Derleme

DİJİTAL PAZARLAMADA AI WASHING UYGULAMALARININ TÜKETİCİ TEMELLİ MARKA DEĞERİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: AI BOOING'İN ARACI ROLÜNE İLİŞKİN KAVRAMSAL BİR İNCELEME

Cilt: 10 Sayı: 3 30 Eylül 2026
PDF İndir
TR EN

DİJİTAL PAZARLAMADA AI WASHING UYGULAMALARININ TÜKETİCİ TEMELLİ MARKA DEĞERİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: AI BOOING'İN ARACI ROLÜNE İLİŞKİN KAVRAMSAL BİR İNCELEME

Öz

Bu çalışma, dijital pazarlama bağlamında AI Washing (yapay zekâ yıkama) uygulamalarının tüketici temelli marka değeri üzerindeki etkisini, AI Booing (yapay zekâya tepki) olgusunun aracı rolü çerçevesinde incelemeyi amaçlamaktadır. Yapay zekâ teknolojilerinin pazarlama iletişiminde araçsallaştırılması, şirketlerin gerçek YZ kapasitelerini aşan iddialarla marka konumlandırması yapmasına yol açmakta; bu durum ise tüketici güvenini erozyona uğratarak marka değerini tehdit etmektedir. Araştırma, Keller'ın (1993) tüketici temelli marka değeri modeli ile Ozturkcan ve Bozdağ'ın (2025) AI Washing-AI Booing güvensizlik döngüsü çerçevesini bütünleştiren özgün bir kavramsal model önermektedir. Bu doğrultuda çalışma; greenwashing, ethics washing ve CSR-washing yazınlarından beslenen kavramsal bir çerçeve önererek AI Washing, AI Booing ve tüketici temelli marka değeri arasındaki ilişkileri bütünleştirici bir derleme yaklaşımıyla ele almaktadır. Çalışma, AI Washing ile marka değeri arasındaki ilişkiyi kavramsal düzeyde bütünleştiren ilk çalışmalardan biri olarak AI Booing'in bu ilişkideki aracı rolüne dair önermeler geliştirmekte; dijital pazarlama yöneticilerine sorumlu YZ iletişim stratejileri konusunda çıkarımlar sunmakta ve ileride yürütülecek görgül araştırmalar için sınanabilir bir kavramsal model ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Aaker, D. A. (1991). Managing brand equity: Capitalizing on the value of a brand name. Free Press.
  2. Ahluwalia, R., Burnkrant, R. E. ve Unnava, H. R. (2000). Consumer response to negative publicity: The moderating role of commitment. Journal of Marketing Research, 37(2), 203–214. [https://doi.org/10.1509/jmkr.37.2.203.18734](https://doi.org/10.1509/jmkr.37.2.203.18734)
  3. Appel, G., Grewal, L., Hadi, R. ve Stephen, A. T. (2020). The future of social media in marketing. Journal of the Academy of Marketing Science, 48(1), 79–95.
  4. Bitektine, A. ve Haack, P. (2015). The “macro” and the “micro” of legitimacy: Toward a multilevel theory of the legitimacy process. Academy of Management Review, 40(1), 49–75.
  5. Boston Consulting Group [BCG]. (2025, 12 Aralık). Building lasting brand equity in the age of AI. [https://www.bcg.com/publications/2025/building-lasting-brand-equity-in-the-age-of-ai](https://www.bcg.com/publications/2025/building-lasting-brand-equity-in-the-age-of-ai)
  6. Chakraborty, A. ve Harbaugh, R. (2010). Persuasion by cheap talk. American Economic Review, 100(5), 2361–2382.
  7. Cisco. (2024). 2024 Cisco consumer privacy survey. Cisco Systems. [https://www.cisco.com/c/en/us/about/trust-center/consumer-privacy-survey.html](https://www.cisco.com/c/en/us/about/trust-center/consumer-privacy-survey.html)
  8. Delmas, M. A. ve Burbano, V. C. (2011). The drivers of greenwashing. California Management Review, 54(1), 64–87.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Pazarlama (Diğer)

