HATAY YAYLADAĞI’NDA FARKLI BİR LEZZET OLARAK LOKUM: BİR SÖZLÜ TARİH ÇALIŞMASI

Farklı coğrafyalarda kültürlerin birbirleriyle kaynaşmaları sonucunda günümüze kadar gelmiş olan yöresel yiyecekler, destinasyonların tanıtımı ve marka değerini artırma açısından önemli bir yere sahiptir. Hatay ili ve bu destinasyona ait lezzet zenginliği de sözü edilen coğrafi iletişimden oldukça etkilenen alanlar arasındadır. Tarihsel açıdan incelendiğinde, binlerce yıldan bu yana yerleşik insan varlığına ev sahipliği yapmakta olan Hatay ilinde, birçok medeniyetin ve dinin var olmuş olması yörede emsalsiz bir yemek kültürünün meydana gelmesine sebep olmuştur. Hatay ili özelinde yemek kavramı, besin ihtiyacının karşılanmasından ziyade; birliğin, beraberliğin, mutluluğun ve saatler süren sohbetlerin gerçekleştirildiği kalabalık sofraları betimlemek için kullanılır. Unesco Yaratıcı Şehirler Ağı üyesi bir şehir olarak Hatay, birbirinden farklı pek çok yöresel yiyeceğe ev sahipliği yapmaktadır. Hatay ili sınırlarında üretilen ve üretim süreçleri açısından yöresellik unsurunun sonuna kadar var olduğu yiyeceklerden birisi de Yayladağı Lokumu’dur. Bu çalışmada; Hatay ili Yayladağı ilçesinde üretilen lokumun nitelikleri ve üretim süreçlerinin betimlenmesi amacıyla sözlü tarih çalışması gerçekleştirilmiştir. Bu amaçla, 1969 yılından bu yana geleneksel yöntemler kullanarak üretime devam etmekte olan Okay Lokumculuk işletmesinin imtiyaz sahibi, çalışanları, sürekli müşterileri gibi işletmenin geçmişine tanıklık eden kişilerle görüşülmüştür. 1 Nisan 2020-31 Mayıs 2020 tarihleri arası gerçekleştirilen görüşmeler neticesinde; Lokum üretim süreçlerinde yöresellikten ayrılmamanın gastronomik bir değer yaratılması açısından takip edilmesi gereken en önemli yol haritalarından biri olduğu ve işletme bünyesindeki üretimlerin çeşitlendirilerek yerel mirasın zenginleştirilmesi için katkı verilmeye devam edileceği sonuçlarına ulaşılmıştır.