Turist Rehberliği Meslek Etiği Konulu Ulusal Makale ve Tezlerin Bibliyometrik Analizi

Öz

Amaç ve Önem: Bu çalışma, turist rehberliği etik konulu ulusal alan yazında bulunan tez ve makalelerin bibliyometrik analize tabi tutulması amacıyla yapılmıştır. Çalışma, ulusal alan yazındaki turist rehberliği etiği konulu çalışmaların tarihsel süreçteki gelişimini belirleme açısından önem taşımaktadır. Yöntem: Araştırmada karma araştırma yöntemi kullanılmıştır. Araştırmada veri seti olarak “turist rehberliği meslek etiği” konulu makaleler ve tezler kullanılmıştır. Toplam 10 adet çalışma veri setine dâhil edilmiştir. Veri seti 4 tez, 6 makaleden oluşmaktadır. Çalışmada kullanılan parametreler; tarih aralığı, yazar sayısı, yöntem, veri toplama tekniği, elde edilen veri seti, çalışma türü ve veri tabanıdır. Bulgular: Turist rehberliği meslek etiği konulu çalışmaların son yıllarda önem kazanmış olduğu, çalışmalarda çoğunlukla nicel araştırma yöntemlerinin uygulandığı, veri toplama tekniği olarak anketin tercih edildiği ve veri kaynağı olarak genellikle turistlerin tercih edildiği görülmektedir. Turist rehberlerinin diğer paydaşlarla olan etik değerlerinin ölçümlenmediği sonuçlarına ulaşılmıştır. Özgünlük/Bilimsel Katkı: Konu ile ilgili yapılan çalışmaların ilk bibliyometrik analizidir. Çalışma, turist rehberliği meslek etiği konusundaki çalışmaların azlığına ve böylece yeni araştırmalar ile doldurulması gerekli bir boşluğa işaret etmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Turist rehberliği
• meslek etiği
• bibliyometrik analiz

Bibliometric Analysis of National Articles and Theses on Tourist Guiding Professional Ethics

Öz

Purpose and Importance: This study was conducted with the aim of subjecting the theses and articles in the national literature on tourist guidance ethics to bibliometric analysis. The study is important in terms of revealing the historical development of studies on tourist guidance and ethics in the national literature. Methodology: Mixed research method was used in the research. In the research, articles and theses on "tourist guidance professional ethics" were used as a data set. A total of 10 studies were included in the dataset. The data set consists of 4 theses and 6 articles. Parameters used in the study; date range, number of authors, method, data collection technique, data set, study type and database/index. Findings: It is seen that studies on tourist guiding professional ethics have gained importance in recent years, quantitative research methods are mostly applied in studies, questionnaires are preferred as data collection technique, and tourists are generally preferred as data source. It was concluded that the ethical values of tourist guides with other stakeholders were not measured. Originality/Value: It is the first bibliometric analysis of related topic. The findings confirm that the subject of professional ethics of tourist guiding has not received sufficient attention in the national literature. Revealing of and drawing attention to the current situation of the professional ethics of tourist guiding in the literature may contribute to future researches.

Anahtar Kelimeler

• Tour guiding
• professional ethics
• bibliometric analysis

Kaynakça

1. Cohen, E. (1985) The tourist guide. Annals of Tourism Research 12(1), 5–29.
2. Çiçekli Ayyıldız, S. (2022) Turist rehberlerinin iş ve yaşam doyumunun mesleki bağlılık düzeylerine etkisi (Tez No. 736777) [Yüksek lisans tezi, Mersin Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezSorguSonucYeni.jsp
3. Çokal, Z. (2019), Turist rehberlerinin performansına ve etik davranışlarına yönelik turist algılarının incelenmesi. BAİBÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 19(4), 1143–1168.
4. Çokal, Z. & Yılmaz, İ. (2020). Turist rehberinin performansının destinasyon imajına etkisinde etik davranışlarının rolü. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İİBF Dergisi 15(2), 493–518.
5. Düz, B. (2017) Turist rehberlı̇ğı̇nde meslek etiği ilkelerı̇nı̇n faydacı etı̇k yaklaşımı ile belirlenmesi̇. Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 10(2), 1639 1661.
6. Eren, A.S. (2022) Turist rehberlerinin etik davranışlarının, turist tatminine, tekrar ziyaret ve tavsiye etme eğilimlerine etkisinde cinsiyetin rolü (Tez No. 735676) [Yüksek lisans tezi, Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezSorguSonucYeni.jsp
7. Fang, F. & Wang, C. (2015). A study on the factors influencing the professional ethics of tourist guides by IPA. Journal of Anhui Agricultural University, 4.
8. Fennell, D. A. & Malloy, D. C. (1999). Measuring the ethical nature of tourism operators. Annals of Tourism Research 26(4), 928–943.

9. Güneş, S. G., Gündoğdu, K. & Aksu, H. S. (2022) Ulakbim tarafından taranan ulusal hakemli dergilerde yayımlanmış gönüllü turizm konulu makalelerin bibliyometrik analizi. GSI Journals Serie A: Advancements in Tourism Recreation and Sports Sciences, 5(1), 1-15.
10. Jamal, T. & Camargo, B. A. (2014). Sustainable tourism, justice and an ethic of care: Toward the just destination. Journal of Sustainable Tourism, 22(1), 11–30.
11. Kim, N. Y. & Miller, G. (2008). Perceptions of the ethical climate in the Korean tourism industry. Journal of Business Ethics, 82(4), 941–954.
12. Koocher, P. G. & Keith-Spiegel, P. (2016). Ethics in psychology and the mental health professions standart and cases. (4. edition). Oxford University Press.
13. Mancini, M. (2001). Conducting tours. (3.edition). Delmar Publishers.
14. Öter, Z. (2007). Seyahat acentelerinde pazarlama bilgi sistemlerine turist rehberlerinin katkıları: Ege bölgesi örneği (Tez No. 208494) [Doktora tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezSorguSonucYeni.jsp
15. Resmi Gazete, (2012). 6326 Sayılı Turist Rehberliği Mesleği Kanunu. https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2012/06/20120622-2.htm (29 Ocak 2022).
16. Resmi Gazete, (2014). Turist Rehberliği Meslek Yönetmeliği. https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2014/12/20141226-25.htm (26 Mart 2022).
17. Sims, R. R. (1992) The challenge of ethical behavior in organizations. Journal of Business Ethic, 11(7), 505–513.
18. Ulu, S. & Akdağ, M. (2015). Yayınlanan hakem denetimli makalelerin bibliyometrik profili: Selçuk Dergisi Örneği. Selçuk İletişim, 9(1), 5-21.
19. Wu, X. (2010). Professional ethical behaviour of tour guides: Structural composition and influencing reasons. Tourism Science, 24(06), 28-38.
20. WFTGA (2022) The code of guiding practice. https://wftga.org/about-us/the-code of-guiding-practice/ (20 Mart 2022).
21. Yarcan, Ş. (2007) Profesyonel turist rehberliğinde mesleki etik üzerine kavramsal bir değerlendirme. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi 18(1), 33-44.
22. Zengin B, Eker, N. & Erkol Bayram, G. (2017). Turist rehberliği meslek kanununun profesyonel turist rehberlerince değerlendirilmesi. Seyahat ve Otel İşletmeciliği Dergisi 14(2), 142–156.