Ortaokul Türkçe Ders Kitabı Yazarlarının Türkçe Dersi Öğretim Programı’ndaki Anlatma Becerisi Kazanımlarına Yönelik Görüşleri

Öz

Bu araştırmanın amacı, ortaokul Türkçe ders kitabı yazarlarının Türkçe Dersi Öğretim Programı’ndaki (2019) anlatma becerilerine yönelik görüşlerini incelemektir. Ders kitabı yazarları; Türkçe Dersi Öğretim Programı’ndaki (2019) kazanımların işlevselliğini, olumlu ve olumsuz yönlerini ders kitabı oluşturma aşamasında daha iyi gözlemlemektedir. Bu nedenle yazarların konuşma ve yazma becerisi kazanımlarına ilişkin görüşleri hem daha nitelikli bir Türkçe öğretimi açısından hem de programın geliştirilmesi yönlerinden önem arz etmektedir. Araştırma nitel durum çalışması olarak planlanmıştır. 5, 6, 7 ve 8. sınıf ortaokul Türkçe ders kitabı yazarlığı tecrübesi bulunan 10 katılımcıyla görüşülmüştür. Veriler yarı yapılandırılmış görüşme formuyla toplanmıştır ve içerik analizi tekniğiyle çözümlenmiştir. Konuşma becerisi kazanımları; kazanımların sayıca az olması, bütün sınıf düzeylerinde aynı kazanımların tekrar etmesi, bazı kazanımların uygulanamaması, öğrencinin ilgisini çekmemesi, hitabet ve diksiyon becerileri bakımından yetersiz olması, ölçme-değerlendirmeye uygun olmaması ve konuşma kazanımlarına uygun konuların belirlenememesi yönlerinden yetersiz bulunmuştur. Yazma becerisi kazanımları; kazanımlarda süreç temelli yazma modelinin tam olarak esas alınmaması, bu beceri altında dil bilgisi kazanımlarına yer verilmesi, yazma becerisi dâhilinde sayıca fazla kazanımın olması, kazanımların genel olarak öğrencilerin yazma becerisini geliştirmemesi ve yazma yöntem tekniklerinin kısıtlı olması yönlerinden eleştirilmiştir. Kazanımların ders kitabı yazımı aşamasında etkinliğe dönüştürülebilme ve öğrencilerin anlatma becerilerini geliştirebilme bakımlarından yeterli görülmediği ortaya çıkmıştır. Ayrıca Türkçe Dersi Öğretim Programı’ndaki (2019) anlatma becerisi kazanımlarının gözden geçirilmesi ve program yazarlarının kazanım belirlerken ders kitabı yazarlarının deneyimlerinden yararlanması gerektiği araştırmanın genel sonucu olarak tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Anlatma becerisi
• konuşma
• ortaokul Türkçe ders kitabı
• Türkçe dersi öğretim programı
• Türkçe eğitimi
• yazma

Opinions of Secondary School Turkish Coursebook Authors on Expression Skills at the Turkish Lesson Teaching Program

Öz

The purpose of this research is to examine the opinions of secondary school Turkish textbook authors on the narration skills in the Turkish Language Curriculum (2019). Textbook authors better observe the functionality, positive and negative aspects of the achievements in the Turkish Language Curriculum (2019) at the stage of creating a textbook. For this reason, the opinions of the authors on the acquisition of speaking and writing skills are important both in terms of a more qualified Turkish teaching and in terms of developing the curriculum. The research was planned as a qualitative case study. Interviews were made with 10 participants who had experience in writing a 5th, 6th, 7th and 8th grade secondary school Turkish textbook. The data were collected with a semi-structured interview form and analyzed by content analysis technique. Speaking skill acquisitions; It has been found insufficient in terms of the fact that the learning outcomes are few in number, the same outcomes are repeated at all grade levels, some outcomes cannot be implemented, they do not attract the attention of the students, they are insufficient in terms of rhetoric and diction skills, they are not suitable for measurement and evaluation, and the topics suitable for speaking outcomes cannot be determined. Writing skill acquisitions; It has been criticized because the process-based writing model is not fully taken as a basis, grammar acquisitions are included under this skill, there are many acquisitions within the writing skill, the acquisitions generally do not improve the writing skills of the students, and the writing method techniques are limited. It has been revealed that the gains are not considered sufficient in terms of being able to be transformed into an activity at the stage of writing the textbook and improving the students' speaking skills. In addition, it has been determined as the general result of the research that the teaching skill acquisitions in the Turkish Language Curriculum (2019) should be reviewed and that the writers of the curriculum should benefit from the experiences of the textbook authors while determining the outcome.

