Evaluation of Academic Studies on Science and Art Centers

Öz

As in every country, various activities and practices are carried out for gifted children in Turkey. There are many studies on this subject from past to present. Especially in the Republican era, the most serious work related to gifted people is the establishment of Science and Art Centers, namely BİLSEMs. Science and Art Centers, which have been opened in almost every province in Turkey, serve gifted students. However, the effectiveness and success of these institutions are discussed by many field experts. In this study, master's and doctoral studies on BİLSEMs in Turkey are discussed with the document analysis method, which is a qualitative research method. All the theses related to BİLSEMs in the national thesis center were examined in terms of criteria such as subject content and method. With the study, the academic perspective towards BİLSEMs was tried to be revealed. Accordingly, 107 postgraduate theses on BİLSEM were examined between the years 2005-2022. While only 22 of the 107 graduate theses are doctoral theses, 85 are master theses. It has been seen that the thesis topics are shaped on the current situation determination in the parameters of students, parents and administrators. Considering the importance of the subject, it has been seen that there are not enough studies on many subjects, especially the theses for developing BİLSEMs. Doctoral thesis studies on BİLSEMs and thesis studies in general can be increased.

Anahtar Kelimeler

• BİLSEM
• Thesis
• Thesis Research
• Gifted
• Scientific research

Bilim ve Sanat Merkezleri Üzerine Yapılan Akademik Çalışmaların Değerlendirilmesi

Öz

Her ülkede olduğu gibi Türkiye'de de üstün yetenekli çocuklar için çeşitli faaliyetler ve uygulamalar yapılmaktadır. Geçmişten günümüze bu konuda çok sayıda çalışma mevcuttur. Özellikle Cumhuriyet döneminde Üstün yeteneklilerle alakalı en dikkate değer çalışma Bilim Sanat Merkezlerinin yani BİLSEM'lerin kurulmasıdır. Türkiye'de hemen hemen her vilayette en az bir adet olmak üzere açılmış olan Bilim Sanat Merkezleri üstün yetenekli öğrencilere hizmet vermektedir. Fakat birçok alan uzmanı tarafından bu kurumların etkililiği ve başarısı tartışılmaktadır. Bu çalışmada Türkiye'de BİLSEM’ler üzerine yapılmış olan yüksek lisans ve doktora çalışmaları nitel bir araştırma yöntemi olan doküman incelenme yöntemi ile ele alınmıştır. Ulusal tez merkezinde yer alan BİLSEM’lerle alakalı tüm tezler konu içerik ve yöntem gibi kriterler açısından ele alınarak incelenmiştir. Yapılan inceleme ile BİLSEM'lere yönelik akademik bakış açısı ortaya konmaya çalışılmıştır. Buna göre 2005-2022 yılları arasında BİLSEM konulu 107 lisansüstü tez incelenmiş. 107 lisansüstü tezin yalnızca 22’ si doktora tezi iken 85’i yüksek lisans tezidir. Tez konularının öğrenciler, veliler ve yönetici parametrelerinde mevcut durum tespiti üzerinde şekillendiği görülmüştür. Konunun önemi düşünülerek yeterli sayıda çalışmanın olmadığı pek çok konuda özellikle BİLSEM’leri geliştirmeye yönelik tezlerin yeterince olmadığı görülmüştür. BİLSEM’ler üzerine doktora tez çalışmaları ve genel olarak tez çalışmaları arttırılabilir.

Anahtar Kelimeler

• BİLSEM
• tez
• üstün yetenekliler
• bilimsel araştırmalar
• tez araştırmaları
• Thesis
• Thesis Research
• Gifted
• Scientific research

Kaynakça

1. Akkutay, Ü. (1984). Enderun Mektebi. Gazi Üniversiresi Basımevi.
2. Çamdeviren, Ş. (2014). Bilim ve Sanat Merkezine (Bilsem) devam eden üstün yetenekli çocukların anne babalarının karşılaştıkları güçlükler (Sakarya ili örneği). [Yüksek lisans tezi]. Sakarya Üniversitesi.
3. Çepni, S. (2010). Araştırma ve proje çalışmalarına giriş, 5. Baskı. Trabzon
4. Çitil, M. (2018). Türkiye’de üstün yeteneklilerin eğitimi politikalarının değerlendirilmesi. Millî Eğitim Dergisi, Üstün-Özel Yeteneklilerin Eğitimi Özel Sayısı, 143-172
5. Drisko, J. W., & Maschi, T. (2015). Content analysis. New York: Oxford University Press
6. Enç, M. (1979). Üstün beyin gücü. Ankara Üniversitesi Eğitim Fakültesi Yayınları, No:83.
7. Karabulut, R. (2010). Türkiye’ de üstün yetenekliler eğitiminin tarihi süreci. Eğiten Kitap
8. Karasar, N. (2007). Bilimsel araştırma yöntemi (17. baskı). Nobel Yayıncılık

9. Kaya, N. G. (2013). Üstün yetenekli öğrencilerin eğitimi ve BİLSEM’ler. Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 15(1). 2013, 115-122.
10. Kurt, C. (2022). Bilim ve sanat merkezi görsel sanatlar alanında yazılmış akademik çalışmaların incelenmesi [Yüksek lisans tezi]. Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi.
11. MEB, (2019). Bilim ve Sanat Merkezi Yönergesi, Millî Eğitim Bakanlığı Tebliğler Dergisi. Merriam, S. B. (2009). Qualitative research: A guide to design and ımplementation. San Francisco: Jossey-Bass.
12. Oruç, Ş., Ateş, H. & Çağır, S. (2019). Türk eğitim sisteminde geçmişten günümüze üstün yetenekliler için yapılan uygulamalar. Uluslararası Ders Kitapları ve Eğitim Materyalleri Dergisi, 2 (2), 253-273.
13. Özgüler, N. (2009). 7-12 yaş arası üstün yetenekli çocukların eğitimi ve bir yöntem önerisi (İstanbul ili örneği) [Yüksek lisans tezi]. Beykent Üniversitesi
14. Ruyter, K., & Scholl, N. (1998). Positioning qualitative market research: Reflections from theory and practice. Qualitative market research: An International Journal,1(1). 7-14.
15. Yıldırım, A., ve Şimşek. H. (2006). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Seçkin Yayıncılık.
16. Yılmaz, M. & Çaylak, B. (2014). Bilim sanat merkezinin öğrencilerin fen ve teknoloji dersindeki başarılarına sağladığı katkılara ilişkin velilerin görüşleri. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 6 (11), 368-382