THE ROLE OF FOUNDATIONS IN HEALTH SERVICES OFFERED IN THE OTTOMAN EMPIRE

Öz

Today, the demand for health services is increasing rapidly due to various reasons. Due to the increase in the demand for health services, there is an increase in the resources allocated to health day by day. Due to the increase in resource consumption, countries all over the world are embarking on new searches for the financial sustainability of health systems and as a result of reform movements. This study provides information on the role of foundations in the health services offered in the Ottoman Empire. In the study, qualitative or quantitative approaches that require data collection from the participants were not used, and a research design was not used to obtain approval from individuals and institutions. Therefore, an ethics committee report was not required for the research. In the study, it is aimed to give information about the role of foundations in the Ottoman Empire and the health services delivered by foundations, with the information obtained as a result of scanning various sources in the literature.

Anahtar Kelimeler

• Ottoman
• Foundations
• Health Services

OSMANLI İMPARATORLUĞUNDA SUNULAN SAĞLIK HİZMETLERİNDE VAKIFLARIN ROLÜ

Öz

Günümüzde sağlık hizmetlerine olan talep çeşitli nedenlerden dolayı hızla artmaktadır. Sağlık hizmetlerine olan talepteki artışa bağlı olarak sağlığa ayrılan kaynaklarda da her geçen gün artış yaşanmaktadır. Kaynak tüketiminin artışından dolayı, tüm dünyada ülkeler sağlık sistemlerinin finansal sürdürülebilirliği açısından yeni arayışlara ve bunun sonucu olarak reform hareketlerine girişmektedir. Bu çalışma, Osmanlı İmparatorluğu’nda sunulan sağlık hizmetlerinde vakıfların rolüne dair bilgi sağlamaktadır. Çalışmada, katılımcılardan veri toplanmasını gerektiren nitel ya da nicel yaklaşımlar kullanılmamış, kişi ve kurumlardan onam alınmasına yönelik bir araştırma desenine başvurulmamıştır. Bu nedenle araştırma için bir etik kurul raporuna gerek duyulmamıştır. Çalışmada, literatürde yer alan çeşitli kaynakların taranması sonucu ulaşılan bilgilerle, Osmanlı İmparatorluğu’nda vakıfların rolü ve vakıflarca sunulan sağlık hizmetlerine dair bilgi verilmesi amaçlanmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Osmanlı
• Vakıflar
• Sağlık Hizmetleri

Kaynakça

1. Aydın, E. (2004). 19. Yüzyılda Osmanlı Sağlık Teşkilatlanması. OTAM Ankara Üniversitesi Osmanlı Tarihi Araştırma ve Uygulama Merkezi Dergisi, 15 (15), 185-207 .
2. Yediyıldız, B. (1986). Vakıf, İslam Ansiklopedisi, c.13, MEB. Yayınları, İstanbul, 153-172.
3. Işık, H. (2009). Bir Kamu Hizmeti Birimi Olarak Vakıfların Osmanlı Toplum Yaşamındaki Rolü. Akademik Bakış, Uluslararası Hakemli Sosyal Bilimler E-Dergisi,(16), 1-10.
4. Vakıflar Genel Müdürlüğü, Yayın No:101. (2012). Bir Medeniyetin İzdüşümü Vakıflar. İstanbul: T.C. Vakıflar Genel Müdürlüğü.
5. Aydın, V. (2013). Türk Yönetim Tarihi Açısından Vakıf Sistemi ve Eğitim Yönetimine Katkısı, Süleyman Demirel Üniversitesi, İktisadi İdari Bilimler Fakültesi c.8, s.1, 313-338.
6. Ülker, Y., Toraman, C. (2012). Osmanlı Devleti’nin Sosyal ve Ekonomik Hayatında Para Vakıflarının Rolü ve Muhasebe Uygulamaları, Manas Sosyal Araştırmalar Dergisi, Cilt 1 Sayı 2, 55-84.
7. Buluş, A. (2009). Sivil Toplum Kuruluşlarına Tarihsel Bir Örnek: Osmanlı Vakıfları. Sosyal Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 8 (16), 20-36.
8. Ağmanvermez, A. (1999). Bir Vakıf Medeniyeti Olarak Osmanlı, İlkadım Dergisi, Sayı 136.

9. Köprülü, B. (1951). Tarihte Vakıflar, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt: 8 Sayı: 3 495-506.
10. Çizakça, M. (2000). Osmanlı Dönemi Vakıflarının Tarihsel ve Ekonomik Boyutları, Bahçeşehir Üniversitesi Yayınları, (www.tusev.org.tr), İstanbul, 19-31.
11. Bayartan, M. (2008). Osmanlı Şehirlerinde Vakıflar Ve Vakıf Sisteminin Şehre Kattığı Değerler. Osmanlı Bilimi Araştırmaları Cilt 10, S.1, 157-175.
12. Ertem, A. (1999). "Osmanlı'dan günümüze vakıflar", Divan: Disiplinlerarası Çalışmalar Dergisi, 111-150.
13. Şen, M. (2002). Osmanlı Devleti’nde Sosyal Güvenlik: Ahi Birlikleri, Loncalar ve Vakıflar. Çimento İşveren, Kasım, 18-40.
14. Yavuz, Y. (1988). Batılılaşma Döneminde Osmanlı Sağlık Kuruluşları, ODTÜ MFD, (8:2) 123-142.
15. Taşpınar, A. (2011). Osmanlı Devleti’nde Sağlık Teşkilatı (1827-1914), Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Tarih Anabilim Dalı Yüksek Lisans Tezi, Isparta - 12-17.
16. Şimşek, R. (2010). İstanbul’daki Osmanlı Dönemi Sağlık Kuruluşları, Selçuk Üniversitesi Sosyal bilimler Enstitüsü Sanat Tarihi ABD Yüksek Lisans Tezi, Konya 2010, 15-16.
17. Genca, E. (2014). Osmanlı Hukukunda Vakıfların Denetimi, İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Mecmuası, Cilt 72, Sayı 1, 531-554.
18. Songur, H., Saygın, T. (2014). Şifahaneden Hastaneye: Sağlık Kuruluşlarının Değişimine Genel Bir Bakış. Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (19), 199-212.