Evaluation of English and Turkish Language Teaching Textbooks According to CEFR Criteria

Öz

While English has been used as a Lingua Franca (LF) for many years all around the world, Türkiye on the other hand, which has been experiencing mass migration to its lands and started the internationalization process, teaching Turkish to foreigners as a second or foreign language has attracted attention. As a result of the attention given to Turkish language, the institutions in Türkiye initiated several projects to design language materials according to the Common European Framework of Reference for Languages (CEFR) criteria while materials were adapted for English language years ago. Since one of the materials used during teaching is textbooks, the aim of this study is to examine and compare the organization of the books and spoken interaction activities of one A1-level English coursebook published for those who learn English as a foreign language and one A1-level Turkish coursebook published for those who learn Turkish as a foreign language using CEFR criteria. For this reason, two books written in both languages were selected by getting expert opinion and their units were analyzed with the document analysis method. When the results are examined, it is found out that there are several differences between the organization of the units and layout of the books. Moreover, there are more spoken interaction activities in English coursebook than the Turkish coursebook.

Anahtar Kelimeler

• EFL
• CEFR
• Teaching language to foreigners

Yabancı Dil Olarak İngilizce ve Türkçe Öğretimi Ders Kitaplarının CEFR Ölçütlerine Göre Değerlendirilmesi

Öz

İngilizce uzun yıllardır tüm dünyada Lingua Franca (LF) olarak kullanılırken, kitlesel göçlere maruz kalan ve üniversiteleri aracılığıyla uluslararasılaşma sürecine giren Türkiye'de, yabancılara Türkçe'nin ikinci veya yabancı dil olarak öğretilmesi son yıllarda gündeme gelmeye başlamıştır. Türk diline gösterilen ilginin bir sonucu olarak, Türkiye'deki kurumlar, dil öğretimi materyallerini Avrupa Ortak Dil Referans Çerçevesi (CEFR) kriterlerine göre tasarlamak için birçok proje başlatmışken, İngiltere, kendi dili ile ilgili öğretim materyallerini yıllar önce CEFR kriterlerine uyarlamıştır. Uyarlanan materyallerin en başında ise ders kitapları gelmektedir. Bu yüzden, çalışmanın amacı, İngilizceyi yabancı dil olarak öğrenenler için yayınlanan A1 düzeyinde İngilizce bir ders kitabı ile yabancılar için Türkçe öğretimi için hazırlanan A1 düzeyi Türkçe bir ders kitabının kitap düzenini ve kitap içeriklerinde bulunan sözlü etkileşim etkinliklerini CEFR ölçütleri acısından incelemek ve karşılaştırmaktır. Bu doğrultuda uzman görüşü alınarak her iki dilde yazılmış iki kitap seçilmiş ve dokuman analizi yöntemiyle incelenmiştir. Sonuçlar incelendiğinde, ünitelerin organizasyonu ve yerleşiminde çeşitli farklılıkların olduğu görülmektedir. Ayrıca İngilizce ders kitabında Türkçe ders kitabından daha fazla ve çeşitli sözlü etkileşim etkinliği bulunduğu anlaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• EFL
• CEFR
• Yabancılara dil öğretimi

Kaynakça

1. Akbulut, S., & Yaylı, D. (2015). Yabancı dil olarak Türkçe öğretimi A1-A2 düzeyi ders kitapları üzerine bir izlence çalışması. Erzincan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi (ERZSOSDE), Özel Sayı(2), 35-46.
2. Alyılmaz, C. (2010). Türkçe öğretiminin sorunları. Turkish Studies, 5(3), 728-749.
3. Bahadorfar, M., & Omidvar, R. (2014). Technology in teaching speaking skill. Acme International Journal of Multidisciplinary Research, 2(4), 9-13.
4. Akyüz, Y. (1982). Türk eğitim tarihi. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Yayınları.
5. Balcı, M., & Melanlıoğlu, D. (2020). Türkçenin yabancı dil olarak öğretimi programı üzerine. Kırıkkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 10(2), 173-198.
6. Barçın, S. (2018). Türk soylulara Türkçe öğretiminde kültür aktarım aracı olarak atasözleri ve deyimlerin kullanımı: Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Altın Köprü Türkçe Öğretimi Ders Kitabı (B1 Seviyesi). Aydın Tömer Dil Dergisi, 3(2), 1-16.
7. Biçer, N., & Kılıç̧, B. S. (2017). Suriyeli öğrencilere Türkçe öğretmek için kullanılan ders kitaplarının öğretmen görüşleri doğrultusunda değerlendirilmesi. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 5(4), 649-663.
8. Bowen, G. A. (2009). Document analysis as a qualitative research method. Qualitative research journal, 9(2), 27-40.

