Araştırma Makalesi

Öğrencilerin Programlama Derslerinde Üretken Yapay Zekâ Araçlarını Kabulü: Genişletilmiş Teknoloji Kabul Modeli ile Türkiye'den Bulgular

Cilt: 8 Sayı: 4 24 Aralık 2025
PDF İndir
TR EN

Öğrencilerin Programlama Derslerinde Üretken Yapay Zekâ Araçlarını Kabulü: Genişletilmiş Teknoloji Kabul Modeli ile Türkiye'den Bulgular

Öz

Bu çalışma, üretken yapay zekâ (YZ) araçlarının, özellikle bilişim alanlarında öğrenim gören üniversite öğrencileri tarafından programlama derslerinde benimsenme niyetini etkileyen faktörleri incelemektedir. Teknoloji Kabul Modeli (TKM), Öz Yeterlik (ÖY), Algılanan Güven (AG), Algılanan Risk (AR) ve Bağımlılık Endişesi (BE) ile genişletilmiştir. Veriler, Türkiye’deki 305 lisans öğrencisinden çevrim içi anket yoluyla toplanmış ve Yapısal Eşitlik Modellemesi ile analiz edilmiştir. Bulgular, Algılanan Fayda (AF) ve Algılanan Kullanım Kolaylığı’nın (AKK), kullanma niyetini anlamlı biçimde yordadığını göstermektedir. AG’nin hem AF hem de AKK üzerinde pozitif etkisi bulunurken, ÖY’nin de AKK üzerinde anlamlı etkisi gözlenmiştir. Ayrıca, ÖY ile BE arasında pozitif bir ilişki tespit edilmiştir (β = 0.506). Bu sonuç, teknolojik yetkinliği yüksek öğrencilerin, potansiyel bağımlılık risklerine daha duyarlı olabileceğini göstermektedir. Çalışma, YZ araçlarının eğitimde kabulüne dair literatüre özgün katkılar sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Amin, S., Hellström, J., & Hintze, A. (2024). Can ChatGPT code the technical part of a bachelor’s thesis in informatics? Qeios. [https://doi.org/10.32388/AAAJ8N](https://doi.org/10.32388/AAAJ8N)
  2. Arpacı, I. (2016). Understanding and predicting students’ intention to use mobile cloud storage services. Computers in Human Behavior, 58, 150–157. [https://doi.org/10.1016/j.chb.2015.12.067](https://doi.org/10.1016/j.chb.2015.12.067)
  3. Aruğaslan, E. (2025). Doktora öğrencilerinin yapay zekâ kullanımı üzerine nitel bir çalışma. Üniversite Araştırmaları Dergisi (Journal of University Research), 8(1), 36–53. [https://doi.org/10.32329/uad.1557111](https://doi.org/10.32329/uad.1557111)
  4. Asan, O., Bayrak, A. E., & Choudhury, A. (2020). Artificial intelligence and human trust in healthcare: Focus on clinicians. Journal of Medical Internet Research, 22(6), e15154. [https://doi.org/10.2196/15154](https://doi.org/10.2196/15154)
  5. Bahi, A., Gharib, J., & Gahi, Y. (2024). Integrating generative AI for advancing agile software development and mitigating project management challenges. International Journal of Advanced Computer Science and Applications, 15(3). [https://doi.org/10.14569/IJACSA.2024.0150306](https://doi.org/10.14569/IJACSA.2024.0150306)
  6. Bandura, A. (1986). Social foundations of thought and action: A social cognitive theory. Prentice Hall.
  7. Biswas, S. (2023). Role of ChatGPT in computer programming. Mesopotamian Journal of Computer Science, 2023, 9–15. [https://doi.org/10.58496/MJCSC/2023/002](https://doi.org/10.58496/MJCSC/2023/002)
  8. Budu, K. W. A., Mu, Y., & Mireku, K. K. (2018). Investigating the effect of behavioral intention on e-learning systems usage: Empirical study on tertiary education institutions in Ghana. Mediterranean Journal of Social Sciences, 9(3), 201–216. [https://doi.org/10.2478/mjss-2018-0062](https://doi.org/10.2478/mjss-2018-0062)

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Yükseköğretim Çalışmaları (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

24 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

29 Haziran 2025

Kabul Tarihi

5 Eylül 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 1970 Cilt: 8 Sayı: 4

Kaynak Göster

APA
Büyükeke, A. (2025). Öğrencilerin Programlama Derslerinde Üretken Yapay Zekâ Araçlarını Kabulü: Genişletilmiş Teknoloji Kabul Modeli ile Türkiye’den Bulgular. Journal of University Research, 8(4), 543-556. https://doi.org/10.32329/uad.1728785

Articles published in the Journal of University Research (Üniversite Araştırmaları Dergisi - ÜAD) are licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International (CC BY 4.0) License 32353.