Buluş Yoluyla Öğretim Stratejisinin Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi (DKAB) Derslerinde Uygulanması

Öğretim stratejileri, öğrenmeyi kolaylaştırmaya odaklanmaları nedeniyle bütün eğitim alanlarında araştırma konusu yapılmaktadır. Bu doğrultuda, hâlihazırdaki bu çalışma, Buluş Yoluyla Öğretim Stratejisi’nin Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi derslerinde nasıl uyarlanabileceğini incelemektedir. Araştırma probleminin yapısına bağlı olarak nitel araştırma yöntemlerinden Tasarım ve Geliştirme Araştırması modeli benimsenmiştir. İzlenen metot gereği ilk önce, buluş yoluyla öğretim stratejisinin dayandığı teorik alt yapı, olduğu gibi ele alınmıştır. Dolayısıyla ilgili stratejinin mimarı olan Jerome S. Bruner’in eğitim ve öğretime ilişkin görüşleri taranarak, stratejiye ilişkin temel ilkeler ve işlem basamakları ele alınmış, konu literatüre dayalı olarak olduğu gibi ortaya konulmaya çalışılmıştır. Döküman analizinin yapıldığı ikinci bölümde, söz konusu stratejinin işlem basamakları esas alınarak DKAB 4. sınıf programında yer alan “Günlük Hayattaki Dinî İfadeler” konusunun nasıl işlenebileceği tasarlanıp temellendirilmektedir. Buna göre öğretmen ilk iki aşamada, “Allah, Peygamber, selam” gibi günlük konuşmalarda kullanılan dinî ifadelere örnekler getirerek öğrencilerin söz konusu kavramlara ilişkin fikirlerini ortaya çıkarır. Üçüncü ve dördüncü aşamada, öğretmen dini ifadelere farklı örnekler getirip, öğrencilerin farklı örnekleri birbiriyle ilişkilendirmesini sağlayarak onların görüşlerini genişletir. Beşinci ve altıncı aşamada, örnek niteliği taşıyan ve taşımayan ifadeler sunarak öğrencilerin farklılığa ilişkin görüşlerini temellendirir. Yedinci ve sekizinci aşamada öğretmen, öğrencilerin dinî ifadeleri tanımlamalarının yanında bunların farklılığının sebebini ve neden tercih edilmesi gerektiğini ortaya çıkmasını sağlar. Son aşamada, dinî ifadelere öğrencilerin örnek vermesiyle ders tasarım sürecine ilişkin temellendirme sona ermektedir. Kullanılan bütün ifadelerin İlahi olana yönelik olduğu fikri süreç boyunca gözetilmiştir.

Teaching strategies are the subject of research in all fields of education due to their focus on facilitating learning. Accordingly, this current study examines how the Discovery Teaching Strategy can be adapted to Religious Culture and Moral Education lessons (DKAB). Depending on the nature of the research problem, the Design and Development Research model, a qualitative research method, has been adopted. As per the method followed, the theoretical foundation upon which the Discovery Teaching Strategy is based was first examined as is. Therefore, by examining the views of Jerome S. Bruner, the architect of the relevant strategy, regarding education and training, the fundamental principles and procedural steps of the strategy were discussed, and the subject was presented as it is, based on the literature. In the second section, by conducting a document analysis and basing it on the procedural steps of the strategy in question, a method for teaching the topic of “Religious Expressions in Daily Life” in the 4th grade Religious Culture and Ethics curriculum is designed and justified. Accordingly, in the first two stages, the teacher elicits students’ ideas about religious expressions used in daily conversation, such as “Allah, Prophet, peace.” In the third and fourth stages, the teacher broadens students’ perspectives by providing different examples of religious expressions and having them connect these different examples. In the fifth and sixth stages, the teacher grounds students’ views on difference by presenting examples of religious expressions that are and are not exemplary. In the seventh and eighth stages, the teacher enables students to define religious expressions, as well as to understand the reasons for their differences and why one should prefer a particular expression. In the final phase, the foundation for the lesson design process concludes with students providing examples of religious expressions. The idea that all expressions used are directed towards the Divine has been observed throughout the process.