Sosyal Medyada Kimlik Kurgusu: İzleyici Yorumları Üzerinden Nitel Bir Analiz1

Öz

Bu çalışma, sosyal medya platformlarının bireylerin kimlik inşası üzerindeki etkisini incelemektedir. Günümüzde dijital ortamlar, bireylerin ve toplulukların kimliklerini oluşturma, pekiştirme ve yeniden tanımlama süreçlerinde önemli bir rol oynamaktadır. Çalışmada, özellikle YouTube gibi geniş etkileşim ağına sahip sosyal medya platformlarının kimlik algısı üzerindeki etkileri analiz edilmiştir. Araştırma kapsamında, 2022 yılında bir gazeteci tarafından yayımlanan, Suriye’den göç eden bireylerin Türkiye’deki geleceklerine dair distopik bir senaryoyu konu alan kısa filme yapılan kullanıcı yorumları ele alınmıştır. Bu yorumlar, T. Van Dijk’ın Eleştirel Söylem Analizi yöntemiyle incelenmiş ve ev sahibi toplumun göçmenler hakkındaki kimlik algıları değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgular, sosyal medya üzerinden üretilen söylemlerin bireylerin kimlik inşa süreçlerini doğrudan etkilediğini ortaya koymaktadır. Göçmenlik gibi toplumsal konularda, ev sahibi toplumun kimliğini koruma çabasıyla geliştirdiği söylemlerin dijital platformlarda pekiştiği gözlemlenmektedir. Bu çalışma, YouTube yorumları üzerinden kimlik inşası süreçlerini inceleyerek sosyal medyanın bireysel ve kolektif kimlik algıları üzerindeki etkisini analiz etmektedir.

Anahtar Kelimeler

• kimlik inşası
• sosyal medya
• iletişim çalışmaları
• göçmen
• dijital kimlik

Sosyal Medyada Kimlik Kurgusu: İzleyici Yorumları Üzerinden Nitel Bir Analiz

Öz

Bu çalışma, sosyal medya platformlarının bireylerin kimlik inşası üzerindeki etkisini incelemektedir. Günümüzde dijital ortamlar, bireylerin ve toplulukların kimliklerini oluşturma, pekiştirme ve yeniden tanımlama süreçlerinde önemli bir rol oynamaktadır. Çalışmada, özellikle YouTube gibi geniş etkileşim ağına sahip sosyal medya platformlarının kimlik algısı üzerindeki etkileri analiz edilmiştir. Araştırma kapsamında, 2022 yılında bir gazeteci tarafından yayımlanan, Suriye’den göç eden bireylerin Türkiye’deki geleceklerine dair distopik bir senaryoyu konu alan kısa filme yapılan kullanıcı yorumları ele alınmıştır. Bu yorumlar, T. Van Dijk’ın Eleştirel Söylem Analizi yöntemiyle incelenmiş ve ev sahibi toplumun göçmenler hakkındaki kimlik algıları değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgular, sosyal medya üzerinden üretilen söylemlerin bireylerin kimlik inşa süreçlerini doğrudan etkilediğini ortaya koymaktadır. Göçmenlik gibi toplumsal konularda, ev sahibi toplumun kimliğini koruma çabasıyla geliştirdiği söylemlerin dijital platformlarda pekiştiği gözlemlenmektedir. Bu çalışma, YouTube yorumları üzerinden kimlik inşası süreçlerini inceleyerek sosyal medyanın bireysel ve kolektif kimlik algıları üzerindeki etkisini analiz etmektedir.

Anahtar Kelimeler

• kimlik inşası
• sosyal medya
• iletişim çalışmaları
• göçmen
• dijital kimlik

Etik Beyan

Bu çalışma, nitel bir analiz yöntemiyle yürütülmüş olup, güncel ve güvenilir akademik kaynaklara dayanmaktadır. Yazar, araştırma sürecinde bilimsel etik ilkelere tam uyum göstermiştir. Çalışmanın hazırlanmasında herhangi bir kişi, kurum veya kuruluşla çıkar ilişkisi kurulmamış; finansal, akademik ya da kişisel düzeyde herhangi bir çıkar çatışması yaşanmamıştır. Bu bağlamda, söz konusu çalışma ile ilgili herhangi bir çıkar çatışmasının bulunmadığını beyan ederim.

Kaynakça

1. Allison, A., Currall, J., Moss, M., & Stuart, S. (2005). Digital identity matters. Journal of the American Society for Information Science and Technology, 56(4), 364-372.
2. Amaturo, E., & De Falco, C. C. (2022). Traces and algorithms as socio-digital objects. In F. Comunello, F. Martire, & L. Sabetta (Eds.), What people leave behind: Marks, traces, footprints and their relevance to knowledge society (pp. 283–291). Cham, Switzerland: Springer.
3. Armstrong, A., Briggs, J., Moncur, W., Carey, D. P., Nicol, E., & Schafer, B. (2023). Everyday digital traces. Big Data & Society, 10(2), 1–13.
4. Arnett, R. D., & Sidanius, J. (2018). Sacrificing status for social harmony: Concealing relatively high status identities from one’s peers. Organizational Behavior and Human Decision Processes, 147, 108-126.
5. Auxier, V., & Anderson, M. (2021). Social media use in 2021: A majority of Americans say they use YouTube and Facebook, while use of Instagram, Snapchat and TikTok is especially common among adults under 30. Pew Research Center.
6. Berry, J. W. (1997). Immigration, acculturation, and adaptation. Applied Psychology, 46(1), 5-34.
7. Bocar, A. C., & Jocson, G. G. (2022). Understanding the challenges of social media‎ users: Management students' perspectives in‎ two Asian countries. Journal of Business, Communication & Technology, 1(1), 24-34.
8. Boyd, D. (2014). It’s complicated: The social lives of networked teens. New Haven, CT: Yale University Press. Bozanta, A., & Mardikyan, S. (2017). The effects of social media use on collaborative learning: A case of Turkey. Turkish Online Journal of Distance Education, 18(1), 96-110.

