mali haklar ve umuma iletim hakları, işleme, çoğaltma, temsil, basım, yayın ve dağıtım hakları TÜBA’ya devredilecektir. Yayımlanan tüm içeriklerin (metin ve görsel materyaller) telif hakları dergiye aittir. Dergide yayımlanmak üzere kabul edilen makaleler için telif hakkı ya da başka bir ad altında ödeme yapılmaz ve yazar(lar)dan makale işlem ücreti alınmaz; ancak yeniden baskı (reprint) talepleri yazarın sorumluluğundadır.
Bilimsel bilgi ve araştırmalara küresel açık erişimi teşvik etmek amacıyla TÜBA, çevrim içi olarak yayımlanan tüm içeriklerin (aksi belirtilmedikçe) okuyucular, araştırmacılar ve kurumlar tarafından serbestçe kullanılmasına izin vermektedir. Bu kullanım, eserin kaynağının belirtilmesi koşuluyla ve ticari amaç dışında, herhangi bir değişiklik yapılmaksızın Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-NC-ND 4.0) Uluslararası Lisansı kapsamında mümkündür. Ticari kullanım veya lisans istisnaları ile ilgili izinler için lütfen dergi ile iletişime geçiniz.