An Exceptional Partnership Model: Fundamental Principles Defining Türkiye’s Africa Policy

Öz

Coinciding with the centenary of its foundation, Türkiye updated its traditional foreign policy orientation with the “Century of Türkiye Vision” it introduced in 2023. Both regionalization and minilateralism hold a significant place in this new foreign policy perspective. On the other hand, Türkiye’s Africa policy entered its foreign policy agenda with the 1998 Africa Opening Action Plan. Under the AKP governments led by Erdoğan, an effective Africa policy has been implemented and has gained significant momentum to this day. This study analyzes the fundamental principles that determine Türkiye’s Africa policy within the context of its new foreign policy vision. Türkiye’s Africa policy can be defined as an exceptional partnership model (the Turkish model) based on certain fundamental principles. This article examines Türkiye’s Africa policy through the fundamental principles that form the general basis of this exceptional partnership model, which Türkiye has increasingly institutionalized towards the Sub-Saharan African countries. The first part of the study focuses on the Turkish foreign policy orientation, which also forms the basis of Türkiye’s policy towards the African countries. After briefly evaluating Türkiye’s policy towards Africa and the fundamental conceptual framework upon which this policy is based, the key principles defining Türkiye-Africa relations is analyzed.
 

Anahtar Kelimeler

• The Century of Türkiye
• Turkish Foreign Policy Orientation
• Turkish-African Relations
• Exceptional Partnership Model

Müstesna Ortaklık Modeli: Türkiye’nin Afrika Politikasını Belirleyen Temel İlkeler

Öz

Türkiye kuruluşunun yüzüncü yılına denk gelen 2023 yılında ilan etmiş olduğu Türkiye Yüzyılı vizyonu ile geleneksel dış politika eğiliminde güncellemeye gitmiştir. Bu yeni dış politika perspektifinde hem bölgeselleşme hem de minilateralizm önemli bir yer tutmaktadır. Öte yandan, Türkiye’nin Afrika politikası, 1998 Afrika Açılım Eylem Planı ile dış politikasının gündemine girmiştir. Erdoğan liderliğindeki AK Parti iktidarlarıyla da etkili bir Afrika politikası uygulamaya konulmuş ve günümüze kadar önemli bir ivme kazanmıştır. Bu çalışma yeni dış politika vizyonu bağlamında Türkiye’nin Afrika politikasını belirleyen temel ilkeleri analiz etmektedir. Türkiye’nin Afrika politikası, belirli temel ilkelere dayanan bir müstesna ortaklık modeli (Türk modeli) olarak tanımlanabilir. Bu makalede Türkiye’nin Sahra-Altı Afrika ülkelerine yönelik giderek kurumsallaştırdığı bu müstesna ortaklık modelinin genel zeminini oluşturan temel ilkeler üzerinden Türkiye’nin Afrika politikası incelenmektedir. Çalışmanın ilk kısmında Türkiye’nin Afrika ülkelerine yönelik izlediği politikanın da temelini oluşturan Türk dış politika eğilimi üzerinde durulmaktadır. Türkiye’nin Afrika’ya yönelik politikası ve bu politikanın dayandığı temel kavramsal çerçeve kısaca değerlendirildikten sonra Türkiye-Afrika ilişkilerini belirleyen temel ilkeler analiz edilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Türkiye Yüzyılı
• Türk Dış Politikası Eğilimi
• Türkiye-Afrika İlişkileri
• Müstesna Ortaklık Modeli

Kaynakça

1. Asa, R. ve Engin Güder, B. (2024). 21. yüzyılda zirve diplomasisi bağlamında Türkiye-Afrika ilişkileri. International Journal of Social and Humanities Sciences Research (JSHSR), 11(103), 149–164. https://doi.org/10.5281/zenodo.10616586
2. Ataman, M. (2009). Interdependence and diversification: A new framework for Turkish foreign policy. Bilgi Sosyal Bilimler Dergisi, 1, 38-57. https://izlik.org/JA95AE82EC
3. Ataman, M. (2023). The ‘Century of Türkiye’: A new foreign policy vision for building the Türkiye axis. Insight Turkey, 25(3), 73-96. https://doi.org/10.25253/99.2023253.6
4. Ataman, M. (2025, 5 Mart). Turkish perspective of the Global South. Daily Sabah. https://www.dailysabah.com/opinion/columns/turkish-perspective-of-the-global-south
5. Baba, G. (2024). Türkiye’s “-lateralisms” in Asia: A multi-vectorial analysis. Insight Turkey, 26(1), 65-89. https://doi.org/10.25253/99.2024261.6
6. Baral, B. N. (2024). Shifting trends in regionalism. Journal of Political Science, 24(1), 170-184. https://doi.org/10.3126/jps.v24i1.62862
7. Bayram, M. ve Tanış, C. (2018). Müstesna ortaklık: Türkiye‐Fildişi Sahili ilişkileri. Tarihin Peşinde Uluslararası Tarih ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 19(19), 433-459. http://www.tarihinpesinde.com/dergimiz/sayi19/M19_17.pdf
8. Boztaş, A. (2011). Türkiye’nin Afrika ile ilişkilerinde proaktif politikalarının teorik analizi: Konstrüktivist teori, eleştirel teori ve uluslararası toplum teorisi. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 31, 139-158.