9. Brown, R. (2009). Public relations and the social web: How to use social media and web 2.0 in communications. London and Philadelphia: Kogan Page Publishers.
10. Bungin, B., Wono, H. Y., & Shwari, E. J. A. (2021). Communication media technology and social harmony construction in the era of Society 5.0: A critical view. International Journal of Computer and Information System (IJCIS), 2(4), 125-130.
11. Bynner, J., & Heinz, W. (2021). Youth prospects in the digital society: Identities and inequalities in an unravelling Europe. USA: Policy Press.
12. Camp, J. L. (2004). Digital identity. IEEE Technology and Society Magazine, 23(3), 34-41.
13. Castells, M. (2011). The power of identity (2nd ed.). Malden, MA: Wiley-Blackwell.
14. Cheung, C. (2011). Acculturation success in employment among Chinese migrants from the mainland to Hong Kong. In T. M. Johnson (Ed.), Acculturation: Implications for individuals, families and societies (pp. 47-67). New York: Nova Science Publishers.
15. Çetinkaya, A., Şahin, Ö., & Kırık, A. (2014). A research on social and political use of social media in Turkey. International Journal of Sport Culture and Science, 2(4), 49-60.
16. Davis, J. L. (2014). Triangulating the self: Identity processes in a connected era. Symbolic Interaction, 37(4), 500-523.
17. Digital Age. (2023). Türkiye’de sosyal medya kullanıcı sayısı 68.9 milyona ulaştı. Retrieved from https://digitalage.com.tr/turkiyede-sosyal-medya-kullanici-sayisi-689-milyona-ulasti/
18. Eisenberg, A. (2009). Reasons of identity: A normative guide to the political and legal assessment of identity claims. Oxford: Oxford University Press.
19. Fullwood, C., James, B. M., & Chen-Wilson, C. H. J. (2016). Self-concept clarity and online self-presentation in adolescents. Cyberpsychology, Behavior, and Social Networking, 19(12), 716–720.
20. Grassi, P., Garcia, M., & Fenton, J. (2020). NIST digital identity guidelines. Retrieved from https://csrc.nist.gov/publications/detail/sp/800-63/3/final.
21. Green, A., Preston, J., & Janmaat, J. (2006). Education, equality and social cohesion: A comparative analysis. USA: Springer.
22. Güler, Ş., Şahin, Y., & Balcı, E. V. (2022). Sosyal medyada çevrimiçi benlik sunumunun öznel iyi oluş üzerine etkisi: Instagram kullanıcıları üzerine bir araştırma. Erciyes İletişim Dergisi, 9(1), 361–380.
23. Hamilton, H. E., Tannen, D., & Schiffrin, D. (2015). The handbook of discourse analysis. USA: Wiley-Blackwell.
24. Hjetland, G. J., Haug, E. M., Samdal, O., & Skogen, J. C. (2022). Focus on self-presentation on social media across sociodemographic variables, lifestyles and personalities: A cross-sectional study. International Journal of Environmental Research and Public Health, 19(17), 11133.
25. Jenkins, R. (2014). Social identity (4th ed.). London, England: Routledge.
26. Kaplan, A. M., & Haenlein, M. (2010). Users of the world, unite! The challenges and opportunities of social media. Business Horizons, 53(1), 59-68.
27. Kim, K. S., & Sin, S. C. J. (2015). Use of social media in different contexts of information seeking: Effects of sex and problem-solving style. Information Research: An International Electronic Journal, 20(1), n1.
28. Korum, S. (2020). The sound of reconciliation? Musical and sociocultural harmony in the Sri Lanka Norway music cooperation (2009-2018). AEMR-EJ, 5, 51-65. https://doi.org/10.30819/aemr.5-7.
29. Kreling, R., Meier, A., & Reinecke, L. (2022). Feeling authentic on social media: Subjective authenticity across Instagram stories and posts. Social Media + Society, 8(1), 1–13.
30. Layder, D. (2004). Social and personal identity: Understanding yourself. London, Thousand Oaks, New Delhi: Sage.
31. Nation, K. (2010). Social media: What are social media sites?
32. Oueder, M., & Abousaber, I. (2018). A study on the impact of social media usage on student academic performance: University of Tabuk an example. American Scientific Research Journal for Engineering, Technology, and Sciences (ASRJETS), 40(1), 77-88.
33. Neuendorf, K. A. (2017). The Content Analysis Guidebook (2nd ed.). Sage Publications.
34. Özcürümez, S., & İçduygu, A. (2020). Zorunlu göç deneyimi ve toplumsal bütünleşme: Kavramlar, modeller ve uygulamalar ile Türkiye. İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları.
35. Papacharissi, Z. (Ed.). (2010). A networked self: Identity, community, and culture on social network sites. New York, NY: Routledge
36. Peters, I. (2017). Cohesion and fragmentation in social movements: How frames and identities shape the Belo Monte conflict. Germany: Springer.
37. Russell, J. P., & Wilson, S. (2012). Eauditing fundamentals: Virtual communication and remote auditing. Quality Press.
38. Sharma, M. (2015). Social harmony for being social. Global Journal of Human-Social Science: C Sociology and Culture, 15(6), 3-7.
39. Signorelli, P. (2021). Change the world using social media. UK: Rowman & Littlefield.
40. Van Dijk, T. A. (2015). Racism and the press. London and New York: Routledge.
41. YouTube. (2023). Göç ve distopik dram kısa filmi. Retrieved from https://www.youtube.com/watch?v=EpPo5vjC2bE