SINIF ÖĞRETMENLERİNİN AKRAN ZORBALIĞINA YÖNELİK ALGILARI VE MÜDAHALE YÖNTEMLERİ

Bu araştırmada, sınıf öğretmenlerinin akran zorbalığına ilişkin algıları ile ilkokul ortamlarında karşılaştıkları zorbalık vakalarına yönelik müdahale stratejilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışma, nitel araştırma yöntemlerinden fenomenolojik desen doğrultusunda yürütülmüştür. Araştırmanın örneklemini, Ağrı ili merkez ve ilçelerinde görev yapan, amaçlı örnekleme yöntemiyle seçilmiş 59 sınıf öğretmeni oluşturmaktadır. Veriler, araştırmacılar tarafından geliştirilen 7 soruluk yarı yapılandırılmış görüşme formu aracılığıyla yüz yüze görüşmeler yoluyla toplanmıştır. Elde edilen veriler içerik analizi tekniği ile çözümlenmiş; kodlama süreci sonunda tema ve kategoriler oluşturularak frekans ve yüzde dağılımları hesaplanmıştır. Bulgular, öğretmenlerin akran zorbalığını çoğunlukla fiziksel ve sözel davranışlar üzerinden tanımladıklarını, ancak ilişkisel ve siber zorbalık gibi örtük türlere yönelik farkındalıklarının daha sınırlı olduğunu göstermiştir. Öğretmenlerin müdahalelerinde empati geliştirme, sözlü uyarı, veli iş birliği ve rehberlik servisine yönlendirme gibi yöntemleri benimsedikleri belirlenmiştir. Ayrıca aile kaynaklı sorunlar, kalabalık sınıflar ve yetersiz rehberlik hizmetleri mücadele sürecinde önemli engeller olarak öne çıkmıştır. Sonuç olarak, akran zorbalığıyla etkili mücadelenin okul, aile ve uzman iş birliğine dayalı bütüncül ve sistematik yaklaşımlarla mümkün olduğu değerlendirilmiştir.

This study aimed to examine primary school teachers' perceptions of peer bullying and their intervention strategies for bullying cases encountered in primary school settings. The study was conducted using a phenomenological design, a qualitative research method. The sample consisted of 59 primary school teachers working in the central district and sub-districts of Ağrı province, selected using a purposive sampling method. Data were collected through face-to-face interviews using a 7-question semi-structured interview form developed by the researchers. The obtained data were analyzed using content analysis techniques; after the coding process, themes and categories were created, and frequency and percentage distributions were calculated. The findings showed that teachers mostly defined peer bullying through physical and verbal behaviors, but their awareness of implicit types such as relational and cyberbullying was more limited. It was determined that teachers adopted methods such as developing empathy, verbal warnings, parental cooperation, and referral to guidance services in their interventions. In addition, family-related problems, crowded classrooms, and inadequate guidance services emerged as significant obstacles in the struggle against bullying. In conclusion, it was determined that effective combat against peer bullying is possible through holistic and systematic approaches based on collaboration between schools, families, and professionals.