9. Council of Europa (2001). Common European framework of reference for languages. Cambrigde University Press.
10. Council of Europa (2018). Common European framework of reference for languages. Cambrigde University Press.
11. Çetinkaya, G., & Yolcusoy, Ö. (2020). Okuduğunu anlamayı değerlendirmeye dönük ölçünleştirilmiş görev biçimleri: Yabancılara Türkçe öğretimi ders kitapları üzerine karşılaştırmalı bir inceleme. Hasan Ali Yücel Eğitim Fakültesi Dergisi (HAYEF), 17(2), 176-198.
12. Christiansen, T. W. (2015). The rise of English as the global lingua franca. Is the world heading towards greater monolingualism or new forms of plurilingualism?. Lingue e Linguaggi, 15(1),129-154.
13. Demirel, I. F., & Fakazli, Ö. (2021). A CEFR-based comparison of English and Turkish language teaching course books in terms of speaking and writing skills. Journal of Theoretical Educational Science, 14(2), 167-185.
14. Dışişleri Bakanlığı, Türk Ekonomisinin Genel Görünümü, http:// www.mfa.gov.tr/turk-ekonomisindeki-son-gelismeler.tr.mfa (Accessed September 10, 2021)
15. Dilek, İ. (2016). Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenen uluslararası öğrencilerde ve eğitim dili Türkçe olan üniversitelere gidenlerde Türkçe algısı. Aydın Tömer Dil Dergisi, 1(2), 17-32.
16. Durukan, Ş. (2021). Yabancılara Türkçe öğretimi ders kitaplarında batı kökenli sözcüklerin kullanımı: Yedi İklim Türkçe Seti (A1-A2 ders kitabı) örneği. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi, 10(3), 1070-1088.
17. Er, O., Biçer, N., & Bozkırlı, K. Ç. (2012). Yabancılara Türkçe öğretiminde karşılaşılan sorunların ilgili alan yazını ışığında değerlendirilmesi. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi, 1(2), 51-69.
18. Erdal, K., Dağdeviren, İ., Gökhan, O., Şen, H. H., & Şenay, E. (2018). Yabancılara Türkçe öğretimi ders kitaplarında kültürel ögeler (A2 düzeyi). TÜRÜK Uluslararası Dil, Edebiyat ve Halkbilimi Araştırmaları Dergisi, 6(12), 11-23.
19. Erdoğan, G. (2019). Yabancılara Türkçe öğretimine yönelik ders kitaplarının atasözleri ve deyimler açısından incelenmesi. (Yayın No. 574150) [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Gaziantep Üniversitesi]. YÖK. https://tez.yok.gov.tr
20. Fisne, F. N., Gungor, M. N.; Guerra, L., & Gonçalves, O. (2018). A CEFR-based comparison of ELT curriculum and course books used in Turkish and Portuguese primary schools. Novartis-Royal (Research on Youth and Langauge), 12(2),129-151.
21. Gün, M., Yalçın, Ç., & Pişkin, B. S. (2019). Temel seviye yabancılara Türkçe öğretimi kitaplarında yer alan dil bilgisi konularının ve etkinliklerinin karşılaştırılması ve analizi. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 23(Özel Sayı), 2089-2101.
22. Gündüz, F. (2020). Yeni Hitit Yabancılar İçin Türkçe Ders Kitabı C1 seviyesinde görünüş kategorisi. Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 11(1), 49-55. http://dx.doi.org/10.33537/sobild.2020.11.1.6
23. Güneş, K. (2019). Yabancılara Türkçe öğretimi ders kitapları ile yabancı dil olarak İngilizce öğretimi ders kitaplarının tema ve tema içeriğindeki sözcükler açısından karşılaştırılması. (Yayın No. 563531) [Yüksek lisans tezi, Sakarya Üniversitesi]. YÖK. https://tez.yok.gov.tr
24. Hasırcı, S. (2019). Yabancılara Türkçe öğretimine yönelik ders kitaplarındaki konuşma etkinliklerinin dil öğrenme stratejileri açısından incelenmesi. Dil Eğitimi ve Araştırmaları Dergisi, 5(2), 314-333.
25. House, J. (1999). Misunderstanding in intercultural communication: interactions in English as a lingua Franca and the myth of mutual intelligibility. In Claus Gnutzmann (ed.), Teaching and learning English as a global language (pp. 73–89). Stauffenburg.
26. İşcan, A., & Yassıtaş, T. (2018). Yabancı dil olarak Türkçe öğretimi ders kitaplarında kültür aktarımı: Yedi İklim Türkçe Öğretim Seti Örneği (B1-B2 düzeyi). Aydın Tömer Dil Dergisi, 3(1), 47-66.
27. Jenkins, J. (2000). The phonology of English as an international language: New models, new norms, new goals. Oxford University Press.
28. Jenkins, J. (2006). Current perspectives on teaching world Englishes and English as a lingua franca. TESOL Quarterly, 40, 157–81.
29. Kachru, B. (1992). The Other Tongue: English across cultures. University of Illinois Press.
30. Kalaycı, D., & Durukan, E. (2019). Yabancı dil olarak Türkçe ve İngilizce öğretimi ders kitaplarının öğrenme alanları bakımından karşılaştırılması. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi, 8(4), 2162-2177.
