Araştırma Makalesi

Savunma Harcamaları ve Sürdürülebilir Kalkınma İlişkisi: Panel Fourier Toda-Yamamoto Nedensellik Testinden Kanıtlar

Cilt: 12 Sayı: 2 1 Ekim 2026
PDF İndir
TR EN

Savunma Harcamaları ve Sürdürülebilir Kalkınma İlişkisi: Panel Fourier Toda-Yamamoto Nedensellik Testinden Kanıtlar

Öz

Bu çalışmanın amacı, savunma harcamaları ile sürdürülebilir kalkınma arasındaki nedensellik ilişkisini gelişmiş ve gelişmekte olan 108 ülkede 2000-2023 dönemi için incelemektir. Savunma harcamaları GSYH’nin yüzdesi olarak SIPRI’dan, sürdürülebilir kalkınma verisi Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları Endeksinden elde edilmiştir. Nedensellik ilişkisini belirlemek amacıyla yapısal kırılmaları dikkate alan Panel Fourier Toda-Yamamoto (PFTY) testi uygulanmıştır. Sonuçlar savunma harcamalarından sürdürülebilir kalkınmaya %10, sürdürülebilir kalkınmadan savunma harcamalarına %5 düzeyinde nedensellik olduğunu göstermektedir. Bununla birlikte, ilişki homojen değildir. 108 ülkenin 4’ünde çift yönlü, 28’inde tek yönlü nedensellik tespit edilirken, diğer ülkelerde anlamlı ilişki bulunmamıştır. Bulgular, savunma ve sürdürülebilir kalkınma politikalarının ülke koşulları dikkate alınarak birlikte değerlendirilmesi gerektiğine işaret etmektedir. Alt amaçlar incelendiğinde, 15 sürdürülebilir kalkınma amacının 10’unda çift ve 4’ünde tek yönlü nedensellik bulunduğu ve 1’inde nedensellik bulunmadığı tespit edilmiştir. Bu durum, nedenselliğin sürdürülebilir kalkınmanın tek bir boyutuyla sınırlı olmadığını kalkınmanın ekonomik, sosyal, çevresel ve kurumsal amaçlarında farklı yönlerde ortaya çıktığını göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Akusta, E. (2024). Does military expenditure impede sustainable development? Empirical evidence from NATO countries. Güvenlik Stratejileri Dergisi, 20(48), 195-214.
  2. Akusta, E. (2025). Can renewable energy sources alleviate the pressure of military expenditures on the environment? Empirical evidence from Turkiye. Environmental Research and Technology, 8(2), 410-424.
  3. Aydın, B. (2021a). Theoretical and empirical literature of the relationship between defense expenditures and economic growth. Finans Ekonomi ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 6(2), 208-215.
  4. Aydın, B. (2021b). Türkiye ekonomisi için Benoit hipotezinin geçerliliği. Savunma Bilimleri Dergisi, (39), 1-27.
  5. Aydın, M. (2020). Askeri harcamalar, ekonomik büyüme ve çevre kirliliği arasındaki ilişki: Türkiye için yapısal kırılmalı nedensellik testinden kanıtlar. Ekonomi Politika ve Finans Araştırmaları Dergisi, 5(2), 261-275.
  6. Barro, R. J. (1990). Government spending in a simple model of endogenous growth. Journal of Political Economy, 98(5, Part 2), 103-125.
  7. Benoit, É. (1973). Defense and economic growth in developing countries. Lexington Books.
  8. Benoit, É. (1978). Growth and defense in developing countries. Economic Development and Cultural Change, 26(2), 271-280.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sürdürülebilir Kalkınma

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

1 Ekim 2026

Gönderilme Tarihi

10 Ağustos 2026

Kabul Tarihi

30 Eylül 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 12 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Taşdemir, Y. (2026). Savunma Harcamaları ve Sürdürülebilir Kalkınma İlişkisi: Panel Fourier Toda-Yamamoto Nedensellik Testinden Kanıtlar. Uluslararası Ekonomi ve Yenilik Dergisi, 12(2), 853-879. https://doi.org/10.20979/ueyd.2014705
AMA
1.Taşdemir Y. Savunma Harcamaları ve Sürdürülebilir Kalkınma İlişkisi: Panel Fourier Toda-Yamamoto Nedensellik Testinden Kanıtlar. UEYD. 2026;12(2):853-879. doi:10.20979/ueyd.2014705
Chicago
Taşdemir, Yakup. 2026. “Savunma Harcamaları ve Sürdürülebilir Kalkınma İlişkisi: Panel Fourier Toda-Yamamoto Nedensellik Testinden Kanıtlar”. Uluslararası Ekonomi ve Yenilik Dergisi 12 (2): 853-79. https://doi.org/10.20979/ueyd.2014705.
EndNote
Taşdemir Y (01 Ekim 2026) Savunma Harcamaları ve Sürdürülebilir Kalkınma İlişkisi: Panel Fourier Toda-Yamamoto Nedensellik Testinden Kanıtlar. Uluslararası Ekonomi ve Yenilik Dergisi 12 2 853–879.
IEEE
[1]Y. Taşdemir, “Savunma Harcamaları ve Sürdürülebilir Kalkınma İlişkisi: Panel Fourier Toda-Yamamoto Nedensellik Testinden Kanıtlar”, UEYD, c. 12, sy 2, ss. 853–879, Eki. 2026, doi: 10.20979/ueyd.2014705.
ISNAD
Taşdemir, Yakup. “Savunma Harcamaları ve Sürdürülebilir Kalkınma İlişkisi: Panel Fourier Toda-Yamamoto Nedensellik Testinden Kanıtlar”. Uluslararası Ekonomi ve Yenilik Dergisi 12/2 (01 Ekim 2026): 853-879. https://doi.org/10.20979/ueyd.2014705.
JAMA
1.Taşdemir Y. Savunma Harcamaları ve Sürdürülebilir Kalkınma İlişkisi: Panel Fourier Toda-Yamamoto Nedensellik Testinden Kanıtlar. UEYD. 2026;12:853–879.
MLA
Taşdemir, Yakup. “Savunma Harcamaları ve Sürdürülebilir Kalkınma İlişkisi: Panel Fourier Toda-Yamamoto Nedensellik Testinden Kanıtlar”. Uluslararası Ekonomi ve Yenilik Dergisi, c. 12, sy 2, Ekim 2026, ss. 853-79, doi:10.20979/ueyd.2014705.
Vancouver
1.Yakup Taşdemir. Savunma Harcamaları ve Sürdürülebilir Kalkınma İlişkisi: Panel Fourier Toda-Yamamoto Nedensellik Testinden Kanıtlar. UEYD. 01 Ekim 2026;12(2):853-79. doi:10.20979/ueyd.2014705

Uluslararası Ekonomi ve Yenilik Dergisi

Karadeniz Teknik Üniversitesi, İİBF, İktisat Bölümü, 61080, Trabzon/Türkiye

https://dergipark.org.tr/en/pub/ueyd

33974

 This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.