Bölüm

Derleme

Erken Görünüm Tarihi

24 Ağustos 2026

Yayımlanma Tarihi

30 Eylül 2026

Gönderilme Tarihi

2 Temmuz 2026

Kabul Tarihi

24 Ağustos 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 10 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Şen, B. (2026). DİJİTAL PAZARLAMADA AI WASHING UYGULAMALARININ TÜKETİCİ TEMELLİ MARKA DEĞERİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: AI BOOING’İN ARACI ROLÜNE İLİŞKİN KAVRAMSAL BİR İNCELEME. Uluslararası Anadolu Sosyal Bilimler Dergisi, 10(3), 523-533. https://doi.org/10.47525/ulasbid.1985312
AMA
1.Şen B. DİJİTAL PAZARLAMADA AI WASHING UYGULAMALARININ TÜKETİCİ TEMELLİ MARKA DEĞERİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: AI BOOING’İN ARACI ROLÜNE İLİŞKİN KAVRAMSAL BİR İNCELEME. UASBD. 2026;10(3):523-533. doi:10.47525/ulasbid.1985312
Chicago
Şen, Bülent. 2026. “DİJİTAL PAZARLAMADA AI WASHING UYGULAMALARININ TÜKETİCİ TEMELLİ MARKA DEĞERİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: AI BOOING’İN ARACI ROLÜNE İLİŞKİN KAVRAMSAL BİR İNCELEME”. Uluslararası Anadolu Sosyal Bilimler Dergisi 10 (3): 523-33. https://doi.org/10.47525/ulasbid.1985312.
EndNote
Şen B (01 Eylül 2026) DİJİTAL PAZARLAMADA AI WASHING UYGULAMALARININ TÜKETİCİ TEMELLİ MARKA DEĞERİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: AI BOOING’İN ARACI ROLÜNE İLİŞKİN KAVRAMSAL BİR İNCELEME. Uluslararası Anadolu Sosyal Bilimler Dergisi 10 3 523–533.
IEEE
[1]B. Şen, “DİJİTAL PAZARLAMADA AI WASHING UYGULAMALARININ TÜKETİCİ TEMELLİ MARKA DEĞERİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: AI BOOING’İN ARACI ROLÜNE İLİŞKİN KAVRAMSAL BİR İNCELEME”, UASBD, c. 10, sy 3, ss. 523–533, Eyl. 2026, doi: 10.47525/ulasbid.1985312.
ISNAD
Şen, Bülent. “DİJİTAL PAZARLAMADA AI WASHING UYGULAMALARININ TÜKETİCİ TEMELLİ MARKA DEĞERİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: AI BOOING’İN ARACI ROLÜNE İLİŞKİN KAVRAMSAL BİR İNCELEME”. Uluslararası Anadolu Sosyal Bilimler Dergisi 10/3 (01 Eylül 2026): 523-533. https://doi.org/10.47525/ulasbid.1985312.
JAMA
1.Şen B. DİJİTAL PAZARLAMADA AI WASHING UYGULAMALARININ TÜKETİCİ TEMELLİ MARKA DEĞERİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: AI BOOING’İN ARACI ROLÜNE İLİŞKİN KAVRAMSAL BİR İNCELEME. UASBD. 2026;10:523–533.
MLA
Şen, Bülent. “DİJİTAL PAZARLAMADA AI WASHING UYGULAMALARININ TÜKETİCİ TEMELLİ MARKA DEĞERİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: AI BOOING’İN ARACI ROLÜNE İLİŞKİN KAVRAMSAL BİR İNCELEME”. Uluslararası Anadolu Sosyal Bilimler Dergisi, c. 10, sy 3, Eylül 2026, ss. 523-3, doi:10.47525/ulasbid.1985312.
Vancouver
1.Bülent Şen. DİJİTAL PAZARLAMADA AI WASHING UYGULAMALARININ TÜKETİCİ TEMELLİ MARKA DEĞERİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: AI BOOING’İN ARACI ROLÜNE İLİŞKİN KAVRAMSAL BİR İNCELEME. UASBD. 01 Eylül 2026;10(3):523-3. doi:10.47525/ulasbid.1985312

19792  21391 18309     

Our journal licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License