9. Demirtaş, T. (2024). A Hundred-year transformation of Türkiye-Africa ties. İçinde M. Ataman ve M. Yeşiltaş (Eds.), Türkiye’s foreign policy: A century of strategic transformation (ss. 173-187). SETA Yayınları.
10. Demirtaş, T. (Ed.). (2026a). Politikadan pratiğe Türkiye-Afrika ilişkileri. SETA Yayınları.
11. Demirtaş, T. (2026b). Türkiye-Afrika ilişkileri: Güvenlik, diplomasi ve bağlantısallığın yeni haritası. İçinde M. Yeşiltaş ve S. Düz (Eds.), SETA güvenlik radarı: 2026’da Türkiye’nin jeopolitik ortamı (ss. 84-99). SETA Yayınları.
12. Demirtaş, T. (2026c). Türkiye-Somali ilişkilerinde kurumsal derinleşme ve gelecek potansiyeli. İçinde T. Demirtaş (Ed.), Politikadan pratiğe Türkiye-Afrika ilişkileri (ss. 103-116). SETA Yayınları.
13. Efremova, K. (2019). Small states in great power politics. Understanding the “buffer effect”. Central European Journal of International and Security Studies, 13(1), 100–121. https://doi.org/10.51870/CEJISS.A130102
14. Eyrice Tepeciklioğlu, E. (2012). Afrika kıtasının dünya politikasında artan önemi ve Türkiye-Afrika ilişkileri. Ankara Üniversitesi Afrika Çalışmaları Dergisi, 1(2), 59-94.
15. Eyrice Tepeciklioğlu, E. (2017). Economic relations between Turkey and Africa: Challenges and prospects. Journal of Sustainable Development Law & Policy, 8(1), 1-33. https://doi.org/10.4314/jsdlp.v8i1.2
16. Eyrice Tepeciklioğlu, E. (2019). Afrika’ya açılım kararından yirmi sene sonra Türkiye-Afrika ilişkileri nerede? BİLGESAM Analiz, No. 1395.
17. Fidan, H. (2023). Turkish foreign policy at the turn of the ‘Century of Türkiye’: Challenges, vision, objectives, and transformation. Insight Turkey, 25(3), 11-25. https://doi.org/10.25253/99.2023253.1
18. Folly, M., Ghosh, J. ve Haas, J. (2022, 28 Eylül). MIKTA nations determined to strengthen global order. Arab News. https://www.arabnews.com/node/2169991
19. Gochhayat, A. (2014). Regionalism and sub-regionalism: A theoretical framework with special reference to India. African Journal of Political Science and International Relations, 8(1), 10-26. https://doi.org/10.5897/AJPSIR2013.0611
20. Kahveci, H. ve Kuşçu Bonnenfant, I. (2023). Turkish foreign policy towards Central Asia: An unfolding of regionalism and soft power. All Azimuth: A Journal of Foreign Policy and Peace, 12(2), 195-218. https://doi.org/10.20991/allazimuth.1310530
21. Keyman, E. F. (2017). A new Turkish foreign policy: Towards proactive ‘moral realism’. Insight Turkey, 19(1), 55-69.
22. Levaggi, A. S. G. (2011, 11 Temmuz). A different path: Assessing Turkey’s foreign policy in Latin America. The Türkiye Analyst. https://www.turkeyanalyst.org/publications/turkey-analyst-articles/item/268-a-different-path-assessing-turkeys-foreign-policy-in-latin-america.html
23. Mladenov, N. (2023, 14 Nisan). Minilateralism: A concept that is changing the world order. The Washington Institute. https://www.washingtoninstitute.org/policy-analysis/minilateralism-concept-changing-world-order
24. Mwongeli, S. (2025, 11 Ağustos). Why Türkiye’s ‘win-win’ ties with African countries are flourishing. TRT Africa. https://www.trtafrika.com/english/article/04f51bf96e60
25. Ngwa, N. R. (2020). Turkish-African relations: An institutional approach of Turkish foreign policy towards Africa. Journal of International Relations and Diplomacy, 2(2), 23-43. https://izlik.org/JA87FC55FE
26. Oğuzlu, H. T. (2020). Turkish foreign policy in a changing world order. All Azimuth, 9(1), 127-139. https://doi.org/10.20991/allazimuth.464076
27. Orakçı, S. (2018). Türkiye-Afrika ilişkileri: Tarihi süreç, yaklaşımlar ve beklentiler. Pelikan Basım.
28. Özcan, M. ve Köse, M. (2024). The quest for balance: Historical background of Türkiye-Africa relations. Insight Turkey, 26(3), 77-101. https://doi.org/10.25253/99.2024263.7