31. Ku, H., & Zussman, A. (2010). Lingua franca: The role of English in international trade. Journal of Economic Behavior & Organization, 75(2), 250-260.
32. Mauranen, A. (2010). Features of English as a lingua franca in academia. Helsinki English Studies, 6(6), 28.
33. Miles, M. B., & Huberman, A. M. (2015). Genişletilmiş bir kaynak kitap: nitel veri analizi. (Akbaba Altun, S., Ersoy, A., Çev.) Pegem Akademi Yayınları.
34. Leong, l., & Ahmadı, S. (2017). An analysıs of factors influencing learners’ English speaking skill. International Journal of Research in English Education, 2(1), 34-41.
35. Oktay, M. R. (2015). Yabancılara Türkçe öğretimi ders kitaplarındaki metin altı sorularının Bloom Taksonomisi`ndeki bilişsel düzeyler açısından incelenmesi. (Yayın No. 463400) [Yüksek lisans tezi, Başkent Üniversitesi]. YÖK. https://tez.yok.gov.tr
36. Ömeroğlu, E. (2016). Yabancılara Türkçe öğretimi için hazırlanmış ders kitaplarının incelenmesi. (Yayın No. 448208) [Doktora tezi, Sakarya Üniversitesi]. YÖK. https://tez.yok.gov.tr
37. PSB. (2021). Retrived from: https://www.sbb.gov.tr/buyume/#prettyPhoto[rel-16532-1943576697]/0
38. Sarem, S. N., Hamidi, H., & Mahmoudie, R. (2013). A critical look at textbook evaluation: A case study of evaluating an ESP course-book: English for international tourism. International Research Journal of Applied and Basic Sciences, 4(2), 372-380.
39. Sayid Açıkgöz, E. (2018). Yabancı dil olarak Türkçe öğretimi ders kitaplarında kültür aktarımı: Yeni Hitit Yabancılar İçin Türkçe Ders Kitabı: (A1-A2 düzeyi). (Yayın No. 529622) [Yüksek lisans tezi, Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi]. YÖK. https://tez.yok.gov.tr
40. Seidlhofer, B. (2005). English as a lingua franca. ELT Journal, 59(1), 339–341.
41. Soyuçok, M. (2022). Kök değerlerin kökenleri: Bir Divanü Lûgat-it Türk incelemesi. Folklor Akademi Dergisi, 5(1), 101-113.
42. Şehitoğlu, M. (2020). Hindistan Jamia Millîa İslamia Üniversitesinde okutulan yabancılara Türkçe öğretimi Türkçe ders kitapları üzerine bir değerlendirme. RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, 19, 106-127. http://dx.doi.org/10.29000/rumelide.752153
43. Tiryaki, E., & Kayatürk, N. (2017). Yabancılara Türkçe öğretimi kitaplarındaki dinleme metinlerinin örtülü anlam açısından değerlendirilmesi (İstanbul B1-B2 Seviyesi Ders Kitabi). Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü̈ Dergisi, 14(39), 300-319.
44. Tomak, B. (2021). Evaluation of the" Speaking" Component of a Curriculum Applied in a School of Foreign Languages: An Action Research in a State University in Türkiye. International Journal of Educational Methodology, 7(1), 33-51.
45. Tok, M. (2013). Yabancılara Türkçe öğretimi ders kitaplarındaki yazma çalışmalarının değerlendirilmesi. Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 6(1), 253-283.
46. Tüm, G., & Emre-Parmaksız, G. (2017). Comparison of speaking activities in Turkish and English language teaching coursebooks regarding self-assesment grid of CEFR. Journal of Language and Linguistic Studies, 13(2), 367-378.
47. Ulutaş, M. & Kara, M. (2019). Yabancı dil olarak Türkçe öğretimi ders kitaplarındaki metin altı sorularının yenilenmiş̧ Bloom Taksonomisi’ne göre incelenmesi. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim Dergisi, 8(4), 2198-2214.
48. Ünlü, N. A. (2015). Yabancılara Türkçe öğretimi ders kitaplarından Hitit 1 ve Yeni Hitit 1’deki dilbilgisi sunumu ve alıştırmalarının karşılaştırılması. Hacettepe Üniversitesi Yabancı Dil Olarak Türkçe Araştırmaları Dergisi, 2, 137-150.
49. Vitula, O. (2020). Speaking skills in ELT coursebooks for lower secondary schools [Unpublished master’s thesis]. Masaryk University.
50. Weber G. (1997). Top languages: the world’s ten most influential languages, in “language monthly” 3, pp. 12-18. Reprinted in AATF National Bulletin, 24(3), 22-28.
51. Yaylı, D., & Yaylı, D. (2018). Yabancılara Türkçe öğretimi ders kitaplarında yazma etkinliklerinin değerlendirilmesi (Yedi İklim Türkçe Örneği). Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 44(44), 132-145.
52. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2005). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Seçkin.
53. Yılmaz, F. (2014). Yeni Hitit Yabancılar İçin Türkçe 2 Ders Kitabı yazma etkinlikleri üzerine bir inceleme. Uluslararası Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 2, 37-48.