Okul Öncesi Eğitimde Uygulanan Oyun Etkinliklerinin İncelenmesi

Öz

Bu araştırma okul öncesi eğitim kurumlarında uygulanan oyun etkinlik planlarının incelenerek, okul öncesi eğitim programı ilkelerine uygunluğu ve eğitsel niteliklerinin belirlenmesi amacı ile yapılmıştır. Araştırma nicel verilere dayalı, tarama modelinde, betimsel bir çalışmadır. Araştırmanın örneklemini okul öncesi eğitim kurumlarından toplanan yüz elli adet oyun etkinliği oluşturmuştur. Etkinlikler doküman analizi ve tümevarım yöntemi ile incelenmiştir. Bu amaçla Oyun Etkinlik Planı Değerlendirme Formu hazırlanmıştır. Formun hazırlanmasında MEB 2013 Okul Öncesi Eğitim Programı Oyun Etkinlikleri tanım ve kazanım ile göstergelerinden faydalanılmıştır. Form geliştirme sürecinde alan uzmanlarının görüş ve önerileri alınarak, son hali verilmiştir. Buna göre değerlendirme formu öğretim yöntemleri, bilişsel gelişim, sosyal-duygusal gelişim ile motor gelişim olmak üzere dört alt boyuttan ve 23 maddeden oluşmaktadır. Araştırmanın bulguları, frekans ve yüzde değerleri ile verilmiş, değerlendirme boyutlarının aralık değerleri hesaplanarak etkinlik planlarının nitelikleri ortaya konulmuştur. Sonuçlar etkinliklerin bilişsel gelişim, öğretim yöntemleri ve sosyal duygusal gelişim alt boyutlarında orta düzeyde yeterli olduklarını, motor gelişim alt boyutunda ise iyi düzeyde olduklarını göstermiştir. Bu araştırma ile belirlenen sorunların nedenlerinin nitel araştırma yöntemleri kullanılarak incelenmesi önerilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Oyun
• okul öncesi eğitim
• etkinlik

Investigation of Play Activities Applied in Pre-School Education

Öz

This research was carried out with the aim of examining the play activity plans applied in pre-school education institutions and determining their formal and educational qualifications in regards to the principles of the pre-school education program. The research is a descriptive study based on quantitative data, in a scanning model The sample of the research consisted of hundred and fifty play activities collected from pre-school education institutions. The activities were analyzed using document analysis and induction method. For this purpose, the Play Activity Plan Evaluation Form has been structured. In the process, MoNE 2013 Preschool Education Program Play Activities classification, achievements and indicators were used. During the form development process, the opinions and suggestions of the field experts were taken and the form was finalized. Accordingly, the assessment form consisted of four sub-dimensions, namely teaching methods, cognitive development, social-emotional development, and motor development, and 23 items. The findings of the research were presented with frequency and percentage values, and the interval value was calculated to determine the quality measures of the activities’ dimensions. It was concluded that the activities were moderately sufficient in cognitive development, teaching methods, and social-emotional development sub- dimensions. Motor development sub-dimension of the activities is at a good level.

Anahtar Kelimeler

• Play
• early childhood education
• activity plan

Kaynakça

1. Aral, N., Gürsoy, F., & Köksal, A. (2000). Okul öncesi eğitiminde oyun. İstanbul: YAPA.
2. Bailey, K. D. (1982). Methods of social research. New York: The Free.
3. Bodrova, E., & Leong, D. (2007). Tools of the mind: The Vygotskian approach to early childhood education. (2nd Ed). Columbus, OH: Merrill/Prentice Hill.
4. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö.E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2013). Bilimsel araştırma yöntemleri (14. Baskı). Ankara: Pegem Akademi.
5. Çaltık, İ. (2004). Millî Eğitim Bakanlığına bağlı anaokulu ve anasınıflarında görev yapan öğretmenlerin uygulanan okul öncesi eğitim programına ve programın kullanımına ilişkin görüşlerinin incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
6. Duman, G. (2015). Okul öncesi eğitimde beden eğitimi ve oyun. Ankara: Eğiten.
7. Durualp, E., & Aral, N. (2018). Çocukların ince ve kaba motor gelişimlerine oyun etkinliklerinin etkisinin incelenmesi. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 20(1), 243-258.
8. Gezgin, D. & Kılıç, D. (2015). Okul öncesi öğretmenlerinin fen etkinliklerinde tercih ettikleri kazanım ve yöntemlerin belirlenmesi. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 11(3), 620-630.

9. Kandır, A., Özbey, S. & İnal, G. (2009). Okul öncesi öğretmenlerinin eğitim programlarını planlama ve uygulamada karşılaştıkları güçlüklerin incelenmesi. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 2(6), 373-387.
10. Karasar, N. (2008). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: Nobel Yayıncılık.
11. Koçak, M. (2018). Okul öncesi eğitimde uygulanan okuma yazmaya hazırlık etkinlik planlarının incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
12. Koçyiğit, S., Sezer, T., & Yılmaz, E. (2015). 60-72 aylık çocukların sosyal yetkinlik ve duygu düzenleme becerileri ile oyun becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Hasan Ali Yücel Eğitim Fakültesi Dergisi, 12-1(23), 287-300.
13. Lindsey E. W., & Colwell, M. J. (2005). Preschool children’s’ pretend and physical play and sex of play partner: Connections to peer competence, Sex Roles, 52(7/8), 497-509.
14. Milli Eğitim Bakanlığı (2013). Okul öncesi eğitim programı. Ankara: MEB.
15. Milli Eğitim Bakanlığı (2016). Okul öncesi eğitim programı. Ankara: MEB. Talim Terbiye Müdürlüğü. http://talimterbiye.mebnet.net/Ogretim%20Programlari/2016- 2017/Dersler/okuloncesi.pdf sayfasından erişilmiştir.
16. Moore, R., Goltsman, S.M. & Lacofano, D., S.(1987). Play for all guidelines: Planning, design and management of outdoor play setting for all children. Berkeley: CA, Mig Communication.
17. Piaget, J. (1962). Play, dreams, and imitation in childhood. New York: Norton
18. Purtaş, Ö. (2017). Okul öncesi eğitim programı hareket ve bütünleştirilmiş hareket etkinliklerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
19. Purtaş, Ö., & Duman, G. (2017). Okul öncesi eğitimde uygulanan hareket etkinlik planlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Turkish Journal of Primary Education, 1(2), Mersin University.
20. Saracho, O.N. (1999). A Factor analysis of pre-school children’s play strategies and cognitive style. Educational Psychology, 19(2), 165-180.
21. Shala, M. 2009. Assessing gross motor skills of Kosovar preschool children. Early Child Development and Care, 179(7), 969-976.
22. Yecke, C. P. (2005). Mayhem in the Middle; How middle schools have failed America- and how to make them work. Washington, DC: The Thomas B. Fordham Institute.
23. Türkoğlu, B., & Uslu, M. (2016). Oyun temelli bilişsel gelişim programının 60-72 aylık çocukların bilişsel gelişimine etkisi. Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi, (6), 50-68. Retrieved from https://dergipark.org.tr/tr/pub/inesj/issue/40018/475797
24. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2002). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin
25. Yüksek Öğretim Kurulu (2017). Okul öncesi öğretmenliği lisans programı. https://www.yok.gov.tr/Documents/Kurumsal/egitim_ogretim_dairesi/Yeni-Ogretmen-Yetistirme-Lisans-Programlari/Okul_Oncesi_Ogretmenligi_Lisans_Programi.pdf sayfasından erişilmiştir.