Anahtar Kelimeler

• Middle school Turkish textbook
• narration skill
• speaking
• Turkish course curriculum
• Turkish education
• writing

Kaynakça

1. Akyol, H. (2010). Türkçe ilk okuma yazma öğretimi yeni programa uygun. Pegem Akademi.
2. Bıçak, N., & Alver, M. (2018). 2018 Türkçe dersi öğretim programına ilişkin öğretmen görüşleri. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim Dergisi, 7(4), 2480-2501.
3. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö., E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2008). Bilimsel araştırma yöntemleri. Pegem Akademi.
4. Coşkun, H., & Narinç, F. N. (2017). 2017 Türkçe öğretim programı esas alınarak hazırlanan 5. Sınıf Türkçe ders kitabında yer alan yazma ve konuşma etkinliklerinin incelenmesi. Iğdır Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 16, 409-427.
5. Cömert, B. Ö. (2017). 2017 Türkçe dersi öğretim programında yer alan ortaokul düzeyindeki (5, 6, 7 ve 8. sınıflar) konuşma becerisi kazanımlarına yönelik bir çalışma. Bartın Üniversitesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 6(3), 1331-1344.
6. Creswell, J. W. (2013). Nitel araştırma yöntemleri: beş yaklaşıma göre nitel araştırma ve araştırma deseni. M. Bütün ve S. B. Demir (Çev. Ed.), Siyasal Kitabevi.
7. Demir, T. (2013). Yazma becerisine yönelik kazanımların ortaokulda gerçekleşme düzeyi. Okuma Yazma Eğitimi Araştırmaları Dergisi, 1(1), 45-56.
8. Deniz, K., Tarakcı, R., & Karagöl, E. (2019). Okuma kazanımları açısından ortaokul Türkçe ders kitapları. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 7(3), 688-708.