29. Özkan, M. ve Orakçı, S. (2024). Summitry diplomacy in Turkey–Africa relations: Statements, (non-) accomplishments and effectiveness. Journal of Balkan and Near Eastern Studies, 26(3), 396-410. https://doi.org/10.1080/19448953.2023.2236516
30. Öztürk, M. ve Duman, M. (2023). A founding role in Türkiye’s Africa policy: The action plan for opening to Africa. Insight Turkey, 25(3), 223-240. https://doi.org/10.25253/99.2023253.12
31. Parlar Dal, E. ve Kurşun, A. M. (2016). Assessing Turkey’s middle power foreign policy in MIKTA: Goals, means, and impact. International Journal, 71(4), 608–629. https://doi.org/10.1177/0020702016686382
32. Peters, M. A. (2023). The emerging multipolar world order: A preliminary analysis. Educational Philosophy and Theory, 55(14), 1653–1663. https://doi.org/10.1080/00131857.2022.2151896
33. Pinto, T. N. (2024, 9 Nisan). Turkey’s push for influence in Africa is working. GIS. https://www.gisreportsonline.com/r/turkey-influence-africa
34. Republic of Türkiye Ministry of Foreign Affairs. (n.d.-a). National foreign policy in the “Century of Türkiye”: A synopsis. https://www.mfa.gov.tr/synopsis-of-the-turkish-foreign-policy.en.mfa
35. Republic of Türkiye Ministry of Foreign Affairs. (n.d.-b). Türkiye-Africa relations. https://www.mfa.gov.tr/turkiye-africa-relations.en.mfa
36. Sağlam, Z. (2026). Afrika ile kültürel işbirliği üzerine bir değerlendirme. İçinde T. Demirtaş (Ed.), Politikadan pratiğe Türkiye-Afrika ilişkileri (ss. 67-84). SETA Yayınları.
37. Salameh, M. T. B. (2026). Turkey’s strategic expansion in Africa: Multifaceted engagement in Ethiopia, Libya and Somalia. Insight on Africa, 18(1), 7-25. https://doi.org/10.1177/09750878251342765
38. Sıradağ, A. (2022). The rise of Turkey’s soft power in Africa: Reasons, dynamics, and constraints. International Journal of Political Studies, 8(2), 1-14. https://doi.org/10.25272/1icps.1117810
39. Sıradağ, A. (2023). 21. yüzyılda Türkiye-Afrika ilişkileri. İçinde R. Erdağ (Ed.), 21’inci yüzyılda Türkiye’nin dış politikası (ss. 241-255). Kadim Yayınları.
40. T.C. Dışişleri Bakanlığı (2009). Dışişleri bakanı Davutoğlu ‘Türkiye-ABD ilişkileri model ortaklık temelinde hızla ilerlemektedir’. https://www.mfa.gov.tr/disisleri-bakani-davutoglu-turkiye-abd-iliskileri-model-ortaklik-temelinde-hizla-ilerlemektedir.tr.mfa
41. T.C. Dışişleri Bakanlığı (2026). Türkiye Yüzyılı’nda etkin ve kararlı dış politika. https://www.mfa.gov.tr/site_media/html/turkiye_yuzyilinda_etkin_ve_kararli_dis_politika.pdf
42. T.C. İletişim Başkanlığı (2025, 8 Mart). Türkiye, Afrika’daki etkisini genişletmek istiyor. https://www.iletisim.gov.tr/turkce/dis_basinda_turkiye/detay/turkiye-afrika-daki-etkisini-genisletmek-istiyor
43. Tanrıverdi Yaşar, N. (2026). A relational approach to Turkey’s security engagement with African states. European Journal of International Security, 11(1), 115-133. https://doi.org/10.1017/eis.2025.9
44. Turhan, Y. (2023). Cumhuriyetin 100. yılında Türkiye-Afrika ilişkileri. İçinde B. Karabulut ve F. Purtaş (Eds.), Türk dış politikasının 100 yılı (1923-2023) (ss. 207-224). Nobel Yayıncılık.
45. Turhan, Y. (2024). Foreign aid in Türkiye-Africa relations: Past, present and future. İçtimaiyat, 8(2), 775-790. https://doi.org/10.33709/ictimaiyat.1504354
46. Türkiye Yüzyılı (2023a). Afrika ortaklık politikası. https://turkiyeyuzyili.com/proje-afrika-ortaklik-politikasi
47. Türkiye Yüzyılı (2023b). Dünyada eşitlikçi Türkiye. https://turkiyeyuzyili.com/proje-dunyada-esitlikci-turkiye
48. Ümit, D. (2021). ‘Model partnership’ between Turkey and the United States revisited during the Syrian conflict. Journal of History School, 14(53), 2336-2369. http://dx.doi.org/10.29228/Joh.51705
49. Yılmaz, N. (2011). U.S.-Turkey relations: Model partnership as an ‘empty signifier’. Insight Turkey, 13(1), 19-25.
50. Yılmaz, N. (2024). Asia anew initiative: Main aspects of Türkiye’s Asia opening. Insight Turkey, 26(1), 11-21. https://doi.org/10.25253/99.2024261.1