9. Deniz, K., Karagöl, E., & Tarakcı, R. (2019). Konuşma kazanımları açısından ortaokul Türkçe ders kitapları, Turkish Studies, 14(4), 1257-1269.
10. Göğüş, B. (1978). Orta dereceli okullarımızda Türkçe ve yazın eğitimi. Gül Yayınevi.
11. Güneş, F. (2013). Türkçe öğretimi: yaklaşımlar ve modeller. Pegem Akademi.
12. Güneş, F. (2020). Türkçe öğretiminde “hazırlıksız konuşma” sorunu. Sınırsız Eğitim ve Araştırma Dergisi, 5(2), 109-124.
13. İmer, K., Kocaman, A., & Özsoy, S. A. (2011). Dilbilim sözlüğü. Boğaziçi Üniversitesi Yayınevi.
14. Karadağ, Ö., & Maden, S. (2013). Yazma eğitimi: kuram, uygulama, ölçme ve değerlendirme. A. Güzel & H. Karatay (Ed.), Türkçe öğretimi el kitabı içinde (ss. 265-306). Ankara: Pegem Akademi.
15. Karagöl, E., & Kurt, B. (2021). Ders kitabı yazarlarının görüşlerine göre yabancı dil olarak Türkçe öğretimi. Bayburt Eğitim Fakültesi Dergisi, 16(Özel Sayı), 184-209.
16. Karagöl, E., & Tarakcı, E. (2021). Ortaokul Türkçe ders kitabı yazarlarının Türkçe dersi öğretim programındaki anlama becerilerine yönelik görüşleri. Turkish Studies-Education, 16(1), 399-421.
17. Kayhan, E., & Gürol, M. (2019). Türkçe öğretim programı (2017)’nın stufflebeam (CIPP) modeline göre değerlendirilmesi. Türkiye Eğitim Dergisi, 4(1), 48-67.
18. Kızıltepe, Z. (2015). İçerik analizi nedir? Nasıl oluşmuştur? F. N. Seggie & Y. Bayyurt (Ed.), Nitel araştırma yöntem, teknik, analiz ve yaklaşımları (s. 253-266). Anı Yayıncılık.
19. Korkmaz, C. B., & Karagöl, E. (2021). Teaching academic Turkish language skills to international students according to the opinions of textbook and scientific article writers. International Journal of Eurasian Education and Culture , 6(14), 1764-1805.
20. MEB ders kitapları ve eğitim araçları yönetmeliği. (2021). https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2021/10/20211014-1.htm, 14 Ekim 2021.
21. MEB Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı. (t.y.). Ders kitapları hakkında merak edilenler. http://fethiye.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2018_11/12095522_ders_kitaplarY_inceleme_1.pdf
22. MEB Türkçe dersi öğretim programı (İlkokul ve Ortaokul 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 ve 8. Sınıflar). (2019). Web: http://mufredat.meb.gov.tr/ProgramDetay.aspx?PID=222 adresinden 29 Mayıs 2020 tarihinde alınmıştır.
23. Miles, M. B., & Huberman, A. M. (2015). Nitel veri analizi. S. Akbaba Altun & A. Ersoy, (Çev. Ed.). Pegem Akademi.
24. Özdemir, E. E., & Akkaya, N. (2020). Ortaokul Türkçe dersi öğretim programının yazma öğrenme alanı bağlamında değerlendirilmesi ve programda planlama ve yazma stratejilerinin yerinin belirlenmesi. Turkish Studies-Education, 15(3), 2285-2301.
25. Palmer, E. (2014). Teaching the core skills of listening & speaking. Alexandria: ASCD.
26. Patton, Q. M. (2014). Nitel araştırma ve değerlendirme yöntemleri. M. Bütün & S. B. Demir (Çev. Ed.). Pegem Akademi.
27. Sever, S. (2015). Türkçe öğretimi ve tam öğrenme. Anı Yayıncılık.
28. Sillars, S. (1995). İletişim N. Akın (Çev.). Millî Eğitim Bakanlığı Yayınları.
29. Soyuçok, M., & Batur, Z. (2020). 2018 Türkçe öğretim programı kazanımlarının Türkiye yeterlilikler çerçevesi açısından incelenmesi. Gelecek Vizyonlar Dergisi, 4(3), 1-12.
30. Susar Kırmızı, F., & Yurdakal, İ.H. (2019). Sınıf öğretmenlerinin 2018 Türkçe dersi öğretim programına ilişkin görüşleri. Eğitim Kuram ve Uygulama Araştırmaları Dergisi, 5(1), 64-76.
31. Şimşek, H. (2019). Yenilenen 5. Sınıf Türkçe dersi öğretim programı kazanımlarının gerçekleşebilirliğine ilişkin Türkçe öğretmenlerinin görüşleri. [Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi], Sakarya Üniversitesi, Sakarya.
32. Tavşancıl, E., & Aslan, A. E. (2001). Sözel, yazılı ve diğer materyaller için içerik analizi ve uygulama örnekleri. Epsilon Yayınevi.
33. Türk Dil Kurumu. (2005). Türkçe Sözlük. Türk Dil Kurumu Yayınları.
34. Vardar, B. (2007). Açıklamalı dilbilim terimleri sözlüğü. Multilingual Yayınları.
35. Yalçın, A. (2006). Türkçe öğretim yöntemleri yeni yaklaşımlar. Akçağ Yayınları.
36. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2008). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Seçkin Yayıncılık.